काठमाडाैं- संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्यन मन्त्रालयले लगानीकर्ता एसियाली विकास बैंक (एडिबी)को चेतावनीपछि गुणस्तरहीन विद्युतीय बस उपल्बध गराउने चिनियाँ कम्पनी 'बिवाइडी'सँगको ठेक्का सम्झौता रद्द प्रक्रिया उल्ट्याउने तयारी गरेको छ।
लुम्बिनी विकास कोषका लागि भनेर खरिद गरिएका ५ वटा विद्युतीय बस गुणस्तरहीन भएको प्रमाणित भएसँगै मन्त्रालयले ठेक्का सम्झौता रद्द प्रक्रिया अन्तिम चरणमा पुर्याएको थियो। मन्त्रालयले बिवाइडीलाई सम्झौता अनुसारको बस उपलब्ध गराउन भन्दै बारम्बार पत्र पठाएकाे थियो। तर, बिवाइडीले मन्त्रालयको पत्रको बेवस्ता गरेपछि ठेक्का रद्दको सबै प्रक्रिया पूरा गरेपनि लगानीकर्ता एडिबीको चेतावनीपछि मन्त्रालय नरम बनेकाे छ।
मन्त्रालयले आफ्नोतर्फबाट ठेक्का सम्झौता रद्द गर्ने सबै तयारी पूरा गरेर एडबीसँग राय मागेको थियो। तर, एडिबीले ठेक्का सम्झौता रद्द गर्न नमानेको मन्त्रालय स्रोतको भनाइ छ। लगानीकर्ता एडिबीले बिवाइडीले सम्झौता अनुसारको विद्युतीय बस उपलब्ध गराउने सर्तमा ठेक्का सम्झौता रद्द नगर्न मन्त्रालयलाई निर्देशन दिएको हो।
साेहीअनुसार मन्त्रालयले भने बिवाइडीलाई बारम्बार सम्झौता अनुसारको विद्युतीय बस उपलब्ध गराउन पत्रचार गरेको थियो।
‘मन्त्रालयले सम्झौता अनुसारको विद्युतीय बस उपलब्ध गराउने सर्तमा केही समय थप्न समेत सकिने भन्दै बिवाइडीलाई पत्रचार गरेपनि उसले कुनै प्रतिक्रिया दिएको थिएन’, स्रोतले भन्यो, ‘चिनियाँ कम्पनीले ठेक्का सम्झौता रद्दको प्रक्रिया सुरु भएसँगै लगानीकर्तासँग मिलेर सम्झौता रद्द नगराउने प्रपञ्च रचेछ।’
तर, लगानीकर्ताले ठेक्का सम्झौता रद्द नगर्न चेतावनी दिएपछि बिवाइडीले अहिले उपलब्ध गराएको ५ वटा विद्युतीय बस कुनै पनि हालतमा स्वीकार नहुने स्रोतको दाबी छ।
‘प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले समेत गुणस्तहीन प्रमाणित भएको स्वीकार गर्ने गरी कसैसँग पनि सम्झौता नगर्ने निर्देशन भएको छ’, मन्त्रालयका एक सहसचिवले भने, ‘लगानीकर्ताले लगानी रकम फिर्ता लगे पनि मन्त्रालयलाई केही छैन। तर, लगानीकर्ताको चेतावनी र आग्रहमा मन्त्रालयले लुम्बिनी विकास कोषका लागि बिवाइडीले उपलब्ध गराएका ५ वटा गुणस्तरहीन विद्युतीय बस स्वीकार गर्दैन।’
२० सिट क्षमताका ५ वटा बस र ७ सिट क्षमताका ११ वटा विद्युतीय कार खरिद गर्न मन्त्रालयले चिनियाँ कम्पनी बिवाइडीसँग सम्झौता गरेको थियो। जसमा २० सिटका बस आइसकेका छन् भने ११ वटा कार नेपाल भित्रिन बाँकी छ। यस्ताे अवस्थामा मन्त्रालयले विद्युतीय बस सम्झौताभन्दा बाहिर रहेको तथ्य फेला पारेको थियो। साथै बसमा १७ वटा कमजोरी रहेको समेत मन्त्रालयको अध्ययन समितिले फेला पारेको थियो।
मन्त्रालयले बस खरिद सम्झौता गर्दा चिनियाँ उत्पादन हुनपर्ने उल्लेख गरेको थियो। तर, सांग्रिला होटलका मालिक तथा चिनियाँ कम्पनी बिआइडीका लागि नेपाल प्रतिनिधिकाे मिलेमतोमा भारतमा उत्पादन भएका गुणस्तरहीन विद्युतीय बस नेपाल भित्र्याइएको थियो।
नेपाल भित्र्याइएपछि प्रधानमन्त्री ओलीले गएको कात्तिक पहिलो साता बेलुन उडाउँदै पुल्चोकदेखि सिंहदरबारसम्म विद्युतीय बसमा सवार हुँदै उद्घाटन गरेका थिए। खरिद सम्झौतामा ‘सी–६ विद्युतीय मिनीबस’ भन्ने उल्लेख भएपनि बिवाइडीले भारतीय बजारमा परीक्षणका लागि उत्पादन भएका ‘के–६ विद्युतीय बस’ नेपाल भित्र्याएका थिए।
खरिद सम्झौतामा विद्युतीय बसको तौल ७ हजार ४ सय ६५ केजी हुनुपर्ने उल्लेख छ। तर, ५ वटै बस कम तौलका छन्। नेपाल ल्याइएका बसको उत्पादन मितिसमेत स्पष्ट खुलाइएको छैन। गाडीको बत्ती, सिट बेल्ट, सूचीबोर्डसमेत मापदण्डभन्दा बाहिर रहेको खुल्न आएको थियो।
विद्युतीय बसको फिनिसिङ पनि सम्झौताअनुसार नरहेको, गाडीमा प्रयोग गरिएका सिसाहरू पनि मापदण्ड विपरीत रहेको प्रतिवेदनमा उल्लेख छ। बसको ढोका समेत राम्रोसँग नखुल्ने अवस्थामा थिए। यसका साथै गाडीको उत्पादन परीक्षण रिपोर्टसमेत नभएको फेला परेको थियो। खरिद सम्झौतामा तोकिए बमोजिमका पार्टपूर्जा र टायर पनि नभएको फेला परेको थियो।
र यो पनि:
लुम्बिनी विकास कोषका लागि भन्दै खरिद गरिएका विद्युतीय बसमा अनियमितता
सांग्रिला होटलका मालिक पाण्डेको मिलेमतोमा लुम्बिनी विकास कोषलाई गुणस्तरहीन विद्युतीय गाडी, यस्ता छन् १७ कमजोरी
गुणस्तरहीन विद्युतीय बस फिर्ता लैजाऊ : पर्यटन मन्त्रालय
गुणस्तरहीन विद्युतीय बस बेच्ने बिवाइडीलाई सरकारको चेतावनीपत्र, सम्झौताअनुसार बस नदिए ठेक्का रद्द
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।