काठमाडौं- आज भन्दा करिब साढे ५ वर्ष पहिला, ३ मार्च २०१६ मा भारतको राजनीतिमा एक नयाँ व्यक्तिको उदय भएको थियो।
युवा जोस भरिएका एक शानदार वक्ता जसको जोसिलो भाषणमा 'स्वतन्त्रता' को गगनभेदी नारा गुञ्जिरहेको थियो। उनको धाराप्रवाह भाषणका क्रममा तालीको गडगडाहट रोकिने अवस्था थिएन।
ती युवाले जेलमा आफूले देखेको 'निलो र रातो रंगको कचौरा' को किस्सा सुनाएका थिए। 'निलो' र 'रातो' कचौरा साथमा आएको भन्दै उनले देशमा केही राम्रो हुने सांकेतिक रुपमा भनेका थिए। तर, आज तिनै हस्तीले रातो कचौरालाई फ्याकिदिएका छन्। उनी हुन्, कन्हैया कुमार।
जसमा कयौंले धेरै सम्भावना देखेका थिए। कतिपयले भारतमा वामपन्थीको उद्धार गर्ने पात्रको रुपमा उनलाई चित्रित गरेका थिए। कन्हैयाले रातो कचौराको पक्षमा वकालत गरेपछि उनीमाथि वापन्थीहरुले ठूलै आशा गरेको पाइएको थियो। तर, उनै कन्हैया रातो कचौरालाई फ्याकेर, वामपन्थी विचारधाराको गम्छालाई उतारेर कांग्रेसको ओढ्ने ओढ्न तयार भएका छन्। उनलाई कांग्रेसले मंगलबार स्वागत गर्दै छ।
सन् २०१६ फेब्रुअरी ९ मा जेएनयू परिसरमा भएको देशविरोधी नाराबाजीको घटनामा तत्कालीन जेएनयू विद्यार्थी यूनियनका अध्यक्ष कन्हैया कुमार भारतमा एक चर्चित अनुहार बनेको थियो।
त्यसपछि जेल पुगेका उनी जमानतमा बाहिर निस्किएका थिए। जेलबाट छुटेपछि सिधै जेएनयू परिसरमा पुगेर उनले प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीलाई चुनौती दिँदै जबरजस्त र जोसिलो भाषण गरेका थिए।
हाई कोर्टबाट जमानत पाएपछि ३ मार्च २०१६ मार्चको राति उनी जेलबाट रिहा भएका थिए। जेलबाट सिधैं जेएनयू पुगेका उनलाई सयौं विद्यार्थीले स्वागत गरेका थिए। साढे १० बजे कन्हैयाले भाषण दिन थाले। सबैजसो टेलिभिजनले लाइभ गरेको उक्त भाषणमा उनले ५० मिनेटसम्म बीजेपी र आरएसएसका विरुद्ध चर्को भाषण गरेका थिए। उनले प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीको चर्को आलोचना गरेका थिए।
कन्हैयाको भाषणपछि उनी विद्यार्थी राजनीतिबाट राष्ट्रिय राजनीतिमा प्रवेशका लागि तयार भएको त्यतिबेलै देखिएको थियो।
उनले बहुजन आन्दोलन र लेफ्टको एकताबारे चर्चा गरेका थिए।
अरबिन्द केजरीवाल जस्ता नेताहरुले कन्हैयाको भाषणलाई नजिकबाट नियाल्न ढिला गरेका थिएनन्। भने, वामपन्थी रुझान भएका बुद्धिजीविहरुले उनको प्रशंसा गर्न हिचकिचाएनन्। उनलाई मोदीसँग सिधा आँखा जुधाउन सक्ने र मोदीविरुद्ध आगो उकेल्न सक्ने जोसिला युवा नेताको रुपमा चित्रित गर्न थालियो जसको भाषणले युवामा नयाँ जोस भरिदिन्थ्यो। उनलाई भारतमा वामपन्थी पार्टीको उद्धार गर्न सक्ने एक नेताको रुपमा लिइएको थियो।
कन्हैया त्यतिबेला मोदी बिरोधी राजनीतिको केन्द्र बनेर उदाएका थिए। टिभी च्यानल, पत्रपत्रिका र सामाजिक सञ्जालमा उनी चर्चामा थिए। भारतीय कम्युनिस्ट पार्टी (सीपीआई) ले उनलाई देशभरका पार्टी नेता कार्यकर्तामा जोस भर्ने अभियानमा खटाएको थियो।
२०१९ को लोक सभा चुनावमा पार्टीले उनलाई उनको गृह जिल्ला बेगूसरायबाट मैदानमा उतार्यो। उनको प्रतिस्पर्धा केन्द्रीय मन्त्री गिरिराज सिंहसँग भएको थियो जो पछिल्लो पटक नवादा सीटबाट जितेका थिए। बेगूसराय लोक सभा सीटमा भूमिहार मतदाताले निर्णायक भूमिका निभाउँदै आएका थिए।
कन्हैया पनि यसै समूदायबाट भएका कारण सीपीआईले यसपटक बेगूसरायमा रातो झण्डा फहराउने अपेक्षा गरेको थियो।
तर, जब नतिजा आयो तब कन्हैया १-२ लाख मात्र होइन ४ लाख भन्दा धेरै अन्तरले चुनावमा गिरिराज सिंहसँग पराजित भए। कन्हैयाका लागि सान्त्वना भयो कि उनी दोस्रो नम्बरमा रहे। नतिजापछि उनको चमकमा कमी आयो भने चुनाव अघिको जस्तो सीपीआईको राष्ट्रिय स्तरमा चर्चा हरायो।
कुनै समय आंबेडकर र वामपन्थी मूभमेन्टको एकताको पैरवी गर्ने कन्हैया कुमारले आज 'रातो कचौरा' लाई फ्याकि सकेका छन्। आफ्नो गृह जिल्लामा पहिलो चुनावमा नराम्रोसँग फेल भएपनि कांग्रेसले उनमा आशाको किरण देखिरहेको छ।
बिहारमा अस्तित्वको संकटसँग जुधिरहेको कांग्रेसले कन्हैयामा आफ्नो भविष्य देखिरहेको छ। कन्हैयाले कांग्रेसको घुम्टो ओढ्दा निश्चयनै वामपन्थीहरुलाई निरास बनाउने छ, जसमा लेफ्टले कायापलट गर्ने एक सक्षम 'मसिहा'को छवि देखिरहेका थिए।
वामपन्थीको उद्धार गर्न नसकेका उनी कांग्रेसमा गएसँगै धेरैले बिहारमा कांग्रेसको उद्धार हुने अपेक्षा गरिएको भएपनि नितिश कुमारको पार्टी र भारतीय जनता पार्टीसँगको गठजोडबाट कांग्रेको उद्धार गर्न कन्हैया सफल हुन्छन् वा हुँदैनन् भन्ने समयले देखाउने छ।
कन्हैया सीपीआईमा राष्ट्रिय स्तरका नेताको रुपमा दर्ज हुन लागेका थिए।
राष्ट्रिय स्तरमा उनको प्रचारलाई लिएर सीपीआईमा गम्भीर मतभेद उत्पन्न भएको थियो। र, शायद यसै कारणले पूर्व विद्यार्थी नेतालाई पार्टीबाट बाहिर निस्कने फैसला लिनु परेको आकलन गरिएको छ। सीपीआईका नेताहरुले भने कन्हैयालाई राष्ट्रिय स्तरमा आयोजना गरिएका पार्टीका कार्यक्रममा स्थान दिइएको र उनी नहुँदा पार्टीलाई गम्भीर क्षति नपुग्ने दाबी गरेका छन्।
सीपीआई व्यक्ति भन्दा पनि राजनीतिक र आफ्नो विचारधारमा जोड दिने पार्टी भएका कारण कन्हैयाले पार्टी छोड्नु अस्थायी झट्का मात्र हुने उनीहरुको तर्क रहेको छ। सीपीआईका नेताहरुले कन्हैया कुमार अवसरवादी भएको र सत्ता र शक्तिका लागि यस्तो कदम उठाउन लागेको आरोप लगाएका छन्।
(भारतीय सञ्चार माध्यमहरुको सहयोगमा)
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1764146706.png)
