मंसिर १ गते मैले फेसबुकमा एउटा तस्बिर पोस्ट गरेको थिएँ। तस्बिरमाथि प्रश्न गरेको थिएँ, 'म किन मक्ख पर्या होला?'
झन्डै सय जना शुभचिन्तक, साथी र आफन्तले कमेन्ट गर्नुभयो। त्यसमा ८० जनाले 'मंसिर आएका कारण खुसी भएको' लेख्नुभएको छ।
अविवाहितले यस्तै अनेक प्रश्न र शुभेच्छा झेल्नुपर्छ यो महिना।
– यो जाडोमा त दुई हुने होला नि? साथीभाइबीच ठट्टा हुन्छ।
– यो मंसिर त मनाउनुपर्ने! आमाबाको घुमाउरो प्रस्ताव आउँछ।
– खोइ भोज खान पाइएन? छिमेकी चासो प्रकट गर्छन्।
महिलाका बारेमा कुनै प्रसंग निस्कँदा अफिसका सहकर्मीसँग केही तर्क गर्यो, सिधै झटारो आउँछ, 'कति न महिलाबारे जानकार भएजस्तो। अझसम्म 'आफ्नै' एउटा श्रीमती बनाउन सक्या छैन।'
यस्तै ठट्टा र यस्तै आशय दोहोरिरहेका छन् केही वर्षदेखि। र, मसँग एउटै उत्तर छ– ङिच्च दाँत देखाएर फिस्स हाँस्यो।
अस्ति तरकारी पसले दिदीले समेत सोधिन्, 'भाइ कति आफैं सब्जी किन्छौ? कहिलेकाहीँ दुलहीलाई पठाए हुन्छ नि।'
'दुलही माइतै छिन्,' मैले लामो संवाद गर्न चाहिनँ।
'त्यही भएर पो यतातिर देख्दिनँ। कति माइत बस्न दिएको, बोलाए भै'गो नि,' उनले सुझाइन्।
'यत्तिकै बोलाएर आउन्नन्। डोली लिएर जानुपर्नेछ। साइत जुर्याा छैन। अझ उनको माइती कतातिर हो? त्यो पनि पत्तो लाउन सक्या छैन,' घुमाउरो उत्तर दिएँ।
'ए... सिंगल पो?' उनले कुनै अपराधीलाई हेरे जस्तो गरी हेरिन्।
म ङिच्च हाँसे। जसरी अरू बेला यस्तै सन्दर्भमा हाँस्ने गर्थें।
'केको ङिच्च गर्या? उमेरमा यसरी दाँत देखाउँदै हिँड, पछि त्यै पनि फुक्लेर देखाउन नमिल्ने होला।' यो उनको सुझाव थियो या चेतावनी या ठट्टा? मैले भेउ पाइनँ। पाउने प्रयत्न पनि गरिनँ।
एक मुठा साग लिएर हिँडेँ।
मंसिर लाग्यो कि जहाँ पुगे पनि कुरो यता घुमायो, उता घुमायो, विवाहमा आएर जोडिन्छ। आफूलाई यसप्रति पटक्कै चासो नभएको भने होइन। तर, आफ्नै योजना छ। जुन न सबैलाई सुनाउँदै हिँड्न जरुरी छ, न सुनेर नै उनीहरूलाई केही हुनेवाला छ।
यतिसम्म सहिएकै थिइयो। हुँदाहुँदा आवतजावत भइरहने केटी साथीको घरसमेत जान नहुने भएछ।
अघिल्लो मंसिरको कुरा हो। बेलुकीपख बानेश्वरमा रहेको अफिसबाट घर हिँडिरहेको थिएँ। सँगै कलेज पढेकी साथीको आमाछोरीसँग बाटोमा भेट भयो। सँगै पढ्दा हाम्रो मिल्ने ग्रुपकै एक सदस्य भएकीले ती साथीकी आमाले पनि चिन्थिन्। कलेज ओहोरदोहोर गर्दा कति समय आमाको हातको चिया र खाना खाएर पनि हिँडिएको थियो। लामै समयपछि भेट भयो। भलाकुसारी भयो।
कुरो बिहेमै आएर जोड्नुभयो, 'बाबु, बिहे गर्यौ?
'छैन।'
'ढिलो हुन लाग्यो, गरिहाल,' यो सुझावात्मक धम्की थियो वा धम्कीपूर्ण सुझाव?
उहाँले सँगै भोलिपल्ट बिहानको खाना खान आउन कर गर्नुभयो। नाइँनास्ती गरिएन।
भोलिपल्ट गइयो।
एउटा कोट लाउन साइत कुर्नु पर्दैन। सधैंको जस्तै ड्रेसअप थियो। घरमा गएँ। साथीको बुबा बैठककोठामा पत्रिका पढ्दै हुनुहुन्थ्यो। गएर नमस्कार गरेँ, चिनापर्ची गरेँ। बूढाले ज्यानलाई तलदेखि माथिसम्म घुरेर हेरे। अलि असहज भए पनि मुस्कुराएर बसेँ। बूढा पत्रिकामै व्यस्त भए। म मोबाइल खेलाउन थालेँ। ममीले चिया ल्याउनुभयो। फेरि 'छोरीको साथी' भनेर चिनजान गराइदिनु भो। बूढाले वास्तै गरेनन्। मलाई बूढा 'ठिस' रहेछन् भन्ने लाग्यो।
पत्रिका पढिसकेपछि बूढाले मसँग बोल्ने जाँगर चलाए। जागिरका लागि अन्तर्वार्ता लिएजस्तो गरेर घर, गाउँ, पढाइ, जागिर, कमाइ सबै सोधे। जागिरमा आएर अलि बढी नै अडि्कए।
'अनि कति छ तलब?' बूढाले ठाडै सोधे। यो भलाद्मी प्रकृतिको सोधाइ थिएन। किनभने, मेरो तलबको साइज ठ्याक्कै यति रकम पनि कसरी भन्नु? 'फाइभ डिजिट'को अंक न हो, मेरो तलब। महिनामा 'सिक्स डिजिट' अर्थात् लाखमाथि आम्दानी नहुनेहरु यो सहरमा सजिलो गरी बाँच्नै सक्ने अवस्था छैन।
बूढालाई भनिदिएँ, 'खान-बस्न पुग्नेछ।'
'एक्लैलाई कि परिवारलाई?' उनको सवाल-शृंखला लम्बियो।
– मसँग भाइ छ। उसलाई र मलाई खान, बस्न र पढ्न पुग्या छ।
– अरू केही व्यापारस्यापार सोच्या त छैनौ नि?
– अहिलेसम्म छैन। बिस्तारै सोचौंला।
प्रश्नको ढुकुटी रित्तिएछ। बूढा केही बोलेनन्। फेरि पत्रिकातिरै दोहोर्याएर हेरे।
लामो मौनतापछि सोधे, 'घर, गाडी केहीको व्यवस्था भइसक्यो कि?'
मलाई झनक्क रिस उठ्यो। रिस त खाना खान बोलाएर मेरो टाउको खाइरहेकोमा पहिल्यै उठेको थियो। घर, गाडीसम्मै सोध्न थालेपछि भाउन्न भयो। एक छाक खाना खान आउनेको घर होस् कि नहोस्? गाडी चढोस् कि साइकल, के मतलब? भन्ने मनमा लागिरह्यो। तर, केही बोलिनँ।
'घर, गाडी नभएर त कसरी हुन्छ?' फेरि बूढा बोले।
मेरो पारो चढिसकेको थियो। आफूलाई रोक्ने अवस्थामा थिइनँ। साथीको बाउ भएकाले कडा जवाफ पनि दिन सकिरहेको थिइनँ।
'घर होइन, बुबा, म त एकैचोटि निवासमा बस्ने। गाडी चढ्ने होइन, सवारी गर्ने योजना पो छ त मेरो,' मैले प्रश्नको अन्त्य गर्ने विचार गरेँ। यसको प्रतिक्रिया मैले पहिल्यै अपेक्षा जे गरेको थिएँ। त्यस्तै आयो।
बूढा एकैचोटि ताते, 'वाहियात कुरा गर्ने? तिमी तुरुन्त गइहाल याँ'बाट।'
मलाई के गरौं, के नगरौं भो। खाना खान जसले बोलाए पनि घर त बूढाकै थियो। म पनि निस्किनु नै बेस ठानेर निस्किदिएँ।
घरबाट अलि परै पुगेपछि मेरी ती साथीलाई म्यासेज गरेँ, 'मेरो त अपर्झट अफिसमा काम पर्योि, अफिस हिँडेको। अर्कोचोटि खाना खाउँला है।'
उनले त्यसो नगरेको भए हुने भनेर म्यासेज गरिन्। सकेसम्म काम सकेर फर्किन आग्रह गरिन्। नभनेरै हिँडेकोमा चित्त दुखेको बताइन्।
खाना खान बोलाएर अपमानित भएकोमा चित्त मैले दुखाउनुपर्ने थियो। तर, मलाई त्यतातिर खास वास्ता भएन। कोहीकोही यस्तै ठिस हुन्छन् भन्ने ठानेर चित्त बुझाइदिएँ। चित्त बुझाउनुबाहेक अर्को विकल्प उपलब्ध पनि त थिएन।
कुरो यहीँ सकिएन। बूढाले तुरुन्तै छोरीलाई हप्काउन भ्याएछन्, 'यस्तो उल्टोसुल्टो कुरा गर्नेलाई मसँग भेटाउने? तँलाई त एकैचोटि निवासमा राख्ने र सवारी गराउने रे!' जति सकिन्थ्यो त्यति भिलेनका रूपमा मलाई छोरीसमक्ष प्रस्तुत गरेछन्।
ती साथीले सोधिछन्, 'मलाई किन निवासमा राख्छ उसले र सवारी गराउँछ?'
बूढाले फेरि सोधेछन्, 'मैले विवाहका लागि लायकको केटो खोजिदिँदा मेरो ब्वाइफ्रेन्ड छ भनेको होइन। त्यही केटो होइन यो?'
आफूले भेटाउन खोजेको केटा अर्थात् ब्वाइफ्रेन्ड जापानबाट नेपाल आइनसकेको र म उसको मिल्ने साथी मात्रै भएको अवगत गराइछन् उनले।
ती साथीका अनुसार बूढाले गल्ती महसुस गरेका छन्।
हाम्रो राम्रो सम्बन्धमा मंसिर र विवाहको कुरा यसरी पनि भिलेन भयो।
झुक्किएर भए पनि केटीका लागि पहिलोपल्ट अन्तर्वार्ता दिइयो। अन्तर्वार्ताबाटै आउट भइयो। यसले मलार्इ एउटा फाइदा गरेको छ। भविष्यमा केटीका लागि अन्तर्वार्ता दिन गइयो भने पास हुने तरिका जानेर फर्केको छु। यस्ता खालका अन्तर्वार्तामा पास हुने हो भने उत्तर सही होइन, गलत दिनुपर्ने रहेछ। गलत उत्तर भनेको आफ्नो कमाइ, हैसियत, योजना सबै ढाँट्ने। किनभने दिनदिनै श्रीमती कुट्नेले पनि छोरी त ज्वाइँले रानी बनाएर राखोस् भन्ने चाहना गर्ने समाज जो हो यो।
सायद संसारमा यही एउटा परीक्षा त होला, जहाँ गलत उत्तर दिए पास हुने सम्भावना धेरै हुन्छ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।