• गृहपृष्ठ
  • मुख्य समाचार
  • नेपाल लाइभ

    • राजनीति
    • निर्वाचन विशेष
    • अनुसन्धान
    • प्रवास
    • विचार
    • फिचर
    • समाचार
    • ब्लग
    • समाज
    • अन्तर्वार्ता
    • सुरक्षा/अपराध
    • साहित्य डबली
    • विश्व
    • कोरोना अपडेट
    • नेपाल लाइभ विशेष
    • जीवनशैली
    • भिडियो

    बिजनेस लाइभ

    • अर्थ समाचार
    • बैंक/बिमा/सेयर
    • पर्यटन-उड्डयन
    • अटो
    • पूर्वाधार
    • श्रम-रोजगार
    • कृषि
    • कर्पोरेट
    • सूचना-प्रविधि
    • बिजनेस लाइभ भिडियो
    • बिजनेस टिप्स
    • अन्तर्वार्ता - विचार

    इन्टरटेनमेन्ट लाइभ

    • समाचार
    • सिनेमा
    • अन्तर्वार्ता
    • रंगमञ्च
    • फिल्म समीक्षा
    • गसिप
    • संगीत
    • विचार-विश्लेषण
    • इन्टरटेनमेन्ट लाइभ भिडियो
    • सञ्जाल
    • फेसन
    • मोडल

    स्पोर्टस लाइभ

    • फिचर
    • फुटबल
    • क्रिकेट
    • अन्य
    • लेख-विश्लेषण
    • अन्तर्वार्ता
हाम्रो बारेमा
  • हाम्रो बारेमा
मंगलबार, मंसिर १, २०८३ Tue, Nov 17, 2026
  • गृहपृष्ठ गृहपृष्ठ
  • राजनीति
  • निर्वाचन विशेष
  • अनुसन्धान
  • बिजनेस लाइभ
  • इन्टरटेन्मेन्ट लाइभ
  • स्पोर्टस लाइभ
  • प्रवास
  • भिडियो

बिजनेस लाइभ

  • अर्थ समाचार
  • बैंक/बिमा/सेयर
  • पर्यटन-उड्डयन
  • अटो
  • पूर्वाधार
  • श्रम-रोजगार
  • कृषि
  • कर्पोरेट
  • सूचना-प्रविधि
  • अन्य
    • बिजनेस लाइभ भिडियो
    • बिजनेस टिप्स
    • अन्तर्वार्ता - विचार

इन्टरटेन्मेन्ट लाइभ

  • समाचार
  • सिनेमा
  • अन्तर्वार्ता
  • रंगमञ्च
  • फिल्म समीक्षा
  • गसिप
  • संगीत
  • विचार-विश्लेषण
  • इन्टरटेनमेन्ट लाइभ भिडियो
  • अन्य
    • सञ्जाल
    • फेसन
    • मोडल

स्पोर्टस लाइभ

  • मुख्य समाचार
  • फिचर
  • फुटबल
  • क्रिकेट
  • अन्य
  • लेख-विश्लेषण
  • अन्तर्वार्ता
विचार
सम्पादकीय

महिलाको प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गर

64x64
नेपाल लाइभ आइतबार, वैशाख ११, २०७९  १९:२९
1140x725

एकात्मक र असमावेशी शासनको अन्त्य गर्दै संघात्मक र समावेशी शासनलाई अनुमोदन गरिएको दिन हो, वैशाख ११। हामीले यही दिन लोकतन्त्र दिवस मनाउँदै आएका छौँ। यही दिनबाट सुरु भएको जनताको जितको यात्रा २०७२ सालमा जारी संविधानसँगै संस्थागत भएको हो। यसको पृष्ठभूमिमा ऐतिहासिक जनआन्दोलन, माओवादी 'जनयुद्ध', मधेस विद्रोहका साथै विभिन्न क्षेत्र र समुदायको संघर्ष रहेको छ। त्यसैले आजका हाम्रा गतिविधि यही हाम्रो संवैधानिक मान्यताबाट निर्देशित हुनु जरुरी छ।

संविधानले व्यवस्था गरेको संघीय शासन अन्तर्गत गठन भएको स्थानीय तहको दोस्रो निर्वाचनको सम्मुखमा छौँ हामी। र, त्यसका लागि आइतबार र सोमबार उम्मेदवारी मनोनयन हुँदैछ। लोकतन्त्र दिवस र स्थानीय तहको मनोनयन एकै दिन पर्नु सुखद् संयोग हो। यसले लोकतन्त्रको गरिमा जोगाउँदै निर्वाचनका लागि उम्मेदवार तय गर्नुपर्ने जिम्मेवारीबोध दलहरुमा हुने अपेक्षा छ।

निर्वाचनमा उम्मेदवार बनाउने सवालमा लैंगिक प्रतिनिधित्वको जुन अपेक्षा दलहरुसँग थियो, यथार्थमा त्यस्तो नहुने हो कि भन्ने चिन्ता देखिन थालेको छ। अहिले दलले सिफारिस गरेका अधिकांश उम्मेदवारहरु पुरुष छन्। चुनाव जित्ने 'अर्जुन दृष्टि' राखेर तालमेल गरेका दलहरुले समावेशी सिद्धान्तलाई बेवास्ता गरेको देखिन्छ। जसले गर्दा सम्पूर्ण निर्वाचन नै 'पुरुषका लागि पुरुषद्वारा' बन्ने जोखिम बढेको छ। 

यो पनि पढ्नुहोस्

सत्ता गठबन्धन सहमतिको सकसमा महिला प्रतिनिधित्व!बुधबार, वैशाख ७, २०७९

नेपालको संविधान २०७२ को धारा ३८ मा "राज्यका सबै निकायमा महिलालाई समानुपातिक समावेशी  सिद्धान्तको आधारमा सहभागी हुने हक हुनेछ" भनेर प्रष्ट रुपमा लेखिएको छ। त्यहीमाथि निर्वाचनसँग सम्बन्धित ऐनले नै स्थानीय तहका प्रमुख/अध्यक्ष र उपप्रमुख/उपाध्यक्षमध्ये एक महिला हुनुपर्ने अपेक्षा गरेको छ। वडा सदस्यहरुमा पनि महिला प्रतिनिधित्व सुनिश्चित गरिएको छ। तर, एउटै दलले उम्मेदवार दिएको अवस्थामा मात्रै महिला र पुरुष उम्मेदवार उभ्याउनुपर्ने बाध्यतालाई तालमेल गरिएका कारण बेवास्ता गर्न खोजिएको छ।

तालमेल गर्दा लैंगिक प्रतिनिधित्व कसरी खलबलिन्छ भन्ने कुरा अघिल्लो स्थानीय तहको निर्वाचनबाट पनि देखिन्छ। त्यतिबेला कांग्रेस र माओवादी केन्द्रले धेरै स्थानीय तहमा तालमेल गरेका थिए। जसमध्ये दुई स्थानीय तह थिए, दोलखाको बेत्यश्वरी गाउँपालिका र धादिङको निलकण्ठ नगरपालिका। दुवै ठाउँमा अध्यक्ष/प्रमुखमा कांग्रेसले र उपाध्यक्ष/उपप्रमुखमा माओवादी केन्द्रले उम्मेदवारी दिएका थिए। दुवै ठाउँमा उनीहरुले नै जिते। परिणामतः पुरुषै पुरुषको नेतृत्व हुन गयो।

Ncell 2
Ncell 2
nimb
nimb

यो पनि पढ्नुहोस्

दाबी पालिका प्रमुखमा, गठबन्धनले 'उप' पनि गुम्ने जोखिमबिहीबार, चैत १७, २०७८

यसपटक पनि कांग्रेस र माओवादी लगायतका दलहरुले केन्द्रीयस्तरबाटै तालमेल गरेका छन्। स्थानीय स्तरमा पनि तालमेल भएका छन्। त्यस्तै, प्रमुख प्रतिपक्षी दल नेकपा एमालेले पनि केन्द्रीय र स्थानीय स्तरमा तालमेल गरेको छ। तालमेल गरिँदा आफ्नो उम्मेदवार पुरुष उठाउने सम्भावना अधिक देखिन्छ। पुरुषै पुरुष प्रतिस्पर्धी भए पछि परिणाम पनि सोही अनुसारकै आउने भइहाल्यो।

एक्लाएक्लै चुनावी प्रतिस्पर्धामा उभिँदा दलहरुलाई तोकिए अनुसार महिला र पुरुष उम्मेदवार उभ्याउनुपर्ने बाध्यता थियो। तर, तालमेल गरेर चुनावी प्रतिस्पर्धामा होमिएको अवस्थामा फरक लिंगको उम्मेदवार बनाउनुपर्ने बाध्यता नभएका कारण दलहरुले समावेशीकरणको मर्मलाई बेवास्ता गर्न खोजेको देखिन्छ।

स्थानीय सरकारलाई 'गाउँको सिंहदरबार' पनि भनिएको छ। यो जनताको नजिकको सरकार पनि हो। यी आफैं नियम कानुन बनाएर सञ्चालन हुन्छन्। यस्तो ठाउँमा महिलाको प्रतिनिधित्व बढी हुनसक्दा महिलामैत्री नियम कानुन बन्ने थिए। महिलाको प्रतिनिधित्व बढी हुँदा महिलाका समस्याहरु नीति निर्माण गर्ने ठाउँमा पुग्छन्। सम्बोधन हुन्छन्। यसले महिला सशक्तीकरण बढाउने मात्रै होइन, हाम्रो लोकतन्त्रलाई पनि परिपूर्ण बनाउँदै लैजान्छ।

max tiger cn
max tiger cn
tvs-dashain-2083
tvs-dashain-2083

यो पनि पढ्नुहोस्

महानगरपालिकाका उपप्रमुखहरुको प्रमुखमा दाबी, 'पुरुषवादी सोच'ले रोक्न सक्ने त्राससोमबार, चैत २८, २०७८

 यो पाँच वर्षको अवधिमा महिलाहरुले केही स्थानीय सरकारको नेतृत्व गरेका छन्। त्यहाँ सबै दृष्टिबाट सक्षम प्रतिनिधित्व देखिन्छ। अर्थात् पुरुषले प्रतिनिधित्व गरेको भन्दा कमजोर छैनन्। कतिपय स्थानीय तह त राम्रा कामका लागि प्रशंसित नै भएका छन्।

एकातिर अघिल्लो निर्वाचनपछि 'उप'मा मात्रै सीमित भएको भनिएको महिला प्रतिनिधित्व यसपटक प्रमुखमा पुग्ने अपेक्षा गरिँदै थियो। तर, त्यही 'उप' पनि गुम्ने जोखिम बढेको छ। यसप्रति दलहरु गम्भीर हुनैपर्छ। कम्तिमा यो परिवर्तन ल्याउन र संविधान बनाउने नेतृत्वदायी भूमिका खेलेका दलहरुले लोकतन्त्र दिवसको आसपासमा यसप्रति इमानदारिता देखाउनुपर्छ।

यो पनि पढ्नुहोस्

निर्देशन सच्याउने निर्वाचन आयोगको निर्णय: महिला प्रतिनिधित्व रोक्ने अर्को तगारो?बुधबार, चैत ३०, २०७८

किनकि, चुनावमा जित्नु महत्त्वपूर्ण हो तर सबै थोक होइन। पञ्चायत र बहुदलकालका चुनावमा पनि जितहार हुन्थे। तर, समावेशिता सुनिश्चित हुँदैनथे। लामो संघर्षबाट प्राप्त लोकतन्त्र र संविधानको गरिमा राख्न पनि संविधान र कानुनले अपेक्षा गरेको महिला प्रतिनिधित्व सुनिश्चित हुनुपर्छ।

प्रकाशित मिति: आइतबार, वैशाख ११, २०७९  १९:२९

नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा पठाउनु होला।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
64x64
नेपाल लाइभ
Nepal’s independent digital media. Offers quick current affairs update, analysis and fact-based reporting on politics, economy and society. http://nepallive.com
लेखकबाट थप
डिकवेलाको अर्धशतकमा सुदूरपश्चिमलाई हराउँदै लुम्बिनी एनपीएलको फाइनलमा
स्थानीय निर्वाचनको तयारी र संगठन परिचालन एमालेको राष्ट्रिय भेलाको मुख्य एजेन्डा
निरन्तर ओरालो लागेको सुनको मूल्य कतिसम्म पुग्छ ?
सम्बन्धित सामग्री
छठ घाटमा राजनीतिक उपस्थिति : ‘भक्ति’ कि ‘शक्ति’ को खोजी यस वर्ष छठको रौनकले मधेसका घाटलाई तताएन मात्र बरु काठमाडौं खाल्डोको सिंहदरबार वरिपरिकेन्द्रित कोलाहल पनि केही दिनका लागि मथ्थर भयो ।... सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
रावणका दश शिरदेखि लुसिफरको पतनसम्मः नेपालको राजनीतिमा शक्ति र अहंकार सरकारको हरेक निर्णयको विरोध गर्नु प्रतिपक्ष हुनु होइन, त्यस्तै सरकारका हरेक निर्णयलाई समर्थन गर्नु पनि लोकतान्त्रिक जिम्मेवारी होइन।... आइतबार, कात्तिक २९, २०८३
लोकपर्व छठ र यसका विभिन्न महत्वहरु संसारका लगभग सबै संस्कृतिमा सूर्य उपासनाको महत्वपूर्ण स्थान रहि आएको छ तर भारत र नेपालको भोजपुरी र मैथिली भाषी क्षेत्रमा सूर्य उपासन... आइतबार, कात्तिक २९, २०८३
ताजा समाचारसबै
पशुपति गौशाला धर्मशाला पशुपतिमै फिर्ता, जिल्ला र उच्च अदालतको फैसला सर्वोच्चबाटै सदर मंगलबार, मंसिर १, २०८३
डिकवेलाको अर्धशतकमा सुदूरपश्चिमलाई हराउँदै लुम्बिनी एनपीएलको फाइनलमा मंगलबार, मंसिर १, २०८३
स्थानीय निर्वाचनको तयारी र संगठन परिचालन एमालेको राष्ट्रिय भेलाको मुख्य एजेन्डा मंगलबार, मंसिर १, २०८३
निरन्तर ओरालो लागेको सुनको मूल्य कतिसम्म पुग्छ ? मंगलबार, मंसिर १, २०८३
सुदूरपश्चिमका कप्तान दीपेन्द्रद्वारा रेकर्ड : हिर्काए ३ अर्धशतक मंगलबार, मंसिर १, २०८३
सबै हेर्नुहोस
भिडियो ग्यालरीसबै
नेपाली कांग्रेस देउवा पक्षको राष्ट्रिय भेला (लाइभ)
नेपाली कांग्रेस देउवा पक्षको राष्ट्रिय भेला (लाइभ) शुक्रबार, साउन २९, २०८३
जरुरी सम्बोधनको बाध्यता किन? कांग्रेस बैठकमा विश्वप्रकाश शर्मा बोल्दै (लाइभ)
जरुरी सम्बोधनको बाध्यता किन? कांग्रेस बैठकमा विश्वप्रकाश शर्मा बोल्दै (लाइभ) शुक्रबार, साउन २९, २०८३
शेरबहादुर देउवा स्वदेश फर्किनुअघि विमानस्थलमा नेताकार्यकर्ताहरूकाे भीड
शेरबहादुर देउवा स्वदेश फर्किनुअघि विमानस्थलमा नेताकार्यकर्ताहरूकाे भीड बिहीबार, साउन २८, २०८३
लेखा समितिको बैठक (लाइभ)
लेखा समितिको बैठक (लाइभ) बुधबार, साउन २७, २०८३
राष्ट्रिय सभा बैठक (लाइभ)
राष्ट्रिय सभा बैठक (लाइभ) बुधबार, साउन २७, २०८३
सबै हेर्नुहोस
ट्रेण्डिङ
बझाङमा अटो दुर्घटना अपडेट: मृत्यु हुनेको संख्या ४ पुग्यो, चालक नियन्त्रणमा सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
स्कुटर दुर्घटनामा दुई जनाकाे मृत्युु सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
शेख हसिनाको गृहजिल्ला गोपालगञ्जमा हिंसा र प्रदर्शन चर्कियो सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
मोटरसाइकल दुर्घटनामा एक जनाको मृत्यु सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
लोहोरो प्रहारबाट श्रीमतीको मृत्यु, श्रीमान पक्राउ मंगलबार, मंसिर १, २०८३
सबै हेर्नुहोस
अन्तर्वार्ता
लुम्बिनी लायन्सलाई अझ बलियो बनाउँदै नेपाली क्रिकेटमा योगदान दिन चाहन्छौँ : अध्यक्ष जिसी नेपाल लाइभ
दरबारको दशैं सधैं सम्झिरहन्छु : आनन्द कार्की [दशैं वार्ता] नेपाल लाइभ
दशैंमा स्वास्थ्यको ख्याल राखौं, सन्तुलित खाना खाउँ नेपाल लाइभ
सबै हेर्नुहोस
विचारसबै
छठ घाटमा राजनीतिक उपस्थिति : ‘भक्ति’ कि ‘शक्ति’ को खोजी धर्मेन्द्र झा
रावणका दश शिरदेखि लुसिफरको पतनसम्मः नेपालको राजनीतिमा शक्ति र अहंकार सुरेश गिरी
लोकपर्व छठ र यसका विभिन्न महत्वहरु आनन्द अस्तित्व
विश्वव्यापी बन्दै छठ पर्व नेपाल लाइभ
सबै हेर्नुहोस
ब्लग
आईजीपी प्रकरणः दोहोरिएला रुक्मांगद कटवाल काण्ड? शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
राइड शेयरिङमा मनपरी भाडा र असमान प्रतिस्पर्धा शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
भिन्तुना आन्दोलनः म्हपुजाको दिन प्रधानमन्त्री उपस्थित भएको त्यो क्षण मंगलबार, कात्तिक २४, २०८३
सबै हेर्नुहोस
लोकप्रिय
विरोध हुँदाहुँदै सूचना प्रकाशन शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
पृथ्वी राजमार्गसहित दुई सडकखण्ड अवरुद्ध शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
बझाङमा अटो दुर्घटना अपडेट: मृत्यु हुनेको संख्या ४ पुग्यो, चालक नियन्त्रणमा सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
माइक्रोबस दुर्घटनामा १० जनाको मृत्युु, पाँच घाइते बिहीबार, कात्तिक २६, २०८३
इनम कनेक्सन : कांग्रेस नेता उमेश श्रेष्ठका भाई पक्राउ शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
सबै हेर्नुहोस
Nepal Live
Nepal Live

सम्पर्क ठेगाना

Nepal Live Publication Pvt. Ltd.,
Anamnagar, Kathmandu, Nepal

DEPARTMENT OF INFORMATION
AND BROADCASTING
Regd Number :

1568/ 076-077
अध्यक्ष : अनिल न्यौपाने
प्रधान सम्पादक : राम प्रसाद दाहाल

टेलिफोन

News Section: +977-1-5705056
Account : +977-1-5705056
Sales & Marketing: 9841877998 (विज्ञापनका लागि मात्र)
Telephone Number: 01-5907131

ईमेल

[email protected]
[email protected]

मेनु

  • गृहपृष्ठ
  • मुख्य समाचार
  • बिजनेस लाइभ
  • ईन्टरटेनमेन्ट लाइभ
  • स्पोर्टस लाइभ
  • महाधिवेशन विशेष
  • अभिलेख
  • कोरोना अपडेट
  • स्थानीय निर्वाचन
  • प्रतिनिधि सभाकाे निर्वाचन
  • युनिकोड
Nepal Live

सूचना विभाग दर्ता नं.

१५६९/०७६-७७

ईमेल

[email protected]
© 2026 Nepal Live. All rights reserved. Site by: SoftNEP
सर्च गर्नुहोस्