काठमाडौं– सिन्धुपाल्चोकमा निर्माण भइरहेको मध्यभोटेकोसी जलविद्युत आयोजना तीन वर्षमा सम्पन्न गर्ने लक्ष्य लिइएको थियो।
आयोजना निर्माण थालेको ६ वर्ष पुग्दासमेत ५० प्रतिशत काम सकिएको छैन। कम्पनीको नाममा राजनीतिक नेतादेखि सांसदहरूले मनग्य फाइदा लिए तर काम छिटो सक्ने विषयमा भने कसैको ध्यान नगएको स्थानीयको गुनासो छ।
ब्याजसहित १५ अर्ब रूपैयाँ लागतमा बन्ने लक्ष्य राखिएको आयोजना सन् २०१३ को सुरुवातमा निर्माण सुरु भएको हो।
कामको ढिलाइले अहिले २१ अर्ब लगानी पुग्ने अनुमान गरिएको छ। यही अनुपातमा काम हुने हो भने आयोजना सम्पन्न हुँदा ३० अर्ब रुपैयाँ लगानी पुग्ने भोटेकोसी गाउँपालिका अध्यक्ष राजकुमार पौडेलले बताए।
सन् २०१६ को अन्त्यमा सम्पन्न गर्ने लक्ष्य लिइएको यो आयोजनाको अहिलेसम्म ४५ प्रतिशतको हाराहारीमा मात्र काम भएको छ। आयोजनामा चिलिमेको ३८ प्रतिशत, नेपाल विद्युत प्राधिकरणको १० प्रतिशत तथा स्थानीय नेपाल अरनिको हाइड्रो कम्पनी, सिन्धु इन्भेष्टमेन्ट कम्पनी प्रालि र सिन्धुपाल्चोक हाइड्रो पावर कम्पनीको एक/एक प्रतिशत संस्थापक सेयर रहने छ।
सर्वसाधरणलाई १५, प्रभावित जिल्लाबासीलाई १०, कर्मचारी सञ्चय कोषलाई १९.५ प्रतिशत र आयोजनामा कार्यरत कर्मचारीलाई ३.५ प्रतिशत सेयर दिइने गरी आयोजनाको काम सुरु भएको हो।
यो जलविद्युत आयोजना सिन्धुपाल्चोक जिल्लाबासी र सर्वसाधरणसमेतको सेयर लगानीमा १ सय २ मेगावाट क्षमताको निर्माणाधीन छ। आयोजनाबाट वार्षिक ५९ करोड युनिट बिक्री योग्य विद्युत उत्पादन गर्ने योजना रहेको छ।
चिलिमे जलविद्युत पावर कम्पनीको नेतृत्वमा बन्न लागेको यो आयोजना जिल्लामा सबैभन्दा ठूलो हो। आयोजनाको बाँध साविक मार्मिङ गाविस ९ (हाल भोटेकोशी ५ चाकुमा ) र पावर हाउस बाह्रबिसे नगरपालिकाको जम्बुमा रहनेछ।
यसको सुरुङको लम्बाई ७.२ किलोमिटर लामो रहेको छ। पाँच वर्षमा आधा काम भएन। तीन वर्षमा सक्ने योजना रहेपनि अहिले आयोजनाको बाँध स्थलमा खन्ने र स्लोभ बनाउने कार्य सम्पन्न गरी मुख्य बाँध निर्माण गर्न नदी डाइभर्सन कार्य गरिएको छ।
सुरुङमध्ये ४ हजार ६० मिटर सुरुङ मात्रै खनिएको छ। विद्युतगृहका लागि खन्ने काम सकिएको छ। तर, अहिले पुनः काम रोकिएको छ। कूल चार किमी लामो २ सय २० केभीको ट्रान्समिसन लाइनको सर्वेक्षण सम्पन्न भएको आयोजनाले जानकारी दिएको छ।
अहिले आयोजनाले विसं २०७६ को असारदेखि विद्युत् उत्पादन गर्ने लक्ष्य राखेको छ। तर, काम रोकिएका कारण यो समयमा काम सम्पन्न हुने अवस्था छैन। हालसम्म सो आयोजनाको समग्र निर्माण कार्य प्रगति करिब ४२ प्रतिशतमा रहेको कम्पनीले नै जानकारी दियो।
नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले आयोजनाको विद्युत् हिउँद र वर्षायाममा प्रतियुनिट क्रमशः रु ८.४० र ४.८० मा खरिद गर्नेछ। यसबाट वार्षिक दुई अर्ब ९० करोड रुपैयाँ आम्दानी हुने कम्पनीले जनाएको छ।
स्थानीयबासीका अनुसार कामको जिम्मा पाएको चिनियाँ ठेकेदार पक्ष र आयोजनकै कारण काम ढिलाइ भएको हो।
‘कामको गति बढेको देखिएन, मैले १ महिनादेखि कामको अनुगमन गरे तर, यही तरिकाले काम गर्ने हो भने १० वर्षमा पनि काम सकिँदैन,' गाउँपालिकाका अध्यक्ष पौडेलले भने, ‘स्थानीयको लगानीमा आयोजनाको कर्मचारी मोटाउने काम मात्र भइरहेको छ।’
आयोजनाले भने जुरे पहिरो, महाभूकम्प, नाकाबन्दी एवम् बाढीका कारण निर्माणमा ढिलाइ भएको प्रतिकृया दिएको छ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1786602170.png)
