काठमाडौं- जुलाई एक अर्थात् आज चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टी (सीपीसी) ले स्थापना को एक सय वर्ष मनाइरहेको छ। हालका दिनहरुमा सीपीसीले युवाहरुसम्म आफ्नो पहुँच बढाउने प्रयासलाई तिब्र बनाएको छ।
राष्ट्रपति शी चिनफिङले पछिल्ला दिनमा पार्टीको कहानी युवाहरुलाई अवगत गराउने र उनीहरुलाई सीपीसीसँग जोडिएका महत्वपूर्ण जानकारीबारे शिक्षित गर्नेमा जोड दिएका छन्।
सामाजिक सञ्जालमा प्रचार कार्यक्रम सुरू गर्ने देखि लिएर, प्रमुख विश्वविद्यालमा सीपीसीका बारेमा पढाइका लागि रिसर्च सेन्टर स्थापित गर्नेसम्म, यस्तो लाग्छ कि चीन सरकार देशको एक खास वर्गलाई आकर्षिक गर्ने कोशिसमा लागेको छ।
चिनियाँ सञ्चारमाध्यमहरुले पनि अन्य पहलका साथ साथ राष्ट्रपति शीले विद्यार्थीहरुसँग गरेको कुराकानी र भेटवार्तालाई प्राथमिकताका साथ प्रकाशन र प्रशारण गरिरहेको देखिएको छ। पार्टीले युवाहरुको लागि गरेको प्रयासको राम्रो उदाहरण भएको विश्वास गरिएको छ।
साइबरस्पेस मा 'युवा आदर्श'
१८ जुनमा "राइटिङ द युथफुल च्याप्टर अन द मदरल्याण्ड" पहल सुरु गरियो। जसले चीनको शिक्षा मन्त्रालय, चीनको सेन्ट्रल साइबरस्पेस एडमिनिस्ट्रेसन, कम्युनिस्ट युथ लिगको केन्द्रीय समिति र बेइजिङ यूनिवर्सिटले संयुक्त रूपमा प्रायोजित गरेका थिए।
सोहु डट कमको २१ जुनको रिपोर्ट अनुसार "राइटिङ द यूथफुल च्याप्टर अन द मदरल्याण्ड' ले न्यू मीडिया उत्पादनलाई लन्च गर्नेछ, वैचारिक र राजनीतिक शिक्षाका लागि एक अनलाइन प्रचार तन्त्र तयार गर्नेछ र साइबर स्पेसमा 'युवा आदर्श' माथि केन्द्रित सेमिनार आयोजित गर्नेछ।"
पार्टीको १ सय वर्षको यस आयोजना भन्दा पहिला मे महिनामा "ऐतिहासिक शून्यवाद" माथि बीस लाख बढी पोस्ट हटाउने चीनको फैसलालाई हेर्दा पार्टीको यो कदमलाई खास गरेर महत्वपूर्ण मानिएको छ।
गत वर्ष जुनमा भारतीय सेनाका साथ झडपका बीचमा मारिएका चिनियाँ सैनिकको अपमान गरेको भन्दै यस वर्षको फेब्रुअरीमा चीनमा तीन ब्लगर्सलाई गिरफ्तार गरिएको थियो।
यी ब्लगर्स मध्ये एक जनाले आफ्नो पोस्टमा त्यस झडपका क्रममा चिनियाँ सेनाको मृत्युको सरकारी आँकडामा आपत्ति जनाएका थिए।

संस्कृतिको आडमा प्रोपोगाण्डा
सरकारी मीडिया 'रेड टूरिजम' बढाउने कुरा गरिरहेको छ। जसको माध्यमबाट चीन आफ्नो क्रान्तिकारी अतीतका लागि मुख्य भूमिका निभाउने स्थानमा पर्यटनको बढावा दिने उल्लेख छ।
ग्लोबल टाइम्सका अनुसार ४ मेका दिन जब चीन युवा दिवस मनाइरहेको थियो तब देश को क्रान्तिकारी विरासतको सम्मानमा यी ऐतिहासिक स्थलको भ्रमणका लागि पुगेका युवा पर्यटक 'रेड टूरिजम' को तागत बने र फिजामा देशभक्तिको माहोल देखियो।
सांघाइको एक वेव पत्रिका सिक्स्थ टोनका अनुसार, "शताब्दी वर्षको अगुवाईमा र्याप आर्टिस्टले "१००%" को टाइटलबाट एक गीत पनि रिलिज गरेका छन् जसमा चीनको उपलब्धिका गुणगान गरिएको छ। यसमा ५जी टेक्नोलोजी र हालसालैको अन्तरिक्ष कार्यक्रम को प्रशंसा गरिएको छ।"
हङकङको प्रमुख पत्रिका साउथ चाइन मर्निङ पोस्टका अनुसार, यस गीतमा १०० र्यापर्स मध्येका एक मर्सीले अमेरिका, क्यानडा र जर्मनीसमेत जी७ देशको आलोचना पनि गरेका छन्। ती देशहरुले चीनको विरोध गरेको आरोप उनले लगाएका छन्।
विश्वविध्यालयका विद्यार्थीमाथि केन्द्रीत
शताब्दी वर्षको आयोजना भन्दा पहिला २२ जूनमा राष्ट्रपति शी चिनफिङले पेकिङ्ग विश्वविद्यालमा पढिरहेका ३२ विदेशी विद्यार्थी प्रतिनिधिको चिट्ठिको जवाफ दिए। यसमा आफ्नो वैश्विक पहुँचलाई अझ मजबुत बनाउने शीको प्रयास देख्न सकिन्छ। आफ्नो प्रतिक्रियामा शीले विद्यार्थीहरुलाई सबै देशबीचको सम्बन्धलाई बढावा दिन सक्रिय भूमिका निभाउन आग्रह गरेका थिए।
सरकारी मिडिया चाइना ग्लोबल टेलिभिजन नेटवर्कका अनुसार, "शी चिनफिङले भने, यस वर्ष सीपीसीको स्थापनाको एक सयौं वर्षगाठको अवसरमा २०२१ समाजवादको आधुनिकीकरणको दिशामा चीनको नयाँ यात्राको सुरुआतको वर्ष पनि हो।'
मे महिनामा चीनको पेकिङ विश्वविद्यालयले सीपीसीको इतिहास पढाइका लागि एक नयाँ ऐकडेमिक रिसर्च इन्स्टिच्युटको उद्घाटन गरिएको थियो।
ग्लोबल टाइम्सले ५ मेमा आफ्नो रिपोर्टमा बेइजिङस्थित समीक्षकको हवाला दिँदै लेखेको थियो "सीपीसीको स्थापनाको १ सयौं वर्षगाँठमा यस केन्द्रको स्थापनाबाट यो संकेत मिल्छ कि आफ्नो इतिहासमाथि अनुसन्धान र शिक्षाको अवस्था मजबुत भइरहेको छ।"
युवामा असन्तोष
युवा पुस्तालाई ध्यानमा राखेर कम्युनिस्ट पार्टीले हाल गरिरहेको पहललाई देख्दा केही आश्चर्य हुन्छ। युवा, खास गरि विश्वविद्यालयका विद्यार्थीहरुले सीपीसीको इतिहासलाई आकार दिन महत्वपूर्ण भूमिका निभाएका छन्। यसका कयौं शुरुआती सदस्य १९१९ मा 'मे फोर्थ आन्दोलन' बाट निक्लिएर आएका थिए।
पार्टीका युवा शाखा कम्युनिस्ट युथ लीग पछिल्लो समय गुटबन्दीबाट त्रसित छ। यसका बावजुद पार्टी युवाहरुको बीच आफ्नो पहुँच बनाउनमा सफल रहेको छ।
राष्ट्रपति बनेपछि शीले कम्युनिस्ट यूथ लीग र्यांकमा पुगेका नेताहरुलाई घटुवा गरिदिएका थिए। यसमा सीपीसी यूथ लीगका प्रमुख किन यिझीको नाम आउँछ, जसको २०१७ मा र्यांक घटाइदिएका थिए।
चीनका युवा त्यहाँको कठोर काम गर्ने संस्कृतिसमेत अन्य कयौं मुद्दामा असन्तुष्ट छन्। मे मा सामाजिक सञ्जालमा युवाहरुले देशमा कन्ट्रयाक्ट नोकरी बजार र घट्दै गएको रोजगारीको अवसरमाथि आफ्नो निराशा व्यक्त गरेका थिए। पहिलोपटक यस खालको पोस्ट टिएबामा देखिएको थियो। यसले मानिसहरुको तिब्रगतिमा ध्यान खिचेको थियो।
सिक्स्थ टोनले २७ मेमा लेखिन् कि एक अन्य समाजिक मिडिया प्लेटफर्म डोबनमा लाइक डाउन ग्रुपमा किरब ६ हजार सदस्य छन्।
यसको एक चर्चित पोस्टमा एक खास किसिमको लाइफस्टाइल (ट्याङ पिङ) अपनाउनका लागि सात चरण बताइएको छ। कार्यक्षेत्रमा बढ्दो दबावको विरोधमा युवाहरुले यस आन्दोलन को शुरुआत गरेका थिए।
सरकारी मीडिया यस खालको चलनको आलोचना गर्छ। ग्वाङ्गझुको पत्रिका नानफ्याङ डेलीले यसलाई लाजमर्दो बताएको थियो।
आधिकारिक चाइना डेलीले पहिलो जुनमा युवाहरुको उजुरीप्रति सहानुभूति देखायो तर साथै 'निराशावाद' लाई बढाइचढाइ पेश गर्नेलाई सचेत गराएको थियो।
(बीबीसी हिन्दीमा पद्मजा वेंकटरमणले लेखेको लेखको भावानुवाद)
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।