काठमाडौं– न्याय परिषद्ले उच्च अदालतमा वैशाखसम्म नियुक्त हुनेगरी १८ न्यायाधीशको सिफारिस गरी पदस्थापन पनि गरेको छ। १७ न्यायाधीश हालै र एक न्यायाधीशको हकमा वैशाखमा नियुक्त गर्ने परिषद्को निर्णयमा उल्लेख छ।
न्यायाधीशको सिफारिसमा परेका १८ जनामध्येका बालमुकुन्द दबाडी बलात्कारजस्तो जघन्य अपराधमा आरोपितलाई साधारण तारेखमा छाडेर विवादमा आएका थिए। गोदामचौर घटनामा बलात्कार गरी ज्यान मार्ने प्रयास समेत गरेका आरोपितहरुलाई पुर्पक्षका लागि भएको सुनुवाइमा दबाडीले साधारण तारेखमा रिहा गर्ने आदेश गरेका थिए।
ललितपुर जिल्ला अदालतमा रहँदा न्यायाधीश दवाडीको एकल इजलासले २०७४ पुस २६ मा सामूहिक बलात्कार, ज्यान मार्ने उद्योग र चोरी मुद्दाका तीन जना आरोपीलाई साधारण तारेखमा छाड्ने आदेश गरेका थिए।
बलात्कारको मुद्दामा धरौटी समेत नमागिएपछि उनीहरु छुटेर पीडित पक्षलाई नै धम्की दिएका थिए।
उक्त आदेशविरुद्ध उच्च अदालतमा निवेदन पुगेपछि माघ २५ मा उक्त निर्णय उल्टिएको थियो। प्रतिवादीहरूलाई साधारण तारेखमा छाड्ने दवाडीको आदेशलाई उच्च अदालतले ‘बेरित’को ठहर गरेको थियो।
न्यायाधीश दवाडीको इजलासले साधारण तारेखमा छाडेका अभियुक्तहरुलाई जिल्ला अदालत ललितपुरले फागुन १७ गते दोषी ठहर गर्ने फैसला सुनाएको थियो। जिल्ला अदालतले उनीहरुलाई सामूहिक बलात्कारमा १० वर्ष, ज्यान मार्ने उद्योगमा १० वर्ष र चोरीमा ६० दिन जेल सजाय र एक–एक लाख रुपैयाँ क्षतिपूर्ति भराउने फैसला गरेको थियो। उक्त आदेश विरुद्ध न्याय परिषद्मा उजुरी परेको थियो। उक्त उजुरीमा परिषद्ले छानविन गरिरहेको थियो।
परिषदले उच्च अदालतमा सिफारिस गरेकामध्ये राजेशकुमार काफ्ले र महमद जुनिद आजाद भर्खर मात्र न्याय परिषद्बाट सचेत गराउने कारबाहीमा परेका न्यायाधीश हुन्। न्यायिक विचलन गरेको अभियोगमा परिषद्ले गरेको अनुसन्धानमा गल्ती फेला २०७५ माघ १७ गते सात दिने स्पष्टीकरण सोधेको थियो। सात दिने स्पष्टीकरण बुझाएपछि न्याय परिषद्ले उनीहरुलाई सचेत गराउँदै आगामी दिन यस्ता कार्यमा संलग्न नहुन भनेको थियो।
काठमाडौं जिल्ला अदालतको न्यायाधीश रहेका बेला गरेको फैसलाले काफ्ले विवादमा परेका थिए। काफ्लेले कुटपिटको मुद्दामा नजिर र कानुनविपरित प्रतिवादीलाई सुध्रिने मौका दिने भन्दै फैसला सुनाएका थिए। कानुनमा सुध्रने मौका दिने गुन्जायस नभए पनि उनले सफाइ दिन यस्तो व्याख्याको साहारा लिएको आरोपमा परिषद्मा उजुरी परेको थियो। उक्त उजुरीमा परिषद्ले काफ्लेलाई सचेत गराएको थियो।
अर्का न्यायाधीश आजाद पनि जिल्ला अदालत काठमाडौंमा हुँदा गरेको फैसलामा विवादमा परेका थिए। काठमाडौं जिल्ला अदालतको न्यायाधीश रहेका आजादले सेतो हेरोइनका कारोबारी पाकिस्तानी नागरिक साहिदा प्रविनलाई सफाइ दिने फैसला सुनाएका थिए। अदालतको फैसला आउनुअघि नै आरोपित व्यक्तिलाई छोड्न केन्द्रीय कारागारमा अदालतका तर्फबाट आजादको दवावमा पत्र पठाइएको भनी परिषद्मा उजुरी परेपछि उनी छानविनमा तानिएका थिए।
उच्च अदालतमा सिफारिस जिल्ला न्यायाधीश लेखनाथ ढकाल काभ्रेपलाञ्चोक रहँदा गरेको एक फैसलामा विवादमा परेका थिए। ठगी र कालोबजारी गरेको आरोप लागेका उमेश बानियाँ सहित मुद्दामा आर्थिक लाभ लिएको आरोप उनीमाथि रहेको थियो। बानियाँ स्वयंले न्याय परिषद्मा ढकालकी श्रीमतीलाई १८ लाख रकम बुझाएको दावी गर्दै उजुरी दिएका थिए।
अर्का न्यायाधीश कुलप्रसाद शर्माको हकमा पनि न्यायपरिषद्ले छानविन गरेको थियो। तत्कालीन प्रधानन्यायाधीश ओमप्रकाश मिश्रको समयमा परिषद्का दुई सदस्यहरु पदम बौदिक र रामप्रसाद सिटौलाको समितिले शर्मामाथि छानविन गरेको थियो। तर उक्त प्रतिवेदन गोप्य राख्दै आइएको छ।
शर्माले १ करोड रुपैयाँ बराबरको चेक अनादर मुद्दामा प्रतिवादीलाई आर्थिक लाभ लिएर जिताएको दावी सहित परिषद्मा उजुरी परेको थियो। चेक अनादरको सवै प्रमाण पुग्ने भए पनि घुस लिएर न्यायाधीश शर्माले कानुनको गलत ब्याख्या गरेको परिषद्मा दर्ता भएको उजुरीमा उल्लेख थियो।
ज्वाईं र छोरी न्यायाधीश
उच्च अदालतको सिफारिसमा केही थान आफन्त समेत पर्न सफल भएका छन्। कानुन व्यवसायीको कोटाबाट उच्च अदालतमा पर्न सफल हुनेमा दुई ज्वाईं समेत परेका छन्। सर्वोच्चका न्यायाधीश एवं परिषदका वरिष्ठ सदस्य दिपककुमार कार्की र अर्का सदस्य रामप्रसाद सिटौलाले ज्वाईंहरुलाई न्यायाधीश बनाउन सफल भएका हुन्।
उज्वल शुक्ल न्यायाधीश कार्की र नवराज थपलिया सिटौलाका ज्वाईं नाता पर्ने व्यक्ति हुन्। रामकुमारप्रसाद साहकी छोरी रेणुका साह, रक्षामन्त्री ईश्वर पोखरेलकी भान्जी नाता पर्ने निलम पौडेल र सर्वोच्चबाट अस्थायी न्यायाधीशमा अवकाश पाएपछि आत्महत्या गरेका पूर्वन्यायाधीश भरतराज उप्रेतीकी छोरी अञ्जु उप्रेती ढकाल पनि न्यायाधीशमा पर्न सफल भएकी छन्।
उच्च अदालतमा सिफारिस भएका हालका जिल्ला न्यायाधीश लेखनाथ ढकाल नेपाल कम्युनिस्ट पार्टीका महासचिव विष्णु पौडेलका आफ्नै बहिनी ज्वाईं हुन्।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।