काठमाडौं– फागुन ४ मा जिपी फाउन्डेसनले वीरगन्जमा गरेको कार्यक्रममा कोइराला परिवारका तीन नेताले एउटै माला पहिरिए। महामन्त्री डा शशांक कोइराला, केन्द्रीय सदस्यद्वय डा शेखर कोइराला र सुजाता कोइरालाले सामूहिक रुपमा पहिरिएको एउटै मालाको चर्चा विविध आयाममा गरियो।
कांग्रेस वृत्तभन्दा बाहिर पनि मालाको चर्चा केही दिनसम्म चलिइरह्यो। उक्त कार्यक्रमको चार दिनपछि वीरगन्ज नै पुगेर पार्टी सभापति शेरबहादुर देउवाले बोलेको अभिव्यक्ति अहिलेसम्म सेलाएको छैन। उनको बोली कोइराला परिवारका विरुद्धमा थियो। उनको त्यो अभिव्यक्तिले एक प्रकारको तरंग नै ल्याइदियो।
कोइराला परिवारका तीनै नेता एकै मालामा बेरिएको तस्बिर सञ्चारमाध्यमका साथै सामाजिक सञ्जालमा छाइरहँदा देउवाको आक्रामक अभिव्यक्ति आएको थियो।
देउवाको ‘तारो’ कोइराला परिवार र मुख्यतः कांग्रेस नेता शेखरमाथि थियो।
भावी सभापतिमा कोइराला परिवारबाट पनि उम्मेदवार बन्ने चर्चा छ। वीरगन्जको कार्यक्रममा 'अबको सभापति कोइराला परिवारबाटै' भन्ने खालको सन्देश कोइराला नेताहरुले प्रवाह गरेपछि सभापति देउवा रुष्ट बने। त्यसले कोइराला परिवारसँगको दुरी बढाइदियो। वीरगन्जमा देउवाप्रति महामन्त्री डा शशांक कोइराला आक्रामक रुपमा देखिएको भेलाका सहभागीहरु बताउँछन्।
तर, देउवाले शेखरलाई ‘तारो’ बनाएर खेदेको खेद्यै गरे।
आक्रामक अभिव्यक्ति दिएका देउवाप्रति सोही रुपमा प्रस्तुत नभएको शेखर दाबी गर्छन्। उनले भने, ‘कुनै कुरामा चित्त नबुझेको भए बोलाउनुस्। जे हो म नै भनिदिन्छु।’
कोइराला परिवारबाट सभापतिको दाबेदारी रहने संकेत गरेसँगै शेखरको बोलीलाई देउवाले गम्भीरतापूर्वक लिएको संकेत गरेका छन्। तीन साताअघि विराटनगरमा बोल्ने क्रममा देउवाले नामै किटेर ‘शेखरलाई दुई पटक सम्झाइसकेको’ बताएका थिए।
१४औं महाधिवेशनलाई पर सार्ने प्रयत्नमा रहेका देउवा र समयमै महाधिवेशन हुनुपर्ने अडान राख्दै आएका शेखरबीच अहिले 'वाकयुद्ध' चलिरहेको छ।
महाधिवेशनको पूर्वसन्ध्यामा नेताहरु बीच वाकयुद्ध चले पनि यस अनुसारको बोली विगतका सभापतिहरुमा नदेखिएको राजनीतिक विश्लेषक गेजा शर्मा वाग्ले बताउँछन्। उनले भने, ‘अहिले जस्तो असहिष्णु अवस्था पहिले देखिएको थिएन।’
वीरगन्ज पुगेका देउवाले 'नेपाली कांग्रेस कोइराला परिवारको बपौती नभएको' जवाफ फर्काए। थर कोइराला हुँदैमा सभापति बन्न नसक्ने देउवाको जिकिर थियो। व्यक्तिगत तहमै उत्रेर देउवाले ‘शेखर को हो?’ भन्दै प्रश्न गरेका थिए। परिवर्तनका आन्दोलनका क्रममा समय खर्चिएको भन्दै शेखर त्यो बेला कहाँ थिए? भनी उनले जवाफ मागे।
सार्वजनिक समारोहमा आएको पार्टी सभापतिको त्यसखालको बोली लोकतान्त्रिक पार्टी पद्धतिभित्र नभएको शर्माले टिप्पणी गरे। सभापतिका व्यवहार र बोली पार्टी पद्धति र लोकतान्त्रिक मर्यादाभित्र हुनुपर्ने उनी बताउँछन्। 'पार्टीका नेता र कार्यकर्ताहरुलाई सम्मान गरेर बोल्नुपर्ने हो,' शर्माले भने, 'उहाँले नै त्यो प्रकारको आरोप लगाएपछि पार्टीको अनुशासन र मर्यादा रहन्न।’ सभापतिको अभिव्यक्तिको मेसेज गाउँ-गाउँसम्म पुग्ने हुनाले गुटबन्दी झन् बढ्न सक्ने शर्माले आशंका गरे।
आक्रामक अभिव्यक्ति दिएका देउवाप्रति सोही रुपमा प्रस्तुत नभएको शेखर दाबी गर्छन्। उनले भने, ‘कुनै कुरामा चित्त नबुझेको भए बोलाउनुस्। जे हो म नै भनिदिन्छु।’
सभापतिको कार्यशैली र कार्यक्षमतामा प्रश्न उठाउँदै आएका शेखरको अभिव्यक्तिबाट देउवा रुष्ट छन्। देउवाको रुष्टता विराटनगरमा पनि व्यक्त भयो। शेखरको बोलीमा सुधार नआएको भन्दै उनीप्रति आक्रोशित बनेका थिए देउवा। तर, शेखर सभापतिको अभिव्यक्तिलाई पुरै नकार्छन्। ‘मलाई बोलाउनुभएकै छैन। बरु मलाई बोलाउनुस् भनेको हुँ,’ उनले भने।
सभापतिको कार्यशैलीप्रति प्रश्न उठाए पनि ‘असहिष्णु’ बोली व्यक्त नगरेको शेखर दाबी गर्छन्। उनले भने, ‘कसको कुरा सुनेर बोल्नुभयो। उहाँ नै जान्नुहुन्छ।’
विराटनगरमा महामन्त्री शशांकले १४औं महाधिवेशनमा कोइराला परिवारबाटै उम्मेदवार बन्ने ठोकुवा गरेका थिए। वीरगन्जमा पुनः एकत्रित भएका कोइराला परिवारका नेताको सक्रियता र बोलीलाई भने पार्टी सभापति देउवाले कडा प्रतिवाद गरेका छन्।
कांग्रेसका केन्द्रीय नेताहरुमध्ये जिल्ला दौडाहामा शेखर व्यस्त हुने गरेका छन्। कार्यकर्तामाझ बाक्लिएको उनको दौडाहामा पार्टी कमजोर हुनुको कारण सभापतिको कार्यशैली नै बताउने गरेका छन्। केन्द्रीय कार्यसमितिमा देउवाको विरोधमा बोल्नुका साथै जिल्लाहरुमा पनि उनको कार्यशैलीमाथि प्रश्न उठाएपछि देउवा असन्तुष्टि थप चुलिएको छ।
मंसिरमा पनि विराटनगरमा कोइराला परिवारका तीनै नेताले एउटै माला पहिरिएका थिए।
त्यसबेला उनीहरुले दिएको अभिव्यक्तिले कोइराला परिवार र देउवाबीच अन्तर्द्वन्द्व निम्तिएको थिएन। त्यसबेला महामन्त्री शशांकले १४औं महाधिवेशनमा कोइराला परिवारबाटै उम्मेदवार बन्ने ठोकुवा गरेका थिए। वीरगन्जमा पुनः एकत्रित भएका तीन नेताको सक्रियता र बोलीलाई भने पार्टी सभापति देउवाले कडा प्रतिवाद गरे।
पार्टी पराजयको जिम्मेवारी सभापतिले लिनुपर्ने बताउँदा अनुशासन उल्लंघन नहुने शेखरको जिकिर छ। सभापतिको जस्तै राजनीतिक संस्कार आफूमा नभएको उनी बताउँछन्। कोइराला परिवार र आफूबारे देउवाले बोलेको विषयलाई सभापतिको ‘राजनीतिक संस्कार’को रुपमा उनले अर्थ्याए।
पार्टीमा एक-अर्काप्रति यसखाले आरोप-प्रत्यारोप हुनुलाई गलत प्रवृत्तिका रुपमा अर्थ्याउँछन् राजनीतिक विश्लेषक पुरुषोत्तम दाहाल। ‘प्रतिपक्षमा बसेको कांग्रेसले आफूलाई शसक्त बनाउने बेला यही हो,’ बहुमत ल्याउने पार्टीले सरकार सञ्चालन गर्ने बताउँदै उनले भने, ‘संगठन बनाउन हिँड्नुपर्ने नेताले आफ्नै प्रतिष्ठामा आँच आउने गरी जुहारी गर्न थाले पार्टीलाई नै क्षति पुग्छ।’
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1786602170.png)
