काठमाडौँ- मानवअघिकार उल्लङ्घनका घटनाबाट पीडित हुनेको संख्या तुलनात्मक रुपमा जनजाति र दलितको बढी रहेको एक अध्यनले देखाएको छ।
अनौपचारिक सेवा क्षेत्र केन्द्र (इन्सेक)ले गरेको अध्ययनले सन् २०१८ मा जनजाति र दलित पीडितको संख्या उल्लेख्य रहेको देखाएको हो।
समग्रमा भने सन् २०१७ को तुलनामा सन् २०१८ मा मानवअधिकार उल्लङ्घनका घटनामा कमी आएको सो अध्ययनले देखाएको छ।
इन्सेकले मंगलबार सार्वजनिक गरेको ‘मानव अधिकार वर्ष पुस्तक २०१९’का अनुसार सन् ०१७ मा मानवअधिकार उल्लङ्घनका ५ हजार ३ सय ८२ भएकामा यो संख्या सन् ०१८ मा घटेर ४ हजार ७ सय ८८ भए।
सन् २०१७ को तुलनामा सन् २०१८ मा ५ सय ९४ ले मानवअधिकार उल्लङ्घनका घटनामा कमी आएको हो।
इन्सेकले गरेको अध्ययनले घटनाको संख्यामा कमी आएपनि प्रवृत्ति भने यथावत् रहेको देखाएको छ।
‘अभिलेखित मानव अधिकार उल्लङ्घनका घटनाको संख्यामा केही कमि देखिएपनि महिला हिंसाको घटनाको प्रवृत्तिमा तात्विक भिन्नता पाइएन,’ इन्सेकको वर्ष पुस्तकमा भनिएको छ।
कृषक धेरै पीडित
मानव अधिकार उल्लङ्घन गरी भएका घटनाबाट सबैभन्दा धेरै कृषक पीडित हुने गरेका छन्। त्यसपछि बढी पीडित हुनेमा विद्यार्थी छन्। इन्सेकको अध्यनअनुसार दुबै पेसाका पीडितमा अधिकांश महिला नै छन्।
सन् २०१८ मा १३ सय १५ जना कृषक पीडित भएकामा ११ सय ३७ जना महिला नै छन्।
त्यस्तै १३ विद्यार्थी पीडित रहेकामा ११ सय १४ जना छात्रा पीडित भएको पाइएको छ।
जनजाती र दलित बढी
इन्सेकले पहिलो पटक जातजातिका आधारमा हुने मानवअघिकार उल्लङ्घनका घटना अध्यन गरेको थियो।
अध्यनले जनजाती र दलित समुदाय पीडित हुने गरेको देखाएको छ। त्यसमा पनि अधिकांश महिला नै पीडित हुने गरेका छन्।
सन् २०१८ मा १३ सय ७७ जना मा जनजाति पीडित भएकामा १२ सय १३ जना महिला पीडित भए।
त्यस्तै ११ सय ३ जना दलित समुदाय पीडित भएकामा महिलाको संख्या मात्रै ९ सय ७७ छ।
प्रदेश ५ मा धेरै पीडित
पहिलो पटक प्रादेशिक संरचना अनुसार गरिएको अध्यनमा धेरै पीडित प्रदेश ५ मा भएको पाइएको छ।
सन् २०१८मा प्रदेश ५ मा ११ सय ८ जना पीडित भए भने त्यसपछि धेरै पीडित हुनेमा प्रेदश १ रहेको छ। १ नम्बर प्रदेशमा ७ सस ८७ जना पीडत भए।
त्यस्तै प्रदेश २ मा ५ सय ९० जना, प्रदेश ३ मा ७ सय ६३ जना, गण्डकी प्रदेशमा ५ सय ६७ जना, कर्णाली प्रेदेशमा ४ सय ५३ जना र सुदुरपश्चिम प्रदेशमा ५ सय २० जना पीडित भए।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।