काठमाडौं– रसुवामा भदौ १० गते आएको विनाशकारी बाढीबाट सार्वजनिक तथा निजी संरचनामा मात्रै २६ अर्ब ८५ करोड रुपैयाँभन्दा बढीको क्षति पुगेको प्रारम्भिक मूल्यांकन गरिएको छ।
बाढीपछि उद्धार, राहत तथा पुनःस्थापनाको अवस्था, अर्थतन्त्रमा परेको प्रभाव र विपद्पछिको क्षति तथा प्रभावको मूल्यांकनबारे प्रतिनिधिसभाको अर्थ समितिमा बुधबार छलफल भएको थियो।
छलफलमा राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणका कार्यवाहक प्रमुख डा. धर्मराज उप्रेति, अर्थसचिव डा. घनश्याम उपाध्याय र राष्ट्रिय योजना आयोगका उपाध्यक्ष डा. गुणाकर भट्ट सहभागी थिए।
बैठकमा प्रस्तुत विवरणअनुसार बाढीबाट सार्वजनिक संरचनातर्फ १८ अर्ब ५२ करोड रुपैयाँ र निजी संरचनातर्फ ८ अर्ब ३३ करोड रुपैयाँ बराबरको क्षति भएको प्रारम्भिक अनुमान छ। क्षतिग्रस्त संरचनाको पुनर्निर्माण तथा पुनःस्थापनाका लागि करिब ४२ अर्ब रुपैयाँ आवश्यक पर्ने अनुमान गरिएको छ।
७० किलोमिटर सडक र सयभन्दा बढी पुलमा क्षति
बाढीले सडक तथा यातायात पूर्वाधारमा ठूलो क्षति पुर्याएको छ। प्रारम्भिक विवरणअनुसार करिब ७० किलोमिटर पक्की कालोपत्रे सडक क्षतिग्रस्त भएको छ।
यस्तै, ३३ वटा मोटरेबल पुल र ६८ वटा झोलुंगे पुलमा क्षति पुगेको छ। यी संरचनामा क्षति पुग्दा विभिन्न क्षेत्रबीचको करिब १०० वटा सडक तथा यातायात ‘कनेक्सन’ प्रभावित भएको जानकारी समितिमा दिइएको छ।
बैंकदेखि व्यापारिक प्रतिष्ठानसम्म क्षति
बाढीबाट बैंकिङ तथा व्यावसायिक क्षेत्रसमेत प्रभावित भएका छन्। १२ वटा बैंकका १७ शाखामा क्षति पुगेको छ भने करिब ४ हजार ८ सय व्यापारिक प्रतिष्ठान प्रभावित भएका छन्।
त्यस्तै, १ हजार २५९ होटल तथा पर्यटन व्यवसायमा क्षति पुगेको प्रारम्भिक विवरण समितिमा प्रस्तुत गरिएको छ।
शैक्षिक क्षेत्रमा १८ वटा संस्थाका ५६ भवन तथा ३०८ कोठामा क्षति पुगेको छ। स्वास्थ्यतर्फ चारवटा स्वास्थ्य संस्थामा क्षति पुगेको जानकारी दिइएको छ।
७ हजार ५७० निजी घरमा क्षति
बाढीबाट ७ हजार ५७० निजी घरमा क्षति पुगेको छ। यसले विपद्पछिको पुनःस्थापना तथा प्रभावित परिवारको पुनर्वासमा ठूलो स्रोत आवश्यक पर्ने देखाएको छ।
कृषि तथा पशुपालन क्षेत्रमा पनि ठूलो क्षति भएको छ। प्रारम्भिक विवरणअनुसार करिब २ लाख ५० हजार पशुपक्षी बाढीबाट प्रभावित भएका छन्।
जलविद्युत् र सिँचाइमा ठूलो असर
बाढीले ऊर्जा तथा सिँचाइका आयोजनामा समेत ठूलो क्षति पुर्याएको छ। १३ वटा जलविद्युत् आयोजना र पाँचवटा सौर्य आयोजनामा क्षति पुगेको छ।
निर्माणाधीनतर्फ २७५ मेगावाट क्षमताका विद्युत् आयोजनामा असर परेको छ भने सञ्चालनमा रहेका विद्युत् केन्द्रतर्फ ५०८ मेगावाट क्षमतामा प्रभाव परेको विवरण समितिमा प्रस्तुत गरिएको छ।
त्यस्तै, २५ वटा सिँचाइ आयोजनामा पनि क्षति पुगेको छ।
विपद्पछि प्रधानमन्त्री दैवी प्रकोप उद्धार कोषमा भदौ २१ गतेसम्म करिब १२ अर्ब रुपैयाँ सहयोग जुटेको जानकारी पनि अर्थ समितिमा दिइएको छ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।