धनगढी– दार्चुलामा अविरल वर्षापछि आएको बाढी पहिरोमा परी बेपत्ता भएका १० जना आइतबारसम्म फेला परेका छैनन्। शनिबार बिहानैदेखि बाढी तथा पहिरोमा परी बेपत्ता भएका १० जना अझै सम्पर्कविहीन व्यक्तिहरुको खोजी कार्य जारी रहेको छ।
बाढी र पहिरोमा परी वेपत्ता भएका नौगाड गाउँपालिका वडा नं. १ का ३५ वर्षीया चिमडी ठगुन्ना, सोही ठाउँका १५ वर्षीया महामरी ठगुन्ना, नौगाड गाउँपालिका–२ दल्लेकका ४० वर्षीय मनीराम लुहार, महाकाली नगरपालिका–४ का ४५ वर्षीय मोहन लुहार, सोही ठाउँकी ४० वर्षीया सरस्वती लुहार, महाकाली नगरपालिका–३ डुङरीका ५५ वर्षीय धन सिंह कार्की, उनका जेठा छोरा २० वर्षीय दिपक कार्की, १२ वर्षीय कान्छा छोरा दिनेश कार्की र महाकाली नगरपालिका–२ मुल्लाका ७५ वर्षीया मानमती साहुको खोजी कार्य भरहेको छ।
बाढी पहिरो प्रभावितहरुको खोजी र उद्धारमा नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरीका साथै नेपाल रेडक्रम, स्थानीय र राजनीतिक दलहरुले सक्रियतापूर्वक काम गरिरहेको भएपनि खोलाको बहावमा कमी नआउँदा बेपत्ता व्यक्तिहरु फेला पर्न नसकेको नगर प्रमुख नरसिंह चैंसिरले बताए।
यस्तै, बाढीले लास्कु खोलाको मोटरेवल पुल र झोलुङ्गे पुल बगाउँदा दुहु र महाकालीको सम्पर्क टुटेको छ। जसका कारण आवतजावत ठप्प भएको छ। आवतजावतका लागि लास्कु खोलामा तल्कालका लागि अस्थायी काठेपुल निर्माण गर्ने भएको छ।
आइतबार विहान नेपाल सरकारका उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्री दिलेन्द्र प्रसाद बडू, सुदूरपश्चिम प्रदेशका उद्योग, वन तथा वातावरण मन्त्री मानबहादुर धामीको उपस्थितिमा जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा बसेको विपद व्यवस्थापन खोज, उद्वार तथा राहतसँग सम्बन्धित कलष्टरहरुको बैठकले विभिन्न निर्णय अन्तरगत लास्कु खोलामा अस्थायी काठेपुल निर्माण गर्ने निर्णय गरेको हो।
सोही अनुसार नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी लगायत स्थानीयहरुले नदी किनारमा तारजाली लगाउँदै अस्थायी पुल निर्माण गरिरहेका छन्।
यस्तै बांगाबगर क्षेत्रमा खोलाको कटानले क्षति हुन नदिन तारजाली भर्ने काम भइरहेको छ। लास्कु खोला क्षेत्रमा थप कटान हुन नदिन जिल्ला स्थित जलश्रोत तथा सिचाई डिभिजन कार्यालय र महाकाली नदी नियन्त्रण आयोजना कार्यालयको प्राविधिक सहयोगमा जिल्लास्थित नेपाल प्रहरी र सशस्त्र प्रहरी बल नेपालबाट अस्थायी तटबन्ध निर्माणको कार्य प्रारम्भ गर्ने पनि निर्णय भएको छ।
महाकाली नगरपालिका–१ को कलौन र छापरी तथा वडा नं. ४ बांगाबगर क्षेत्र जोड्ने काठेपुल निर्माणको कार्य गर्न जिल्लास्थित नेपाली सेनाको गुरु गोरख गुल्मबाट सुरक्षाकर्मी तत्काल परिचालन गरी निर्माण कार्य गर्ने निर्णय गरिएको छ।
मनसुनजन्य अविरल वर्षाका कारण महाकाली नगरपालिका र नौगाड गाउँपालिकाका विपद् पीडित परिवारलाई जिल्ला विपद् व्यस्थापन समिति दार्चुलाको समन्वयमा केयर नेपालको आर्थिक सहयोगमा युनिसेफ र सामुदायिक ग्रामिण विकास समाज नेपाल, निड्स कञ्चनपुरद्वारा दार्चुला बाढीबाट प्रभावित परिवारहरुलाई आपतकालीन राहत सामाग्री वितरण गर्ने निर्णय पनि गरिएको प्रमुख जिल्ला अधिकारी दीर्घराज उपाध्यायले जानकारी दिए।
खोलाको धार परिवर्तन गरिँदै
दार्चुलाको महाकाली नगरपालिकामा रहेको लास्कु खोलाको धार परिवर्तन गर्न लागिएको छ। शुक्रबार राती अचानक परेको वर्षाका कारण बंगाबगड बस्ती जोखिममा परेपछि खोलाको धार परिवर्तन गरिन लागेको हो।
आइतबार बिहानैदेखि नेपाली सेना, शशस्त्र प्रहरी, नेपाल प्रहरी लगायतको टोलीले जोखिममा रहेका घरहरुलाई सुरक्षित बनाउन ग्याविन तारजालीसहितको अस्थायी तटबन्धन गरी खोलाको धार परिवर्तन गराउन खटिएका छन्।
दार्चुला प्रमुख जिल्ला अधिकारी दीर्घराज उपाध्यायले बस्तीमा थप क्षति हुन नदिन बिहानैदेखि सुरक्षाकर्मीहरु परिचालन गरिएको बताए। उनले भने- ‘वर्षा केही मात्रामा रोकिएको भएपनि खोलाको बहाव भने नियन्त्रणमा आउन सकेको छैन। त्यसैले बस्तीमा क्षति हुन नदिन खोलाको धार परिवर्तन गरिन लागेको हो।’ उनले खोलाको धार परिवर्तन नभएमा थप २० घर जोखिममा रहेको बताए।
उनले केही सुरक्षाकर्मीहरु खोलाको धार परिवर्तन गर्नमा खटिएका छन भने केही बेपत्ता भएका व्यक्तिहरुको खोजी कार्यमा जुटेको बताए। उनका अनुसार शुक्रबार राति परेको एक्कासीको वर्षाले जनधनको क्षति हुनुका साथै १० जना बेपत्ता भएको छन। बेपत्ता भएका व्यक्तिहरुलाई सुरक्षाकर्मीहरुले फेला पार्न सकेका छैनन्।
उनले सो खोलाबाट बगेको माटो, ढुङ्गा लगायतका कारण महाकाली नदी पनि थुनिन पुगेको बताउँदै –‘वर्षा रोकिएकोले महाकाली बहाव नियन्त्रणमा छ। थप वर्षा भए जोखिम नहोला भन्न सकिँदैन। त्यसैले जतिसक्यो क्षति हुन नदिने प्रयास प्रशासनबाट भइरहेको छ।’
महाकाली नगरपालिकाका नगर प्रमुख नरसिंह चैंसिरले खोलाको बहावमा नियन्त्रण हुन नसक्दा खोज, उद्धारका काम प्रभावित भइरहेको बताए। उनले भने –‘खोलाको बहावका कारण बस्तीका २० घर जोखिममा रहेका छन। महाकालीको बहाव बढेमा अन्य बस्ती पनि जोखिम पर्ने देखिन्छ।’
उनले पहिरोका कारण केही बस्तीसँगको सम्बन्ध विच्छेद भएको बताए। उनले भने, ‘सम्बन्ध विच्छेद भएका बस्तीहरुमा खाद्यान्न, आवास लगायतको समस्या भइरहेको छ। त्यसक्षेत्रमा डोरीको प्रयोग गरी खाद्यान्न ढुवानी गर्ने काम भइरहेको छ।’ उनले संघीय सरकारले हेलिकोप्टरमार्फत सम्बन्ध विच्छेद भएका बस्तीहरुमा राहतका प्याकेज यथाशीघ्र पुर्याउनुपर्ने बताए।
बाढी र पहिरोका कारण दार्चुलाको सदरमुकाम खलंगामा खानेपानीको अभाव भएको छ। खानेपानी लाइनमा बाढी–पहिरोले क्षति पुर्याएपछि खलंगामा पानी आउन छोडेको छ। लास्कु जलाधारमा ठूलो पानी परेपछि खसेको पहिरोले नदी थुनिएर वा ग्रेगान बहाव भई आएकाे कटानले ठूलो बाढीको रुप लिएको हुनसक्ने अनुमान छ।
प्रदेशका आन्तरिक मामिला तथा कानुन मन्त्री रणबहादुर रावलले सम्बन्ध विच्छेद भएका वस्तीहरुमा राहात ढुवानी गर्नका लागि संघीय सरकारसँग समन्वय भइरहेको बताए। उनले भने, ‘विपद प्रभावित परिवारलाई कुनैपनि आवश्यकताको कमी हुन नदिन तीन तहकै सरकारहरुबीच समन्वय गरी खोज, राहत तथा उद्धारका कार्य भइरहेका छन।’
दार्चुलाका बाढी प्रभावितलाई प्रदेश सरकारले राहत वितरण गर्ने
दार्चुलामा शुक्रबार राति आएको बाढी पहिरोमा परेर मृतु भएका तथा भौतिक संरचना गुमाएका पीडित परिवारलाई सुदूरपश्चिम सरकारले क्षतिपूर्ति उपलब्ध गराउने निर्णय गरेको छ।
आइतबार प्रदेशका आन्तरिक मामिला तथा कानून मन्त्री रणबहादुर रावलको अध्यक्षतामा बसेको प्रदेश विपद व्यवस्थापन समितिको बैठकले बाढी पहिरोमा परेर मृत्यु भएका परिवारलाई एक लाख, तथा भौतिक संरचना पूर्णरुपमा क्षति भएका परिवारलाई २० हजार र आंशिक क्षति भएका परिवारलाई १० हजार उपलब्ध गराउने निर्णय गरेको हो।
बैठकले विपद् व्यवस्थापन तथा राहत वितरण निर्देशिका-२०७६ अनुसार राहत उपलब्ध गराउने निर्णय गरेको हो।
त्यसैगरी जिल्लाबाट माग भएअनुसार बाढी-पहिरो पीडितलाई तत्काल राहत सामाग्री दिने, विपद्का कारण सम्बन्ध विच्छेद भएका परिवारलाई रहत दिन संघीय सरकारसँग आवश्यक समन्वय गरी ढुवानीको व्यवस्था गर्ने निर्णय गरेको आन्तरिक मामिला तथा कानून मन्त्री रणबहादुर रावलले बताए।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1764146706.png)
