काठमाडौं- प्रधानन्यायाधीश चोलेन्द्र शमशेर राणासहित सर्वोच्चका वरिष्ठ न्यायाधीशले न्यायालयभित्र रहेका विकृतिको स्वच्छ आलोचना गर्न आग्रह गरेका छन्। उनीहरूले अदालतको फैसलाको समेत स्वच्छ आलोचना हुनुपर्ने भन्दै मानहानी हुन्छ कि भनेर नडराई कलम चलाउन आग्रह गरेका छन्। चौथो रणनीतिक कार्ययोजनाका सम्बन्धमा सम्पादकहरूसँग कुरा गरा गर्दै उनीहरूले यस्तो बताएका हुन्।
न्यायपालिकाका हरेक कुरा पारदर्शी रहेको भन्दै कुनै अमुक व्यक्तिको कमजोरी भए निर्मम रुपमा कलम चलाएर समीक्षा उनीहरूले गर्न आग्रह गरेका छन्। न्यायपालिकाको चौँथो पञ्चवर्षीय रणनीतिक योजना, न्यायपालिका र सञ्चारमाध्यमका सम्बन्धका विषयमा छलफल कार्यक्रमा उनीहरुले यस्तो धारणा राखेका थिए।
प्रधानन्यायाधीश राणाले कार्यक्रमा विशेष आग्रह गर्दै न्यायपालिकामाथि जनविश्वास बढाउन सञ्चारमाध्यमको सहयोग मागे।
न्यायपालिकालाई स्वतन्त्र, निष्पक्ष बनाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गर्दै उनले त्यसका लागि सञ्चारमाध्यमको सहयोग अपरिहार्य भएको बताए। सरल, सहज र निष्पक्ष न्याय संविधानको लक्ष्य भएकाले त्यसमा सञ्चारमाध्यमको सहयोगबिना न्यायालय अघि बढ्न नसक्ने भन्दै उनले सहज सूचना प्रवाहका लागि सूचनाको नीति बनाउन लागिएको बताए।
न्यायपालिका र विचाराधीन मुद्दासँग सम्बन्धित समाचार लेख्दा मानहानीको मुद्दा लाग्ने डरतर्फ संकेत गर्दै सञ्चारकर्मीहरूले राखेको जिज्ञाशामा प्रधानन्यायाधीश राणा, वरिष्ठ न्यायाधीश हरिकृष्ण कार्की र इश्वर खड्काले जवाफ दिए।
उनीहरुले अदालतको स्वच्छ आलोचना गर्दा मानहानी नलाग्ने र नेपालको यस्तो कुनै इतिहास नभएको बताए। केही अपवाद बाहेक अन्य मुद्दामा सर्वोच्चका यस्ता कुनै नजिर नभएको भन्दै न्यायाधीश खतिवडाले नडराई सत्य समाचार सम्प्रेषण गर्न आग्रह गरे।
तर, विचाराधीन र व्यक्तिगत सरोकारका मुद्दाहरुमा भने ध्यान दिन उनीहरुको आग्रह थियो। प्रधानन्यायाधीश राणाले सरल, स्वच्छ र स्वतन्त्र न्याय सम्पादन गर्दै न्यायालयलाई स्वतन्त्र, निष्पक्ष बनाउने प्रतिवद्धता पनि जनाए।
सञ्चारमाध्यमको सहयोगबिना न्यायपालिका अगाडि बढ्न सक्दैन भन्दै संविधानले व्यवस्था गरेको स्वतन्त्र, निष्पक्ष न्यायपालिका बनाउन सञ्चारमाध्यमले सहयोग गर्नुपर्ने राणाले बताए।
राजनीतिक तहमा भएका व्यक्ति न्यायाधीश हुदाँ न्याय सम्पादनमा असर पर्ने तर्फ सोधिएको प्रश्नमा प्रधानन्यायाधीश राणाले शंका आवश्यन नहुने बताए। ‘न्यायाधीशका रुपमा आएपछि उसले विचार छोडेको हुन्छ । जात छोडेको हुन्छ ’ राणाले भने ‘त्यसैले उ निष्पक्ष हुन्छ भन्ने अपेक्षा गरिन्छ। यो दृष्टिकोणलाई सहज रुपमा लिइदिनुहोला।’
स्वस्थ आलोचना गर्नू
सञ्चारमाध्यमले गर्ने स्वस्थ आलोचना सहजतापूर्वक स्वीकार्ने उनीहरुको धारणा थियो।
प्रधानन्यायाधीश राणा, न्यायाधीश ईश्वर खतिवडा र न्यायाधीश हरिकृष्ण कार्कीले स्वस्थ, बौद्धिक आलोचना गर्दा मानहानीसँग डराउनुनपर्ने बताए।
न्यायपालिकाभित्र बसेर न्यायको क्रय विक्रय गर्न नपाइने बताउँदै न्यायाधिश खतिवडाले न्यायपालिकाभित्रको विकृतिको निर्मम समीक्षा गर्न आग्रह गरे।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।