काठमाडौं– नेपाली कांग्रेस सभापति शेरबहादुर देउवा छैटौंपटक प्रधानमन्त्री बन्ने प्रयासमा जुटेका छन्। प्रधानमन्त्री बन्नका लागि कांग्रेस संसदीय दलको नेता चुनिनुपर्ने भएकाले कांग्रेस सांसदहरूसँगको भेटघाट बाक्लो बनाएका छन्।
महामन्त्री विश्वप्रकाश शर्माको प्रस्तावमा अर्का महामन्त्री गगन थापाले संसदीय दलको नेतामा चुनौती दिने घोषणालाई देउवाले गम्भीर रुपमा लिएको उनीनिकट नेताहरू बताउँछन्। यसअघिका देउवा सरकारको असफलताका साथै नयाँ पुस्तातर्फ सर्दो राजनीतिक माहोलले यसपल्ट आफूलाई सकस पार्ने उनले बुझेका छन्।
टिकट दिँदा र समानुपातिकमा समेट्दा आफूपक्षीय ठानेका सांसद्हरूले पनि परिवर्तनको लहरमा उभ्याउने सम्भावना देखेपछि देउवा पक्षले सक्रियता बढाएको छ। देउवा पक्षले १४औं महाधिवेशनमा अख्तियार गरेको इतर पक्षलाई एकजुट हुन नदिने रणनीतिलाई नै निरन्तरता दिने देखिएको छ।
महाधिवेशनमा आफूतिर तानेका नेताहरूलाई पकडमै राख्न देउवा सफल भएका छन् भने मौन बसेका रामचन्द्र पौडेललाई राष्ट्रपति बनाउने लालसा देखाइरहेका छन्। सभापतिमा प्रतिस्पर्धा गरेका शेखर कोइरालाबाट सके समर्थन लिने नभए उनलाई पनि मैदानमा उतार्ने वातावरण बनाइएको छ।
गुटका नेताहरूका साथै सांसदहरूलाई व्यक्तिगत रुपमा भेटेर अनेक आश्वासन दिन थालेका छन्। तीमध्ये धेरैलाई मन्त्री बनाइदिने आश्वासन बाँडिएको बताइएको छ।
कांग्रेसबाट सांसद बनेका ८९ मध्ये आधाभन्दा बढी मन्त्रीका आकांक्षी छन्। तीमध्ये धेरैलाई प्रधानमन्त्री देउवाले आश्वासन बाँडेको बुझिएको छ। संसदीय दलमा आफूलाई सहयोग गर्दा मन्त्री बनाउने लालच प्राय सांसदलाई देखाइसकेको केही दिनअघि उनलाई भेट्न पुगेका एक नेता बताउँछन्। आफू मन्त्री बन्ने सम्भावितमध्ये एक बताउने उनले धेरैले आश्वासन दिइसकेको स्वीकारे। उनले भने, ‘हाम्रो (देउवा पक्ष) को भागमा ५ सम्म मन्त्रीको कोटा पर्दा म बन्छु होला।’
देउवा अहिले आफ्नो निकटलाई मात्रै मन्त्री बनाएर धर पाउने अवस्थामा नरहेकाले ‘पालो आएर’ पनि पर्खिनुपर्ने हुन सक्ने बताउँछन्।
बहुगुटले भरिपूर्ण कांग्रेसमा ‘कोटा’ प्रणालीबाट अवसर दिइने प्रचलन छ। यसपल्ट कांग्रेसमा कोटा पाउनेमा देउवालाई सघाउनेहरू रामचन्द्र पौडेल, प्रकाशमान सिंह, विमलेन्द्र निधि र शशांक कोइराला छन्। देउवा इतरपक्षमा शेखर कोइराला रहेका छन्। हरेकलाई एक-एक मन्त्री भागमा पार्दा पाँच मन्त्रालय छुट्याउनुपर्ने हुन्छ। पूर्णबहादुर खड्का, प्रकाशरण महत र शशांक कोइराला मन्त्री बन्ने लगभग पक्का रहेको कांग्रेस नेताहरू बताउँछन्।
देउवाले आफ्नो गृह प्रदेशकै चार जनालाई मन्त्री बनाउने आश्वासन दिइसकेको सुदूरपश्चिमका एक नेता बताउँछन्। देउवानिकट रमेश लेखक, एनपी साउँद र वीरबहादुर बलायरका साथै इतरसमूहमा रहेका सहमहामन्त्री बद्री पाण्डे लगायतलाई समेत आश्वासन दिएका हुन्।
देउवा पक्षमा नरहेका तर जनस्तरमा राम्रो प्रभाव भएका केही नेताहरू उपसभापति धनराज गुरुङ, महामन्त्री विश्वप्रकाश शर्मा, सहमहामन्त्री पाण्डे, प्रदीप पौडेल, चन्द्रकान्त भण्डारी, सञ्जय गौतमलगायतले जितेका छन्। उनीहरूलाई नसमेट्दा कांग्रेसप्रतिको आक्रोश बढ्ने अवस्था छ।
देउवा पक्षका नेताहरूकै मन्त्री बन्ने लाइन ठूलो छ। देउवानिकट रहेर काम गरिरहेका उपसभापति पूर्णबहादुर खड्का मन्त्रीका लागि प्राथमिकताको सूचीमा छन्। देउवानिकट रहेका सहमहामन्त्री किशोरसिंह राठोर, प्रवक्ता प्रकाशशरण महत, विनोद चौधरी, उदय समशेर राणा, मोहन बस्नेत, मोहन आचार्य, सीता गुरुङलगायत देउवाको अग्रसूचीमा रहेका आकांक्षी हुन्।
सत्ता गठबन्धनले प्रष्ट बहुमत ल्याउन सकेन। त्यसैले पाँच दलमा केही दल थप्नेगरी छलफल चलाइएको छ। यसले कांग्रेसले यसअघि पाउँदै आएको मन्त्रीको कोटा घट्नेछ। अहिले कांग्रेससँग प्रधानमन्त्री र राज्यमन्त्री बाहेकका ६ मन्त्रालय छन्। जनता समाजवादी पार्टी बाहिरिएपछि ६ मन्त्रालय खाली छन्। जम्मा २५ जनासम्मको मन्त्री मण्डल बनाउन मिल्नेमा कांग्रेस मन्त्री र राज्यमन्त्री गरी १० भन्दा कम नै पाउने देखिन्छ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।