काठमाडौं– शुक्रबार बसेको प्रतिनिधिसभा बैठकमा गृहमन्त्री बालकृष्ण खाँणले सरकारका तर्फबाट नेपाल नागरिकता (पहिलो संशोधन) विधेयक २०७५ फिर्ता लिने प्रस्ताव प्रस्तुत गरे।
उक्त प्रस्तावमा प्रमुख प्रतिपक्षी दलका सांसददेखि लिएर अन्य केही सांसदले सरकारको उक्त प्रस्तावको विरोध गरे। सांसदहरुले तीन वर्षदेखि संसद्मा रोकिएको विधेयकलाई पारित गर्नुको साटो फिर्ता लिएर नयाँ विधेयक प्रस्तुत गर्ने भन्ने कुरा हास्यास्पद भएको भन्दै टिप्पणी समेत गरे।
सांसदहरुले आफ्नो विरोध जनाइसकेपछि सभामुख अग्निप्रसाद सापकोटाले विधेयक फिर्ता लिने प्रस्तावक गृहमन्त्री बालकृष्ण खाणलाई जवाफका लागि समय दिए।
सांसदहरुले उठाएका प्रश्नको जिज्ञासा दिन संसद्को रोष्टममा आएका गृहमन्त्री बालकृष्ण खाणले नागरिकता विधेयकमा देखिएको गाँठो फुकाउन शीर्ष नेताहरुसँगको छलफलकै आधारमा फिर्ताको प्रस्ताव ल्याइएको बताए।
उनले नागरिकता विधेयकमा देखिएको समस्या समाधानका लागि नै फिर्ता लिएर नयाँ विधेयक ल्याउन लागिएको उल्लेख गरे। ‘आजै बस्ने मन्त्रिपरिषद्को बैठकले नै नयाँ विधेयक प्रस्तुत गर्ने निर्णय गर्छ,’ उनले भने, ‘सबै सांसदहरुले उठाएका जिज्ञासासमेत सम्बोधन गर्ने गरी विधेयक आउँछ।’
सार्थक प्रयत्नका लागि विधेयक फिर्ता लिने निर्णय भएको भन्दै उनले तत्कालै अर्को विधेयक आउने बताए। उनले सत्ता साझेदार दलका शीर्ष नेताहरुसँगको छलफलका आधारमा नै विधेयक फिर्ता लिएको जानकारी दिए।
गृहमन्त्रीले जवाफ दिइसकेपछि सभामुख अग्निप्रसाद सापकोटाले विधेयक फिर्ता लिने प्रस्तावको विरोध गर्ने सांसदलाई आफ्नो विरोधको प्रस्ताव फिर्ता लिन क्रमशः समय दिए। सांसदहरुले फिर्ता लिन नचाहेको भनेपछि निर्णयार्थ प्रस्तुत गर्दै आउने क्रममा विधेयक फिर्ताको विरोध गरेका सांसद हृदयश त्रिपाठीको पालो आयो। सभामुखले सांसद त्रिपाठीलाई विरोधको प्रस्ताव फिर्ता लिन आग्रह गरे।
त्यसपछि उनीहरुको सवाल जवाफ यस्तो रह्यो:
हृदयश त्रिपाठी : बोल्ने बित्तिकै दर्ता मानिँदैन सभामुख महोदय। संसदीय परम्परा त्यो होइन। लिखित सूचना यदि दर्ता छ भने दर्ता मानिन्छ। हैन भने बोल्ने बित्तिकै दर्ता मानिँदैन। लिखित सूचना जसको छ उसको पो दर्ता हुने हो त। जसको दर्ता छ उसको मात्रै फिर्ता हुने हो नजिर गलत नबसोस्।
सभामुख संसद् सचिवालयका कर्मचारीसँग परामर्श गर्छन्। कर्मचारीले यी प्रावधान बमोजिम आएको भनेर भनिदिनुस् भनेपछि सभामुख बोल्छन्।
सभामुख अग्निप्रसाद सापकोटा : माननीय सदस्य नियम १२१ को उपनियम ४ बमोजिम प्रस्तुत गर्नु भएपश्चात विरोधको प्रस्ताव गर्न सकिने प्रावधान बमोजिम भएको हो।
हृदयश त्रिपाठी : यो परम्पराको विषय भएको हुनाले मैले यसलाई अलिकति गम्भीरतापूर्वक लिएको हुँ। कुनै पनि प्रस्तावको विरोधको सूचना एउटा निश्चित समय हुन्छ। त्यसमा माननीय सदस्यले दर्ता गराउनुहुन्छ। त्यसमा मतदान अथवा भोटिङ हुन्छ। त्यसमा भाग लिएवाफत विरोधको सूचना मानिन्न। कसैले पक्षमा विचार राख्छन्, कसैले विपक्षमा। कुनै पनि प्रस्तावको त्यसलाई अपव्याख्या गर्ने नजिरतर्फ नजाउ भन्ने मेरो आग्रह हो।
सभामुख अग्निप्रसाद सापकोटा : माननीय सदस्य नियम १२१ को ३ र ४ पढेर सुनाउँछु। सुन्नु होला– सभामुखको अनुमति लिइ विधेयक फिर्ता लिने प्रस्तावका सदस्यले बैठकमा प्रस्ताव प्रस्तुत गर्नेछ। विधेयक फिर्ता लिने प्रस्तावको कसैले विरोध गरेमा प्रस्ताव गर्ने तथा विरोध गर्ने सदस्यलाई सभामुखले संक्षिप्त वक्तव्य दिन अनुमति दिन सक्ने छ र त्यसपछि अरु छलफल हुन नदिइ प्रस्तावलाई निणयार्थ पेस गर्नेछ। त्यस कारण वादविवाद नगरौं। तपाईंले लिन नचाहेको हो भने निर्णयार्थमा जान्छ। सवाल जवाफ भन्दा पनि तपाईं फिर्ता लिने की के गर्ने?
हृदयश त्रिपाठी : दर्ता नै गराएको छैन के फिर्ता लिने सभामुख ज्यू।
सभामुख अग्निप्रसाद सापकोटा : तपाईंले विरोधमा बोल्नु भएको छ नि?
हृदयश त्रिपाठी : मैले प्रस्ताव दर्ता गराएको भए पो फिर्ता लिन नदिएको चिज कसरी लिउँ
सभामुख अग्निप्रसाद सापकोटा : अब म निर्णयार्थ प्रस्तुत गर्छु। बस्नुस।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।