काठमाडौं-‘म अर्थमन्त्रीको पदबाट राजीनामा दिएको घोषणा गर्दछु। मैले कुनै गल्ती गरेको छैन। नागरिक समाज र नागरिकहरुको आवाजलाई सम्मान गरेर राजीनामा घोषणा गरेको छु। तथ्यमा गइदिनुहोला। छानबिन समितिले ल्याएको तथ्य र सत्यको अगाडि उपस्थित भएर म आफ्नो काम अघि बढाउन चाहन्छु। ’
अर्थमन्त्री जनार्दन शर्माले प्रतिनिधि सभाको रोस्ट्रममा उभिएर अन्तिममा यति बोले। अनि एक वर्षदेखि अर्थमन्त्रालयको जिम्मेवारीबाट बाहिर निस्के। उनले करिब २० मिनेटको सम्बोधनमा धेरै कुरा बोले। आफ्नो बचाउमा तर्क गरे। तर त्यसलाई पुष्टि गर्ने तथ्य पेश गर्न सकेको देखिएन।
वाक कलामा सिपालु नै मानिने शर्मा रोस्ट्रममा उभिएर आफ्नो बचाउमा अभिव्यक्ति दिइरहँदा समग्रमा निरीह देखिएका थिए। प्रमुख प्रतिपक्षी एमालेको बहिस्कारबीच राजीनामा घोषणापछि संसदको कुर्सीमा केहीबेर बसे। अनि सरासर आफ्नो पार्टी माओवादी केन्द्रका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’सँग कानेखुसी गर्न पुगे। पार्टी अध्यक्षसँग केही कुरा गर्दै उनी सरासर संसद भवन बाहिर निस्के।
'मैले संसदमा आएर के कारणले बोल्न नपाउने? मैले कोरोनामा छटपटिएका जनताविरुद्धमा काम गरेँ कि? मैले बच्चाको दूधको रेट बढाएर चकलेटको रेट घटाएँ ? के कारणले अनैतिक भएँ?’
अर्थमन्त्रीको रुपमा एमालेले स्वीकार नगरेकोप्रति जवाफ दिँदै उनले एमालेले विगतमा गरेका गल्ती उठाउने कोसिस त गरे। तर, सफल देखिएनन्।
‘अर्थमन्त्रीकै हैसियतले बोल्न चाहन्छु,,संसद दुई पटक विघटन भयो। हामीले यो बीचमा उतारचढाव भोग्यौँ,’ उनले भने ‘गम्भीर प्रकृतिका कामहरु भए। मैले संसदमा आएर के कारणले बोल्न नपाउने? मैले कोरोनामा छटपटिएका जनताविरुद्धमा काम गरेँ कि? मैले बच्चाको दूधको रेट बढाएर चकलेटको रेट घटाएँ ? के कारणले अनैतिक भएँ?’
उनले अघिल्लो सरकारका अर्थमन्त्री युवराज खतिवडाप्रति लक्षित गर्दै आफ्नो आरोपमा बचाउ गर्ने प्रयास गरे। उनले खतिवडाको समयमा बजेटमा दुधमा कर लगाएको र विशाल समूहले भित्राउने चकलेटमा कर घटाएकोसम्म कुरा उठाए। उनले विद्युतीय कारमा कर घटाएको कुरा पनि उठाउने कोशिस गरे। तर आफूमाथि लागेको आरोपको बचाउ गर्नेभन्दा अरुलाई दोष दिएर आफ्नो गल्ती छोप्ने प्रयासतिर लागे। संसदको रोस्ट्रममा आफूमाथि लागेको आरोप अस्वीकार गर्दै उनले उक्त समयमा आफूले बजेटमार्फत् ल्याएको कार्यक्रमदेखि सीसीटीभी फुटेज मेटिएकोसम्म जवाफ दिने प्रयास गरे।
‘सभामुख महोदय सीसीटीभीको क्षमता कति छ भनेर मैले कसरी जान्न सक्छु, यहाँ भएका सीसीटीभीको क्षमता कति छ भनेर यहाँ माननीयज्यूहरूलाई जानकारी छ?’, प्रश्न गर्दै शर्माले भने। उनले यसको बचाउमा अब सबै मन्त्रीहरुले पहिला सीसीटीभीको क्षमता हेर्नुपर्ने अवस्था आएको दाबी गरे।
‘सीसीटीभीको क्षमता जति थियो, त्यो त्यहीँ सुरक्षित छ। एउटा मन्त्रीले सीसीटीभीको क्षमताबारे जानकारी राख्ने होइन होला,’ उनले भने ।
‘सीसीटीभीको क्षमता जति थियो, त्यो त्यहीँ सुरक्षित छ। एउटा मन्त्रीले सीसीटीभीको क्षमताबारे जानकारी राख्ने होइन होला,’ उनले भने ‘अर्थतन्त्रको सुधार कसरी गर्ने, जनताको जीवनमा सहजता कसरी ल्याउने भनेर सोच्ने होला नि !’
अर्थ मन्त्रालयले नै उपभोक्ता हित संरक्षण मञ्चले मागेको सूचनाको हकसम्वन्धी निवेदनको जवाफमा सीसीटीभी फुटेज मेटिएको भनेको थियो। यो सूचना बाहिरिएलगत्तै अर्थमन्त्री शर्मामाथि झन् आशंका बढेको थियो। योसँगै नागरिक समाज र आम रुपले उनको राजीनामाको प्रश्न उठायो। सर्वोच्च अदालतकी पूर्वन्यायाधीश सुशीला कार्की, पूर्वउपकूलपति केदारभक्त माथेमा र डा गोविन्द केसीले विज्ञप्ति जारी गरेर उनको राजीनामाको माग गरेका थिए। योजना आयोगका ६ पूर्व उपाध्यक्षहरुले पनि उनीमाथि छानबिन माग गरेका थिए। प्रमुख प्रतिपक्षले यसलाई प्रमुख अजेण्डा नै बनाएर अघि बढेपछि शर्मा अप्ठेरोमा परेका थिए।
बुधरबारको बैठकमा सुरुमै समय लिएर बोल्दै एमाले सांसद योगेश भट्टराईले अर्थमन्त्रीमाथि प्रश्न उठाएर राजीनामाको माग गरेका थिए। त्यसपछि रोस्ट्रममा उभिएका शर्माले विद्युतीय गाडीमा लगाएको करका प्रश्नमा पनि जवाफ दिए। आफूले डलर सञ्चिति घटिरहेका बेला बढी मूल्य पर्नेमा कर बढाएको भन्दै उक्त निर्णयको बचाउ गरे।
विद्युतीय गाडीमा कर घटाएर नेपाली कांग्रेसका सांसद विनोद चौधरीलाई सहयोग गरेको आरोप उनीमाथि लागेको थियो। बजेट निर्माणका क्रममा करको दर परिर्वतन गर्न पनि चौधरीका कर्मचारी रहेको भनिएका अर्थमन्त्रालयका पूर्व नासु रघुनाथ घिमिरे मध्यरातमा अर्थमन्त्रालय छिरेको आरोप लागेको थियो।
उनले यसमा बचाउ गर्दै बजेट निर्माणको रात जेठ १४ गते आफू, अर्थसचिव र अर्थमन्त्रालयका सम्बद्ध कर्मचारीमात्र रहेको दाबी गरे। ‘उक्त दिन म अबेर रातसम्म अर्थमन्त्रालयमै थिए। अर्थसचिव, राजस्व सचिवलगायत अर्थ मन्त्रालयको सम्वद्ध कर्मचारीमात्र थिए’ उनले भने ‘म मन्त्री निवासमा आएर सुतेर बिहान ६ बजे गएको हुँ। कुनै अनधिकृत व्यक्ति प्रवेश भएको छैन र गराएको पनि छैन।’
उनले यति भन्दै गर्दा आफूमाथि लागेको आरोपको सफाइका लागि आवश्यक परेमा सीसीटीभी फुटेज वा अन्य प्रमाण उपलव्ध गराउन सक्छु भन्नसमेत सकेनन्। यही विवादका कारण अर्थसचिव मधु मरासिनी अर्थ मन्त्रालयमा शर्मा रहेसम्म नफर्कने भन्दै बिदामा हिँडेपछि झन् आशंका बढेको थियो। यो विषयमा एमाले सांसद भट्टराईले प्रश्न पनि उठाएका थिए। तर शर्माले जवाफ नै दिएनन्। उनले एकै जवाफ दिनेक्रममा राष्ट्रघातको जवाफमा पुगे।
‘अर्थमन्त्रीले अर्थतन्त्र जोगाएर अघि बढ्नेगरी निर्णय गर्दा कसरी राष्ट्रघात हुन्छ?’ उनले भने ‘आयात प्रतिस्थापन गर्ने नीति बजेटले लिँदा राष्ट्रघात हुने हो ? सबैलाई समेट्ने बजेट ल्याउन पाइँदैन? सरकारले त्यही गरेको हो।’
‘अर्थमन्त्रीले अर्थतन्त्र जोगाएर अघि बढ्नेगरी निर्णय गर्दा कसरी राष्ट्रघात हुन्छ?’ उनले भने ‘आयात प्रतिस्थापन गर्ने नीति बजेटले लिँदा राष्ट्रघात हुने हो ? सबैलाई समेट्ने बजेट ल्याउन पाइँदैन? सरकारले त्यही गरेको हो।’
छानबिन समितिको स्वागत, आफ्नो बचाउमा विगततिर प्रश्न
शर्माले आफू परिर्वतनको आन्दोलनमा सरिक भएर आएको भन्दै आफू कहिल्यै पनि नझुकेको दाबी गरे। ‘मैले आफ्नै नैतिकता कतै पनि डग्न दिएको छैन, जनता र राष्ट्रप्रतिको इमान्दारिताका लागि कतै पनि डगमगिएको छैन,’ उनले भने ‘म एउटा हैन, हजारौं छानबिनका लागि तयार छु।’
उनले यति भनेपछि फेरि विगतमा पनि छानबिन समिति बनेको कुरा उप्काए। शर्माले विगतमा पनि विभिन्न छानबिन गरेको र पक्ष रहेको भन्दै आम नागरिकलाई भ्रम सिर्जना भएका कारण देश र राष्ट्रको पक्षका काम गरेका हुँदाहुँदै समस्या देखेर सत्य तथ्यले स्पष्ट गर्ने भन्दै राजीनामा दिएको बताए।
उनले एउटा व्यक्तिमाथि अनावश्यक, झुटा र लाञ्छना लगाइएको भन्दै त्यसलाई आफूले अस्वीकार गर्ने र छानबिनलाई पूर्ण सहयोग गर्ने बताए। विगतमा यस्ता छानबिन हुँदा मन्त्री कायमै भएरै भएको तथ्य रहेको बताउँदै आफूले यस्तो नचाहेको बताए।
‘आजैमात्र यस्तो समिति बनाउने कुरा भएको छ,’ उनले भने ‘यसका लागि सभामुखको पहलमा भएको छानबिन समितिको स्वागत गर्दछु। अनि आफ्नो पदबाट मार्गप्रशस्त गर्दै राजीनामा दिएको घोषणा गर्दछु।’
‘आजैमात्र यस्तो समिति बनाउने कुरा भएको छ,’ उनले भने ‘यसका लागि सभामुखको पहलमा भएको छानबिन समितिको स्वागत गर्दछु। अनि आफ्नो पदबाट मार्गप्रशस्त गर्दै राजीनामा दिएको घोषणा गर्दछु।’
महतले पनि दिएका थिए राजीनामा
अर्थमन्त्रीको इतिहासमा विवादमा परेपछि यसअघि तत्कालीन अर्थमन्त्री रामशरण महतले राजीनामा दिएका थिए।
२०५३ साल साउन १६ गते विदेशी बैंकमा खाता रहेको विषयमा एमालेले नै आवाज उठाएपछि नेपाली कांग्रेसका तर्फबाट अर्थमन्त्री भएका महतले संसदको रोस्ट्रममा उभिएर राजीनामा घोषणा गरेका थिए।
अहिले पनि एमाले प्रतिपक्ष रहेको समयमा अर्थमन्त्री शर्माले राजीनामा दिएका छन्। अर्थमन्त्रीका बारेमा विवाद आएर संसद अवरुद्ध हुने भएपछि सभामुख अग्नि सापकोटाले ११ सदस्यीय संसदीय विशेष छानबिन समिति गठन गरेका हुन्। जसमा समितिमा एमालेका ४, नेपाली काग्रेस र माओवादी केन्द्रका २/२ र एकीकृत समाजवादी,जसपा र लोसपाका १/१ सदस्य रहेका छन्। उक्त समितिलाई १० दिनको समय दिइएको छ। समितिले सबै पक्षमा अध्ययन गरेर प्रतिवेदन दिने छ। उक्त प्रतिवेदनपछि शर्मामाथि के हुने भन्ने बारेमा निर्णय हुनेछ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।