काठमाडौं– वैशाख ३० गते हुने स्थानीय तह निर्वाचन आउन अब २० दिन बाँकी छ। निर्वाचन आयोगले भोलि (आइतबार) र पर्सि (सोमबार) का लागि उम्मेदवारी दर्ताको समय तोकेको छ।
आयोगले जारी गरेको आचारसंहितामा स्थानीय तह निर्वाचनमा उम्मेदवारी दर्ता गर्ने व्यक्तिले आफू बहाल रहेको पदबाट राजीनामा दिनुपर्ने व्यवस्था गरेको छ। त्यसविरुद्ध सर्वोच्च अदालतमा जनप्रतिनिधिले रिट दायर गरेपनि सर्वोच्चले रिट खारेज गरिदिएको थियो।
सुरुमा अन्तरकालीन आदेश जारी गरेको सर्वोच्चले निर्वाचन आयोगले लिखित जवाफसहित भ्याकेटको निवेदन दर्ता गरेपछि रिट खारेज हुने फैसला सुनाएको थियो। सर्वोच्चको फैसलापछि निर्वाचन आयोगको आचारसंहिता स्वत: लागू भएको थियो।
आचारसंहिता लागू भएपछि जनप्रतिनिधिहरुले धमाधम राजीनामा दिन थालेका छन्। हालसम्म कति जनप्रतिनिधिले राजीनामा दिए भन्ने यकिन तथ्यांक आइसकेको छैन। हालसम्म महानगरमध्ये भरतपुर महानगरपालिकी मेयर रेणु दाहालले पदबाट राजीनामा दिएको घोषणा गरेकी छन्।
शुक्रबार उनले फेरि निर्वाचन उठ्न पदबाट राजीनामा दिएकी हुन्। काठमाडौं महानगरपालिकाका मेयर विद्यासुन्दर शाक्य, ललितपुरका मेयर चिरिबाबु महर्जन, विरगञ्जका मेयर विजय सरावगी, विराटनगरमा मेयर भिम पराजुली र पोखरा महानगरका मेयर मानबहादुर जिसीले पदबाट राजीनामा दिने घोषणा गरेका छैनन्।
यीमध्ये पोखरा र विराटनगरका मेयरले यस पटक पुन: टिकट पाउने सम्भावना कम देखिएको छ। उनीहरुले फेरि टिकट नपाउने भएकाले जेठ ५ गतेसम्म पदमा बस्न पाउने छन्।
रिट खारेज भएसँगै सबैभन्दा पहिले सिन्धुपाल्चोकको चौतारा साँगाचोकगढी नगरपालिका मेयर अमानसिंह तमाङले राजीनामा दिएका थिए।
उनीपछि सिन्धुपाल्चोककै हेलम्बु गाउँपालिका अध्यक्ष निमा ग्याल्जेन शेर्पाले पनि राजीनामा दिएका थिए। उनी सर्वोच्चमा आयोगविरुद्ध रिट हाल्ने जनप्रतिनिधि पनि हुन्।
शुक्रबारसम्म ५० भन्दा धेरै प्रमुखहरुले राजीनामा दिएका छन् भने ८० भन्दा धेरै वडाध्यक्षहरुले पदबाट राजीनामा दिएका छन्। त्यस्तै जनप्रतिनिधि बन्न बहालवाला एसएसपी, उपसचिव र प्राध्यापकले पनि राजीनामा दिएका छन्।
उनीहरुले स्थानीय तहमा उम्मेदवार भएर राजनीतिमा सक्रिय हुनका लागि पदबाट राजीनमा दिएका हुन्। यसरी राजीनामा दिनेक्रम आइतबारसम्म चल्ने छ। सोमबार निर्वाचन आयोगले मनोनयका लागि दिएको समय रहेसम्म जनप्रतिनिधि र अन्य पेशामा रहेकाहरुले पनि राजीनामा दिएर आउने देखिन्छ।
धमाधम राजीनामा दिँदै प्रदेश सांसद्
स्थानीय तहको प्रमुख बन्ने होडमा यसपटक प्रदेश सभाका सांसदहरु पनि देखिएका छन्। २०७४ सालको निर्वाचनमा भन्दा यसपटक धेरै आकर्षण स्थानीय निर्वाचनमा देखिएको छ। २०७२ जारी नयाँ संविधानले स्थानीय सरकारको व्यवस्था गर्यो। पहिलो निर्वाचनमा चर्चित मानिसहरुले भाग लिन चाहेनन्, तर यसपटक संघीय सांसद् र संघीय सरकारमा मन्त्री भइसकेका व्यक्ति पनि स्थानीय तहको प्रमुखका लागि उम्मेदवार बन्ने होडमा छन्।
यसपटक स्थानीय तहको प्रमुख बन्न, प्रतिनिधि सभा सांसद, प्रदेश सभाका मन्त्री र सांसदहरु समेत दौडमा देखिएका छन्। त्यस्तै पार्टीको केन्द्रीय तहमा पुगेका नेताहरुले पनि स्थानीय तहको उम्मेदवारमा आकांक्षा देखाउनुले स्थानीय तहले महत्त्व पाएको स्थानीय शाससन विज्ञ कृष्णप्रसाद सापकोटाले बताए।
स्थानीय सरकारबारे संविधानले गरेको परिकल्पना अनुसार अझै आर्कषण नदेखिएको उनले बताए। हालसम्म बागमती प्रदेशका एक र मधेश प्रदेशका एक सांसदहरुले स्थानीय तहको प्रमुख हुन पदबाट राजीनामा दिएका छन्। त्यस्तै अन्य केही सांसदहरुले राजीनामा दिने तयारी गरेका छन्। बागमी प्रदेश सभाका सांसद विजय सुवेदीले नेकपा एमालेबाट भरतपुर महानगरपालिको मेयरमा उम्मेदवार बन्ने भएसँगै प्रदेश सभामुखलाई राजीनामा दिएका थिए।
मधेश प्रदेशका एक सांसदले पनि राजीनामा दिएका छन्। रौतहटको निर्वाचन क्षेत्र नम्बर ४ ‘ख’ बाट स्वतन्त्र प्रदेश सांसद भएका शेष अबुल कलामले पदबाट राजीनामा दिएका छन्। उनले शुक्रबार पदबाट राजीनामा दिएका छन्।
अजाद गढीमाई नगरपालिकाको प्रमुखमा सिफारिस भएकाले उनले राजीनामा दिएका हुन्।
त्यस्तै एकीकृत समाजवादीले सिरहाको सिरहा नगरपालिका प्रमुखका लागि कानुन, न्याय तथा प्रदेश सभा मामिलामन्त्री प्रमोदकुमार यादवको नाम सिफारिस गरेपछि उनले पनि राजीनामा दिन लागेका छन्।
पार्टीले आफ्नो नाम सिफारिस गरेकाले उम्मेदवारी दिन छिट्टै मन्त्री र सांसद दुवै पदबाट राजीनमा दिने तयारी यादवले गरेका छन्। उनी गत मंसिर ५ मा मन्त्री पदमा नियुक्त भएका थिए।
त्यस्तै, जनकपुरधाम उपमहानगरको प्रमुख पदमा उम्मेदवारी दिन प्रमुख प्रतिपक्षी दल लोकतान्त्रिक समाजवादी पार्टी (लोसपा) नेपालका प्रमुख सचेतक परमेश्वर साहले राजीनामाको तयारी गरेका छन्।
प्रदेशसभा सदस्य साह धनुषा निर्वाचन क्षेत्र नं ३ ‘ख’ बाट तत्कालीन राजपाबाट निर्वाचित भएका थिए। लोसपाबाट जनकपुरको नगरप्रमुखमा साहको नाम पनि सिफारिस गरेकाले उनले प्रदेश सभा सांसद र प्रमुख सचेतकबाट राजीनामा दिन लागेका हुन्।
पार्टीबाट टिकट पाउने संकेत पाएका जनप्रतिनिधिले पदबाट धमाधम राजीनामा दिन थालेका हुन्।
निजामती कर्मचारी, सुरक्षाकर्मी र शिक्षक पनि राजीनामा दिएर चुनावी मैदानमा
स्थानीय तहको जनप्रतिनिधि बन्न अन्य पेसामा रहेकाहरुको पनि आर्कषण देखिएको छ। निजामति सेवामा रहेका हालसम्म २ जनाले पदबाट राजीनामा दिएका छन्। मेयरको प्रतिस्पर्धामा उत्रिन उपसचिव विष्णुराज भुषालले पदबाट राजीनामा दिएका छन्।
नवलपरासी पूर्वको देवचुली नगरपालिको मेयरमा नेपाली कांग्रेसबाट टिकट पाउने भएपछि उनले राजीनामा दिएका हुन्।
त्यस्तै लामो प्रयासपछि लोकसेवा आयोगमा नाम निकाल्न सफल भएका शाखा अधिकृत कञ्चनराज गिरी पनि पदबाट राजीनामा दिएर निर्वाचनमा होमिएका छन्। उनले काभ्रेपलाञ्चोकको बनेपा नगरपालिकामा स्वतन्त्र रुपमा मेयर उठ्न पदबाट राजीनामा दिएका हुन्।
त्यस्तै, नेपाल प्रहरीका एसएसपी गोविन्दकुमार साहले पनि मेयरको प्रतिस्पर्धामा उत्रिने भएपछि पदबाट राजीनामा दिएका छन्। उनी नेपाली कांग्रेसबाट धनुषाको मेयर उम्मेदवारका लागि सिफारिस भएपछि पदबाट राजीनामा दिएका हुन्।
त्यस्तै, त्रिभुवन विश्वविद्यालयको समाजशास्त्रका प्राध्यापक डा विश्वकल्याण पराजुलीले पनि पदबाट राजीनामा दिएका छन्। पोखरा महानगरपालिकाको मेयरमा एमालेबाट टिकट पाउने देखेपछि उनले पदबाट राजीनामा दिएका हुन्।
शिक्षकहरुमा पनि राजीनामा दिने लहर चलेको छ। विभिन्न जिल्लाका शिक्षकहरुले पदबाट राजीनामा दिन थालेका छन्।
शुक्रबारसम्म ओखलढुङ्गाका मात्र २० शिक्षकले पदबाटा राजीनामा दिए। जिल्ला शिक्षा कार्यालयमा बुधबार सम्म १९ जना शिक्षकहरुले राजीनामा दिएका थिए भने राजीनामा दिनेको संख्या शुक्रबार पनि थपिएको छ। आइतबारसम्म यो संख्या अझै बढ्न सक्ने देखिन्छ। टिकट निश्चित भएपछि उनीहरुले राजीनामा दिएका हुन्।
राजीनामा दिनेहरुमा एमाले निकट शिक्षक संगठनका अध्यक्ष विशाल पौडेल र सदस्य हरि घिमिरे पनि रहेका छन्।
पौडेलले वडा प्रमुख र घिमिरेले चम्पादेवी गाउँपालिकाको प्रमुखको टिकट पाउने भएपछि राजीनामा दिएका हुन्।
त्यस्तै चुनाव लड्न शिक्षक संघका तीर्थ घिमिरले राजीनामा दिएका छन्। उनी सिद्धिचरण नगरपालिकाको वडा नं. १ मा वडाअध्यक्ष लड्ने तयारीमा छन्।
माम्खाका लोकबहादुर राई, मूलखर्कमा मोहन तामाङ, बलखुमा केशव लुइटेलले पनि राजीनामा दिएका छन्। माओवादी केन्द्र निकटका दियालेका देवराज श्रेष्ठ र प्राप्चाका घनश्याम दाहालले पनि राजीनामा दिएका छन्। उनीहरुलाई पार्टीले वडाअध्यक्षको उम्मेदवार बनाउने भएपछि राजीनामा गरेर चुनाव प्रचारमा लागेका छन्।
श्रीचौरबाट अञ्जुला तामाङ्ग, उँवुका सविता राई, रानिवनका उत्तम कुमार कार्की, नर्मदेश्वरका गोपाल कुमार खड्काले पनि राजीनामा दिएका छन्। अञ्जुला माओवादी केन्द्रको तर्फबाट मोलुङ्ग गाँउपालिकाको र सविता मानेभञ्ज्याङ्ग गाउपालिकाको उप प्रमुख पदमा चुनावी मैदानमा रहेका छन्। राई अस्थायी शिक्षक हुन् भने तामाङ्ग र कार्की राहत शिक्षक हुन्।
खड्का भने भीमसेनस्थान माविका कर्मचारी हुन्। गोपाल खड्का कांग्रेसका तर्फबाट लिखु गाउपालिका वडा नं. ३ र उत्तम कुमार कार्की एमालेको तर्फबाट चम्पादेवी गाँउपालिका वडा नम्बर १० वाट वडा अध्यक्ष पदमा चुनावी मैदानमा प्रतिस्पर्धा गर्दै छन्।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1786602170.png)
