काठमाडौं- राष्ट्रियसभा सदस्य पदमा अर्थमन्त्री डा. युवराज खतिवडा नदोरिने निश्चित भएसँगै दोस्रो बजारमा विगत एक महिनादेखि सुधार भैरहेको छ।
सेयर बजार, घरजग्गा तथा गाडि कर्जामा रिजिड अर्थमन्त्रीलाई बजारले रुचाएको थिएन।
राष्ट्रियसभाको सदश्य रहेका डा. युवराज खतिवडाको ठाउँमा नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) ले वामदेव गौतमलाई मनोनित गर्ने प्रस्तावसँगै खतिवडाको पद अब बढीमा ६ महिना मात्रै हुने भएको छ।
अर्थमन्त्री रहने अवधि बढीमा ६ महिना मात्र रहेकाले चर्चासँगै दोस्रो बजारमा उछाल आइरहेको छ।
खतिवडाकै कारण सेयर बजार सुधार हुन नसकेको चर्चा चल्दै गर्दा उनि हट्ने समाचारले सेयर बजारमा बुधबार इतिहासकै सर्वाधिक कारोबार भएको छ।
बुधबार दोस्रो बजारमा ४ अर्ब १५ करोड रुपैयाँको कारोबार भएको छ।
एक सातादेखि दोस्रो बजारमा नयाँ कारोबार रकमको रेकर्ड बन्दै आइरहेको छ। कारोबार रकम सँगै नेप्से सूचक ५० अंकले सुधार भएको छ।
नेप्से सूचक ३.३० प्रतिशतले सुधार भएर १५९६.१३ अंक पुगेको छ। यो सूचक साढे दुई वर्ष यताकै अधिकतम बिन्दु हो।
बजारमा उछाल आए सँगै तीन वटा कम्पनीको बढ्ने क्रममा सर्किट लागेको छ। जम्मा १८० वटा कम्पनीको सेयर कारोबार भएकोमा १०२ वटाको सेयर मूल्य बढेको छ।
वाणिज्य बैंकको सूचक ५० अंकले सुधार भएको छ। ८० प्रतिशत भन्दा धेरै हिस्सा भएको बाणिज्य बैंकको सूचक बराबर नै नेप्से सूचक सुधार भएको हो।
सुधारका क्रममा सम्पुर्ण सूचक तथा उपसूचक सुधार भैरहेको छ। खतिवडा हट्ने चर्चाकै क्रममा एक साताको अवधिमा नेप्से सुचक १९१ अंकले सुधार भएको हो।
उनले अर्थतन्त्रको सुधारका लागि भन्दै सेयर बजार, घरजग्गा तथा गाडीलगायतका क्षेत्रमा कर्जा प्रवाह गर्न नहुने भन्दै आएका थिए। यस्ता अनुत्पादनमूलक क्षेत्रमा भन्दा उत्पादन मुलक क्षेत्रमा प्राथमिकता दिँदै अर्थतन्त्रको सुधार गर्नु पर्ने उनको धारणा थियो।
यसै अनुसार उनले पुँजीगत लाभकर तथा घरजग्गाको कारोबारमा कडाइ हुने किसिमका नीति ल्याए। बजेटबाटै सेयर बजारको पुँजीगत लाभकर ५० प्रतिशत बढाए। त्यस्तै यसै सरकारको पालामा घरजग्गाको अनियन्त्रित पल्टिङ रोक्ने निर्देशन दियो। साथै घरजग्गाको पुँजीगत लाभकर पनि बढाइयो।
सेयर, घरजग्गा, गाडीलगायतका क्षेत्रमा रुमलिएको नेपाली अर्थतन्त्रमा उनको पोलिसीले नराम्रोसँग प्रभाव पार्यो।
उनको यस्तो कदम तथा अभिव्यक्तिले सेयर बजारमा एका एक क्र्यास आयो। उनि अर्थमनन्त्री भएको आज ठिक एक वर्ष भयो। उनलाई प्रधानमन्त्री केपि शर्मा वलीले अर्थमन्त्री बनाउने निर्णय गरे सँगै बजार लागतार ओरालो झर्ने क्रममा २६० अंकले घटेको थियो।
बजार धेरै नै तल झरेपछि सेयर बजारका लगानीकर्ताहरुले उनको राजिनामाको माग राख्दै अनसन नै बस्न भ्याए।
अनसन बस्नेमा अधिकांश लगानीकर्ता नेकपानिकट कार्यकर्ता नै थिए। त्यस्तै घरजग्गाका विचौलिया पनि उनि सँग सन्तुष्ट थिएनन्।
अर्थमन्त्रीभन्दा बढी बैंकिङ क्षेत्रलाई चलाउन खोजेको आरोप खतिवडालाई लाग्दै आएको छ।
राष्ट्र बैंकमा लामो समय काम गरेको तथा गभर्नर समेत भएका खतिवडालाई मौद्रिक नीतिको ज्ञान मानिए पनि समग्र अर्थतन्त्रको विज्ञको रुपमा चित्रण गर्न खोज्दा उपलब्धी हासिल हुन नसकेको विश्लेषकहरु बताउछन्।
पछिल्ला समयको गतिविधि हेर्दा उनी अन्य कुराहरु भन्दा पनि बैंकिङ क्षेत्रमा आफ्नो गतिविधि बढाएको पाइन्थ्यो।
अर्थमन्त्रीभन्दा गभर्नर बढी हुन खोज्दा उनीप्रति गरिएको अपेक्षा पूरा हुन नसकेको विश्लेषकहरू बताउँछन्।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1700232974.jpg)
-1786602170.png)
