काठमाडौं। युक्रेनले गरेको लामो दूरीको आक्रमणबाट रुसको कुल तेल प्रशोधन क्षमताको ५१ प्रतिशत प्रभावित भएको दाबी गरेको छ।
युक्रेनको रक्षा मन्त्रालयले आइतबार अबेर सार्वजनिक गरेको विवरणअनुसार मस्को, यारोस्लाभल, उस्त–लुगा, पर्म, सारातोभ र सिज्रानलगायत सहरका तेल प्रशोधन केन्द्रमा पछिल्ला आक्रमण गरिएको थियो। ती आक्रमणबाट रुसको तेल प्रशोधन क्षमताको ५१ प्रतिशत निष्क्रिय भएको मन्त्रालयको दाबी छ। यद्यपि, यो दाबीको पुष्टि हुन सकेको छैन।
युक्रेन र रुसले एकअर्काका क्षेत्रमा हवाई आक्रमण तीव्र बनाइरहेका बेला यस्तो दाबी गरिएको हो। करिब १ हजार २०० किलोमिटर लामो अग्रपंक्तिमा युद्धको प्रगति भने पछिल्लो समय निकै सुस्त बनेको छ।
युक्रेनले यसअघि पनि मस्कोदेखि साइबेरियासम्मका तेल प्रशोधन केन्द्रलाई निशाना बनाउँदै आएको छ। यस्ता आक्रमणका कारण यसै वर्ष रुसमा इन्धनको समस्या देखिएको थियो भने अधिकारीहरूले पेट्रोल बिक्रीमा समेत प्रतिबन्ध लगाएका थिए।
रुसले आफ्नो तेल पूर्वाधारमा भएको क्षतिको विस्तृत तथ्यांक सार्वजनिक गरेको छैन। तर‚ रुसी राष्ट्रपति भ्लादिमिर पुटिनले अक्टोबर १ मा युक्रेनी आक्रमणले रुसी अर्थतन्त्रमा असर परेको स्वीकार गर्दै त्यसबाट देशको कुल गार्हस्थ्य उत्पादनमा करिब १ प्रतिशत बराबरको असर परेको बताएका थिए।
युक्रेनी रक्षा मन्त्री येभेनी ख्माराका अनुसार युक्रेनी गुप्तचर निकाय, जनरल स्टाफ र रक्षा मन्त्रालयका विश्लेषकले आक्रमणको प्रभाव मूल्यांकन गरेका हुन्। उनले तेल प्रशोधन क्षमतामा भएको क्षतिले रुसको अर्थतन्त्र, युद्ध सञ्चालन र आफ्ना सैनिकलाई आपूर्ति गर्ने क्षमतामा असर पार्ने दाबी गरेका छन्।
अन्तर्राष्ट्रिय ऊर्जा एजेन्सी (आईईए) का अनुसार युद्ध सुरु भएयता रुसका ३२ मध्ये केही तेल प्रशोधन केन्द्रमा १५ पटकसम्म आक्रमण भएको छ। पछिल्ला महिनामा औसत तीन दिनमा एउटा रिफाइनरीमा आक्रमण भएको र त्यसका कारण क्षतिग्रस्त संरचनाको आपत्कालीन मर्मतको चक्रले दीर्घकालीन रूपमा प्रशोधन इकाइमा असर पार्न सक्ने एजेन्सीको आकलन छ।
युक्रेनले इन्धनबाट अशुद्धता हटाउने जटिल उपकरणलाई समेत निशाना बनाउन थालेको छ। यस्ता उपकरण मर्मत गर्न महिनौं लाग्न सक्ने आईईएको भनाइ छ। उसका अनुसार रुसको डिजेल उत्पादन करिब ३० प्रतिशत घटेको छ भने पेट्रोल भर्न चालकहरूले ४० घण्टासम्म कुर्नुपरेको अवस्था देखिएको छ।
इन्धन आपूर्ति कायम राख्न रुसी तेल प्रशोधन कम्पनीहरूले नियमित मर्मतसम्भार पछि सार्ने र लामो समयदेखि बन्द रहेका इकाइ पुनः सञ्चालन गर्ने प्रयास गरेका छन्। पेट्रोल आपूर्ति कायम राख्न इन्धनको गुणस्तरसम्बन्धी मापदण्ड खुकुलो पार्नु अर्को उपाय बनेको छ। यसले सवारीसाधनका इन्जिन तथा प्रदूषण नियन्त्रण उपकरणमा क्षति पुग्ने जोखिम बढाएको छ।
रुसले डिजेल निर्यातमा प्रतिबन्ध लगाएपछि विश्व बजारमा इन्धनको मूल्यमा समेत दबाब परेको छ। अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले सेप्टेम्बर १३ मा युक्रेनलाई रुसका तेल प्रशोधन केन्द्रमाथिको आक्रमण रोक्न आग्रह गरेका थिए।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।