निर्वाचन विशेष

स्वर्णिम वाग्ले र विश्व पौडेलले आँखा लगाएको चितवन-१ मा कस्तो छ दलीय स्थिति?

राजनीतिक ब्यूरो बुधबार, भदौ १५, २०७९ १९:३७

काठमाडौं- नेपाली कांग्रेस निकट दुई अर्थशास्त्री स्वर्णिम वाग्ले र विश्व पौडेलले उम्मेदवार बन्ने आकांक्षा राखेर पार्टीमा आवेदन दिएपछि चितवन- १ ले चर्चा पाएको छ। मंसिर ४ मा हुने प्रतिनिधि सभा निर्वाचनका लागि उनीहरु दुवैले मंगलबार आवेदन दिएका थिए।

सो क्षेत्रबाट यसअघि एमालेका सुरेन्द्रप्रसाद पाण्डे निर्वाचित भएका थिए। २०६४ सालमा समानुपातिक तर्फबाट सभासद् बनेका पाण्डे २०७० र २०७४ मा भने प्रत्यक्षतर्फबाट निर्वाचित भएका थिए। एमालेका उपाध्यक्ष समेत रहेका उनी २०६६ सालमा अर्थमन्त्री भएका थिए।

चितवन १ मा एमालेका पाण्डेसँग कांग्रेसका वाग्ले वा पौडेल जो भिडे पनि अर्थतन्त्रबारे राम्रो जानकार भएका नेताहरुबीचको भिडन्त हुनेछ।

चितवन १ सधैँ जसो एमालेका उम्मेदवार निर्वाचित हुने क्षेत्र हो। बहुदलपछि २०५६ सालमा मात्रै यस क्षेत्रमा कांग्रेस उम्मेदवार विजयी भएका थिए। नत्र, एमालेकै उम्मेदवार विजयी हुँदै आएका छन्। २०७४ मा वाम गठबन्धनको साझा उम्मेदवार बनेका पाण्डेले ५१ हजार ८० मत पाएका थिए। उनका निकटतम प्रतिस्पर्धी कांग्रेस उम्मेदवार राजेन्द्रप्रसाद बुर्लाकोटीले ३५ हजार ३६० मत पाएका थिए।

गत वैशाखमा सम्पन्न स्थानीय तहको निर्वाचन परिणामले पनि एमाले नै बलियो रहेको पुष्टि गर्छ।

चितवन १ मा राप्ती नगरपालिका, खैरहनी नगरपालिका र रत्ननगर नगरपालिकाका सम्पूर्ण वडाहरु पर्छन्।

स्थानीय तहको निर्वाचनमा राप्ती नगरपालिकाको प्रमुखमा एकीकृत समाजवादीका उम्मेदवार विजयी भएका थिए। रत्ननगर नगरपालिका र खैरहनी नगरपालिकामा कांग्रेस उम्मेदवार विजयी भएका थिए।

चितवन १ मा उल्लेखित तीन पालिका अन्तर्गतका ४२ वटा वडा पर्छन्। जसमध्ये २० वटा वडाका अध्यक्ष एमालेले जितेको छ। कांग्रेसले १८, माओवादी केन्द्रले एक, एकीकृत समाजवादीले एक र स्वतन्त्रले दुई वडाका अध्यक्ष जितेका छन्।

वडा अध्यक्षका उम्मेदवारहरुले पाएको एकीकृत मतमा पनि एमाले अगाडि छ। एमालेका वडाध्यक्षका उम्मेदवारहरुले पाएको एकीकृत मत ३९ हजार ६०६ छ। त्यस्तै, कांग्रेसले ३६ हजार ७८३, माओवादी केन्द्रले ५ हजार ५०८, राप्रपाले ४ हजार ५९० र एकीकृत समाजवादीले ४ हजार ५ मत पाएका छन्। स्वतन्त्र लगायत अन्य पार्टीका उम्मेदवारहरुले पाएको एकीकृत मत ३ हजार ३८८ छ।

सबै दलहरुले आ-आफ्नो उम्मेदवार उठाएको अवस्थामा र स्थानीय तहको निर्वाचनमा खसेको दलीय मत नै प्रतिनिधि सभा निर्वाचनमा पनि दोहोरिएमा एमालेका उम्मेदवार विजयी हुने देखिन्छ। तर, सत्ता गठबन्धनमा आबद्ध दलहरुले आगामी निर्वाचनमा तालमेल गर्ने सहमति गरिसकेका छन्। त्यसको खाका पनि तयार गरिरहेका छन्। सत्ता गठबन्धनका दलहरुबीच तालमेल हुँदा सो क्षेत्र कांग्रेसकै भागमा पर्ने निश्चितप्रायः छ। गठबन्धनको मत सहज 'ट्रान्सफर' भएमा कांग्रेस उम्मेदवारलाई जित निकाल्न सहज हुनेछ। अर्कोतिर, एमाले उम्मेदवारलाई राप्रपाले सघाउने सम्भावना उच्च छ। त्यसो भएमा प्रतिपर्स्धा थप कडा हुनेछ।

तर संसदीय निर्वाचनका सन्दर्भमा थप विषय पनि चर्चायोग्य हुने गर्छ। पहिलो त, पाण्डे स्वयं चर्चित नेता हुन् र सो क्षेत्रबाट विजयी हुँदै आएका छन्। त्यसैले त्यहाँका हावापानीसँग उनको साइनो गहिरो छ। जुन विषय उनलाई निर्वाचनका जित्नका लागि सहज हुनसक्छ। उनी आर्थिक वा अन्य विवादमा फसेका नेता पनि होइनन्। निष्कलंकित नेता हुनुको लाभ पनि उनलाई पुग्न सक्छ। अर्कोतिर, तत्कालीन नेकपाभित्रको विवादका बेलामा उनले खेलेको सक्रिय भूमिकाको एक पक्षबाट प्रशंसा भए पनि अर्को पक्षबाट आलोचना भएको थियो। आलोचना गर्ने पक्षले उनका प्रति तुष राखेका रहेछन् भने उनलाई मत नखस्न सक्छ।

कांग्रेसबाट चर्चामा रहेका दुई अर्थशास्त्री वाग्ले वा पौडेलमध्ये एकले नै टिकट पाएमा त्यस क्षेत्रमा नयाँ खालका बहस सिर्जना हुने निश्चित छ। पढेलेखेका र अन्तर्राष्ट्रिय पहिचान बनाएका व्यक्ति चुनाव लड्दैछन् भने त्यसले मतदातामा नयाँ खालको तरंग सिर्जना गर्ने निश्चित छ। त्यो तरंग सकारात्मक नै रहन सक्यो भने संसद्‌मा नयाँ व्यक्तिको प्रवेश हुन पनि सक्छ।

यद्यपि, निर्वाचन भनेको राजनीतिकसँगै प्राविधिक विषय पनि हो। नयाँ प्रतिस्पर्धीले आफ्नो व्यक्तित्वको लाभ जति उठाउन सक्छन्, प्राविधिक तिकडम गर्न नजान्दा खराब नतिजा भोग्न पनि सक्छन्। तैपनि, अर्थका ज्ञाताहरुबीच प्रतिस्पर्धा भएमा चितवन १ चासोसाथ हेरिने क्षेत्र नै हुनेछ।