काठमाडौं– देशभर कोरोना संक्रमितको संख्या बढिरहेको छ। सोमबार देशभर ३५ सय ५६ जना संक्रमित थपिएका छन्। सरकारले सीमा क्षेत्रमा नियमन गर्न नसक्दा संक्रमित थपिएकाे सीमा क्षेत्रका अस्पताल र स्थानीय निकायको गुनासो छ। भारतसँग सीमा जोडिएका क्षेत्रमा अहिले कोरोना संक्रमित धेरै देखिन थालेका छन्।
सोमबार सामाजिक सञ्जाल फेसबुकमा वीरगञ्जको नारायणी अस्पतालमा तीन जना कोरोना संक्रमितको एउटै बेडमा राखेर उपचार भएको फोटो सार्वजनिक भयो। अहिले नारायाणी अस्पतालमा भारतसँग सीमा जोडिएका जिल्लाबाट उपचार गर्न आउनेको भिड लागेको छ। कोरोनाको पहिलो लहर शुरु हुँदा सवै स्थानीय तहले आइसोलेन सेन्टर बनाएर कोरोना परीक्षणका लागि स्वाब संकलन गरेर पठाएका थिए। तर, अहिले मानिसहरु सिधै अस्पतालमै आउने गरेकाले भिड बढेको नारायणी अस्पतालमा मेडिकल सुपरिटेन्डेन डा सञ्जय ठाकुरले बताए।
‘अहिले परीक्षणका लागि आएका सबैमा लक्षण देखिएको र उनीहरूमा पहिले भन्दा जोखिम धेरै देखिएको छ,’ मेसु डा ठाकुरले भने, ‘स्थिति भवावह भनेर त्रास फैलाउनु हुँदैन।’ अहिले दैनिक १४० जनाको परीक्षण गर्दा ७० प्रतिशतसम्म पोजेटिभ देखिएको उनले बताए। ‘यी सवै लक्षण भएका संक्रमित छन्, लक्षण भएका कतिपय घरमै छन्,’ ठाकुरले भने, ‘शंका लागेपछि परीक्षणमा आउने भएकाले धेरै देखिएको वा भित्रभित्रै संक्रमण व्यापक भएको हुनसक्ने देखिन्छ।’
पहिलो लहरमा सम्बन्धित पालिकामा आइसोलेन थिए। अहिले नभएकाले पनि अस्पतालमा भिड बढेको उनको भनाइ छ। ‘अहिले पीसीआर परीक्षणदेखि भर्ना हुनेसम्म अस्पतालमा थुप्रने अवस्था छ,’ उनले भने, ‘नारायणी अस्पतालमा पनि पीसीआर गर्नेको थामिनसक्नु भिड छ।’
अहिले चार जिल्लाबाट मानिस पीसीआर गर्न आउँदा समस्या भएको उनले बताए। मानिसहरूमा एन्टिजिन परीक्षण गरे हुन्छ भन्ने वुझाइ नभएकाले पनि पीसीआर नै गर्न दवाव आउने गरेको उनको भनाइ छ।‘एन्टिजिन परीक्षण गरी शंका लागेमामात्र पीसीआर गरौं भनेर सम्झाउँदा चिकित्सकमाथि नै आक्रमण भयो,’ उनले भने, ‘त्यसैले पीसीआर गर्नेको भिड छ । पीसीआरको रिपोर्ट अउन समय लाग्ने भएकाले झनै समस्या भएको छ।’
यहाँ चिकित्सकलाई नै हातपात गरेको र पीसीआरको रिपोर्ट तत्काल दिन दवाव दिने काम भएको उनले बताए। एन्टिजिन परीक्षणको रिपोर्ट छिट्टै आउने भएकाले अव अस्पतालले त्यसतिर जोड दिने उनले बताए । अहिले अस्पतालमा ८५ जना भर्ना भएकोमा १० जनाको मृत्यु भएको र ७५ जना उपचारपछि निको हुने अवस्था रहेको उनले बताए ।
३ सय बेड चलाउने तयारी
अस्पतालले सकेसम्म धेरै सुविधा दिने प्रयास जारी राखेको उनले बताए । अहिले अस्पतालले ४० बेड चलाएको अव छिटै विस्तार गरेर ३ सयसम्म पु¥याउने उनले बताए। ‘सरकारले क्लिनिकल १५ र २५ आईसीयू गरी ४० बेड चलाउन भनेको थियो,’ उनले भने, ‘हामीले अहिले सय बेड पुर्याएका छौं।’
अक्सिजनको अभावको समस्या हुन नदिन अस्पतालले सिलिन्डर खाली भएपछि तत्काल रिफिल गर्ने व्यवस्था मिलाएको मेसु ठाकुरले बताए। ‘आधा घन्टा कुनै बिरामी बसेको भरमा दुई जना एउटै बेडमा राखेर उपचार गरेको भनेर गलत प्रचार गर्ने काम भएको छ,’ उनले भने, ‘सर्लाही र महोत्तरीबाट आएका बिरामीको उपचार गरिरहेका छौं।’
अस्पतालमा सञ्चालित विभिन्न सेवा अन्यत्र सारेर बेड क्षमता बनाउने तयारी गरिएको उनले बताए। छिट्टै ३ सयसम्म बेड चलाउने तयारी गरेको उनको भनाइ छ। ‘सर्जिकलको ४५ बेड खाली गरेका छौं, इमरजेन्सीको पनि थप गरेर सयभन्दा धेरै बेड आजदेखि सञ्चालन ल्याएका छौं,’ उनले भने, ‘केही भेन्टिलेटर आउँदै छन्। अहिलेसम्म पुर्याएका छौं।’
कर्मचारीको अभाव
कर्मचारी कम हुँदा भने समस्या भएको उनले बताए। कोभिडमा दुई वटा समूहमा चिकित्सक र कर्मचारी चाहिने भएकाले क्षमता अनुसार अस्पताल चलाउन समस्या भएको उनले बताए। ‘अस्पतालमा काम गर्दागर्दै संक्रमित हुन सक्ने भएकाले काम गर्ने र होम आइसोलेन बस्ने दुवै व्यवस्था गर्नुपर्छ,’ उनले भने, ‘अहिले सात जना चिकित्सकलाई संक्रमण भइसकेको छ भने केही नर्स र अन्य कर्मचारीमा लक्षणसमेत देखिएको छ।’
प्रदेश र संघीय सरकारसँग थप जनशक्ति माग गरिरहेको उनले बताए। अस्पतालले १० जना मेडिकल अफिसर, २० जना स्टाफ नर्स, २० जना स्वीपर र ५ जना कर्मचारी आवश्यक भएको जानकारी गराएको उनले बताए। एक सिफ्टमा काम गर्नेमा संक्रमण भएमा अर्कोले काम गर्नुपर्ने भएकाले यी जनशक्ति तत्काल पूर्ति हुनुपर्ने उनका भनाइ छ।
होली र भारतीय मजदुरका कारण फैलियो संक्रमण
संक्रमण व्यापक रुपमा फैलिनुको मुख्य कारण नागरिकले स्वास्थ्य मापदण्ड पालना नगर्नु र भारतका विभिन्न शहरबाट निर्वाध नेपाल प्रवेश गर्नु रहेको उनले बताए। ‘मुख्य रुपमा होलीमा जम्मा भएको भिड, भारतका विभिन्न शहरबाट आएका मानिसले लापरवाही र अनियन्त्रित रुपमा भारतबाट श्रमिक भित्रनु नै संक्रमणको प्रमुख कारण हो,’ मेसु ठाकुरले भने ‘भारतका अत्यधिक संक्रमति भएको स्थानबाट आएका मानिसले पनि बजारभरि संक्रमण फैलाए।’
राजनीतिक दलको पनि जिम्मेवारी छ
संक्रमण धेरै फैलिनुको जिम्मेवारी राजनीतिक दलले पनि लिनुपर्ने उनको बुझाइ छ । ‘संक्रमण केही कमी हुने बित्तिकै भएका पार्टी प्रवेशदेखि भाषणसम्मका कार्यक्रमले पनि संक्रमणलाई तिव्र रुपमा बढाएको छ,’ उनले भने, ‘पार्टी प्रवेशदेखि भेटघाटका कार्यसमेत भिड जम्मा गरेरै सम्पन्न भएका हुन्।’ मास्क नलगाउनेदेखि भाषण गर्ने कार्यले संक्रमणलाई तिव्र बनाएको उनको भनाइ छ।
भारतमा महामारी नरोकिएसम्म नेपालमा नियन्त्रण असम्भव देखिएको उनले बताए। ‘तत्काल संत्क्रमण नियन्त्रण नगर्ने हो भने हामी कुन अवस्थामा जान्छौं भन्न सकिँदैन,’ मेसु ठाकुरले भने, ‘भिड जम्मा हुन नदिने काम तत्काल गरिहाल्नुपर्छ।’ पीसीआर परीक्षणकाे दायरा बढाउने, कन्ट्याक्ट ट्रेसिङ गर्ने र संक्रमितलाई अलग नगर्ने हो भने अवस्था थप जटिलतातर्फ जाने उनले बताए।
तस्बिर सामाजिक सञ्जाल
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1786602170.png)
