काठमाडौं- भारतले पाम आयल आयातमा प्रतिबन्ध लगाएको विषयमा उद्योग मन्त्रालय र व्यवसायीबीच बिहीबार छलफल भएको छ। प्रतिबन्ध नेपाललक्षित हो वा होईन भनेर स्पष्ट पारिनुपर्ने भन्दै व्यवसायीले मन्त्रालयसँग छलफल गरेका हुन्।
छलफलमा सहभागी नेपाल चेम्बर अफ कमर्सका उपाध्यक्ष कमलेश अग्रवालले ‘भारतले सबै मुलुकबाट पाम आयल आयात गर्न प्रतिबन्ध लगाएको हो वा केही मुलुकबाटमात्रै हो?’ भन्ने विषयमा छलफल गरेको बताए। ‘भारतले पाम आयल रेस्टिक्टेड भनेको छ। तर त्यसलाई हामीले ब्यान्डका रुपमा बुझ्नु हुँदैन। यही स्पष्टताका लागि हामीले छलफल गरेका हौं,’उनले भने।
उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्रालयका सहसचिव नवराज ढकालले भारतले पाम आयल आयात नेपालको हकमा लागू हुने वा नहुने भन्ने स्पस्टता खोज्न उद्योगी व्यवसायी छलफलका लागि आएको बताए। ‘भारतले पाम आयल आयात नगर्ने भनेर भनेपछि व्यवसायी आत्तिएका थिए। वास्तविकता के हो भनेर बुझ्न हामीले छलफल गरेका हौं,’ उनले भने।
भारतले प्रशोधित पाम आयलको आयातमा प्रतिबन्ध लगाएपछि त्यसको असर नेपाली व्यवसायीलाई पनि पर्ने देखिन्छ। नेपालका व्यावसायीले मलेसिया, इन्डोनेसियालगायत तेश्रो मुलुकबाट कच्चा पाम आयल आयात गरेर त्यसलाई प्रशोधन गरी भारत निर्यात गर्ने गर्थे। वार्षिक ३० अर्ब रुपैयाँ बराबरको निर्यात व्यापार रोकिने भएपछि व्यावसायीले बिहीबार मन्त्रालयसँग छलफल गरेका हुन्।
नेपाल उद्योग वाणिज्य महासंघ, नेपाल उद्योग परिसंघ र नेपाल चेम्बर अफ कमर्सका प्रतिनिधिले उद्योग, वाणिज्य तथा आपूर्ति मन्त्री मोतीलाल दुगडसँग पनि छुट्टै छलफल गरेका छन। भारतले यसअघि नै नेपाललाई पाम आयलको व्यापारमा कति प्रतिशत मूल्यवृद्धि हुन्छ भनेर नेपाललाई सोधेको थियो। तेश्रो मुलुकबाट नेपालले कच्चा पाम आयल आयात गरि त्यसलाई प्रशोधन गरेर बेच्दा ३० प्रतिशतसम्मको मूल्यवृद्धि हुनुपर्ने विषय दक्षिण एसियाली स्वतन्त्र व्यापार क्षेत्र ९साफ्टा० को प्रावधान भएकाले सो बराबरको मूल्यवृद्धि पाम आयलको व्यापारमा रहेको नरहेकोबारे भारतले चासो देखाएको मन्त्रालयका एक उच्च अधिकारीले बताए।
‘भारतको सोही पत्रका आधारमा हामीले कच्चा पाम आयल नेपाल आयात भएपछि र भारतमा बिक्री हुँदा कति प्रतिशत बराबर मूल्यवृद्धि हुन्छ भनेर अध्ययन पनि गर्यौं। तर हामीले ३० प्रतिशत बराबरकै मूल्यवृद्धि देख्यौं,’ ती अधिकारीले भने। नेपालबाट भारत निर्यात हुने पाम आयलमा दुई देशीय व्यापार तथा साफ्टासम्बन्धी कानुनको प्रावधान अनुसार नै मूल्यवृद्धि देखिएको भन्दै नेपालले भारतलाई जवाफ पठाएको थियो। भारतले आफैं नेपालका पाम आयल प्रशोधन उद्योगमा आएर अनुगमन गर्न चासो देखाएको पनि स्रोतको भनाइ छ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।