श्रम-रोजगार

फेरि खुल्दै इजरायलमा नेपालीलाई रोजगारीको बाटो

निर्मला घिमिरे आइतबार, भदौ १४, २०७७ २०:२५

काठमाडौं- करिब ४ वर्षदेखि ठप्प रहेको इजरायल रोजगारी फेरि सुरु गर्न पहल हुने भएको छ। जिटुजीमार्फत् नेपाली कामदार लैजाने गरी इजरायल सकारात्मक देखिएको श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षा मन्त्रालयले जनाएको छ।

जिटुजी प्रणालीअन्तर्गत इजरायल कामदार पठाउनेसम्बन्धी कार्यविधि नै तर्जुमा गरिने श्रम, रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षामन्त्री रामेश्वर राय यादवले बताए। ‘वैदेशिक रोजगारीका लागि सुरक्षित तथा सम्भाव्य देखिएका अन्य मुलुकहरुसँग समेत श्रम सम्झौता (एमओय") गर्न पहल गरिनेछ। इजरायलमा जीटूजी प्रणालीमार्फत् कामदार पठाउनेसम्बन्धी कार्यविधि तर्जुमा गरिनेछ,’ मन्त्री यादवले भने।

इजरायलमा केयरगिभरमा नेपाली श्रमिकहरु लैजाने गरी २०७२ सालमा सम्झौता भएको थियो। सम्झौतामा ३ महिनाको केयर गिभर तालिम लिएका तथा नर्सहरुलाई लैजान सकिने उल्लेख छ। तर सम्झौतापछि पनि थोरै संख्यामा मात्रै नेपालीहरु सरकारी तवरमार्फत इजरायल पुगेका छन्।

इजरायलसँग गरिएको श्रम सम्झौता नै त्रुटीपूर्ण भएका कारण उल्लेख्य संख्यामा कामदार पठाउन नसकिएको उल्लेख गरिएको छ। सोेही त्रुटीपूर्ण समझदारीलाई परिमार्जन गर्ने तयारी भइरहेको श्रम मन्त्रालयले जनाएको छ।

यसअघि इजरायलसँग गरिएको सम्झौतामा वर्षमा कति कामदार लैजाने भन्ने स्पष्ट उल्लेख नभएको बताइएको छ। त्यस्तै डिमाण्ड ल्याउने सरकारी संयन्त्र नहुँदा समेत कामदार पठाउन समस्या भएको मन्त्रालय बताउँछ।

वार्षिक कति कामदार पठाउने, रोजगारदाताहरुको कसरी छनोट गर्ने, पारिश्रमिक सेवासुविधा, करार अवधि लगायत श्रमिकहरुका हकअधिकार समेत सुनिश्चित हुने ग्यारेन्टी गरेर इजरायल पठाउने तयारी गरिएको बताइएको छ।

इजरायल नेपाली कामदारका लागि आकर्षक गन्तव्य मुलुक रहन सक्ने भएकाले केयर गिभरसँगै अन्य सम्भाव्य क्षेत्रमा समेत श्रमिकहरु लैजाने गरी सम्झौता गर्न जोड दिइएको बताइएको छ।

करार अवधि ५ वर्षको रहने बताइएको छ। आतेजाते खर्च, बीमा, भिसा प्रोसेसिङलगायत खर्च कामदार स्वयंले व्यहोर्नुपर्ने उल्लेख गरिएको छ। यसअघिको समझदारीमा नै मासिक १ लाखभन्दा बढी रुपैयाँ पारिश्रमिक उपलब्ध गराउने सहमति गरेको थियो।

इजरायलमा काम गर्न सुरक्षित हुने तथा पारिश्रमिकलगायत सेवासुविधा समेत उपयुक्त भएका कारण यो खाडीलगायत मुलुकका तुलनाामा नेपाली श्रमिकहरुका लागि आकर्षक मूलुक मानिन्छ। नर्सिङ तथा केयर गिभरका लागि ८० प्रतिशत महिला हुनुपर्ने इजरायलको शर्त समेत छ। जसले गर्दा रोजगारीको खोजिमा विदेसिने महिलाहरुका लागि यो मुलुक निकै उपयुक्त बन्ने विश्वास गरिएको छ।

इजरायल जान हिब्रु तथा अंग्रेजी भाषा आवश्यक पर्दछ। यसअघि नेपालबाट इजरायल जान भाषा सिकाउने उचित संयन्त्र तथा कामदारको प्रारम्भिक छनोटका लागि भाषा परीक्षामा आधारित पद्धति नहुँदासमेत नेपाली श्रमिकहरुलाई इजरायल पुगेपछि भाषामा समस्या देखिएको पाइएको थियो।