गुठीको जग्गा बिक्री गरेको आरोपमा महन्थ पदबाट दास निलम्बित

अजय शाह | २०७६ असार २६ बिहीबार | Thursday, July 11, 2019 २२:५१:०० मा प्रकाशित

जनकपुर– मटिहानी मन्दिरका महन्थ जगन्नाथ दासलाई  महन्थ पदबाट निलम्बन गरिएको छ। जनकपुरसहित भैरहवा लगायतका स्थानमा रहेको गुठीको जग्गा व्यक्तिलाई बेचेको आरोपमा महन्थलाई निलम्बन गरिएको हो। 

गुठी संस्थान सञ्चालक समितिका अध्यक्ष मीनराज चौधरीले गुठी अधिनस्त जग्गाहरू बिक्री वितरण गरी दुरुपयोग गरेको उजुरी परेको र रुपन्देहीको भैरहवास्थित ३ कठ्ठा भन्दा बढी जग्गा बिक्री गरेको कारणले निलम्बन गरिएको जानकारी दिए।

उनले महन्थ दासलाई पटक पटक बोलाउदा पनि सम्पर्कमा नआएको र स्पष्टीकरणको चितबुझ्दो जवाफ समेत नदिएका कारण उनलाई तत्कालका लागि निलम्बन गरिएको जानकारी दिए। 

गत असार २२ गते गुठी संस्थान सञ्चालक समितिको बैठकले अर्को निर्णय नभएसम्मको लागि दासलाई निलम्बन गरिएको हो।

यता गुठी संस्थानको निर्णय विरुद्ध महन्थ दास सर्वोच्चमा जाने तयारीमा रहेको स्रोतले बताएको छ। कर्मचारीकै मिलोमतोमा मठमन्दिरका जग्गा आफ्नो नाममा गराइसकेका महन्तले करोडौं मूल्य पर्ने सार्वजनिक सम्पत्तिको खुलेआम दुरुपयोग गरिरहेको आरोप लागेको छ। 

मठमन्दिरका महन्त दास बैष्णवको नाममा रहेको जग्गा बेच्न नपाउने कानुनी प्रावधान रहेपनि रुपन्देहीको सिद्धार्थ नगरनगरपालिका गल्लामन्डीस्थित रामजानकी मन्दिरले भोगचलन गर्दै आएको कित्ता नम्बर १६५ को ३ कट्ठा ५ धुर जग्गा पनि मानमहन्त जगन्नाथदास वैष्णवले वैशाख १६ गते बेचेका थिए।

भैरहवा सिद्धार्थनगरकै उदयमान पाण्डे र सञ्जय प्रसाद पाण्डेलाई मालपोत कार्यालयमा ६१ लाख रुपैयाँमा बिक्री गरेको भएपनि सो जग्गाको चलनचल्ती मुल्य तीन करोड रुपैयाँ भन्दा बढी छ।

सिद्धार्थनगरको रामजानकी मन्दिर, लक्ष्मीनारायण मठ मटिहानीको शाखा हो। निजी आर्जनबाट खरिद गरेको भैरहवाको जग्गा आफूले बेचेको महन्थ दासले स्वीकार गरेका छन्। सो जग्गा सम्बन्धी रुपन्देहीका स्थानीय प्रशासन र गुठी संस्थानले छुट्टा छुट्टै टोली गठन गरी छानबिन गरिरहेकै क्रममा दास निलम्बनमा परेका हुन्। 

मटिहानी स्थित लक्ष्मीनारायण मठका मान महन्त जगन्नाथदास वैष्णवले अहिले जनकपुरधामको पगलावाबा धर्मशाला नजिकको  बहुमूल्य जग्गा बेचेको आरोप छ। चलन चल्तिको प्रति धुर १० लाख भन्दा बढी मूल्य रहेको ७ कट्ठा ५ धुर भन्दा बढी जग्गा कपाली तमसुकमा सहिछाप गरेर उनले खुलेआम बेचिरहेको उनी निकट स्रोतको दाबी छ।

पगलाबाबा धर्मशाला नजिकको जग्गा पनि निजी आर्जनबाट खरिद गरेको र आफनो व्यक्तिगत रहेको महन्थ दासको दाबी छ। 

साविकमा दशरथ मन्दिरको नाममा रहेको सो जग्गा नापीटोली र मालपोतका कर्मचारीको मिलोमतोमा मटिहानी मठका तत्कालीन महन्त कौशलकिशोरलाई बुवा कायम गरी २०४४ सालमा आफ्नो नाममा रजिष्ट्रेशन गराएको नापी कार्यालयको श्रेस्तामा  देखिन्छ। 

२०२६ सालको श्रेस्तामा कौशल किशोर दास जग्न्नथ दासको गुरुको रुपमा उल्लेख भएपनि ०४४ सालको नापी टोलीले कौशलकिसोर लाई जगन्नथको बुबाको रुपमा उल्लेख गरेको छ। 

मानमहन्त दासले मठमन्दिरका सार्वजनिक जग्गा नापी, मालपोत र गुठिका कर्मचारीको मिलोमतोमा २० वर्ष यता २५ बिघा भन्दा बढी बहुमूल्य जग्गा बिक्री गरेको महन्त निकट श्रोतको आरोप छ।

लक्ष्मीनारायण मठको तीन सय विघा भन्दा बढि जग्गा अतिक्रमण भएपनि संरक्षण गर्ने निकाय गुठि संस्थान र मठका महन्थ आरोप प्रत्याआरोपमा उत्रेका छन् ।

महोत्तरीको लक्ष्मीनारायण मठको गुठि अधिनस्त जग्गामा अतिक्रमण गरि पक्की र फुसको घर धमाधम निर्माण भइरहेको छ।

ऐतिहासिक मिथिला परिक्रमाको विश्राम स्थल मटिहानी स्थित यस परिक्रमा गाछीमा गुठिको जग्गा कब्जा गरि पााच वर्ष देखि खुलेयाम घर बनिरहेका छन् । विभिन्न स्थानमा रहेका २२ वटा मौजाको तीन सय विघा जमीन अतिक्रमणमा परेको छ ।

२०५३ सालमा सरकारको निर्णय अनुसार ७५ प्रतिशत छुटमा मटिहानी मठको ४ सय ५० विघा मोहि जग्गा बेचिएको थियो । वर्षेनी ९ हजार मोन धान असुल हुने मठिहानी मठमा अहिले मोहि तथा भाडामा लिएकाहरुले जग्गाको कुत समेत तिर्दैनन् । यो मठ र यहााका जग्गा गुठि अधिनस्त भएपनि जग्गाहरुको संरक्षण गर्न सम्वन्धित निकायले सक्रियता देखाएको छैन ।

महन्थकै पाला देखि मटिहानी मठको नाममा रहेका जग्गा अतिक्रमण र बेचविखन भएपनि अहिले मानमहन्थ जगन्नाथदासले गुठि संस्थान माथि सवै दोष थुर्पाछन्।

गुठी संस्थान र मानमहन्थ निरिह हुदाा मटिहानी मठकै काठमाडौंको असन तलासी मठका ५ सय रोपनी जग्गा र ३ वटा घर लोप भइसकेको छ । सार्वजनिक सम्पति संरक्षण गर्ने निकाय लक्ष्मीनारायण मठका मानमहन्थ दास र गुठि संस्थानका कर्मचारीहरु नै प्रलोभनमा परेपछि मठका बहुमुल्य जग्गाहरु कपाली तमसुकमा सही छाप गरेर बेचिएका छन्।

देशैभरिका मठ मन्दिरहरुको अग्रणी स्थानमा रहेको लक्ष्मीनारायण मठको अतिक्रमित जग्गा फिर्ता गराउन सरोकारवाला निकायको पहल आवश्यक छ ।