• गृहपृष्ठ
  • मुख्य समाचार
  • नेपाल लाइभ

    • राजनीति
    • निर्वाचन विशेष
    • अनुसन्धान
    • प्रवास
    • विचार
    • फिचर
    • समाचार
    • ब्लग
    • समाज
    • अन्तर्वार्ता
    • सुरक्षा/अपराध
    • साहित्य डबली
    • विश्व
    • कोरोना अपडेट
    • नेपाल लाइभ विशेष
    • जीवनशैली
    • भिडियो

    बिजनेस लाइभ

    • अर्थ समाचार
    • बैंक/बिमा/सेयर
    • पर्यटन-उड्डयन
    • अटो
    • पूर्वाधार
    • श्रम-रोजगार
    • कृषि
    • कर्पोरेट
    • सूचना-प्रविधि
    • बिजनेस लाइभ भिडियो
    • बिजनेस टिप्स
    • अन्तर्वार्ता - विचार

    इन्टरटेनमेन्ट लाइभ

    • समाचार
    • सिनेमा
    • अन्तर्वार्ता
    • रंगमञ्च
    • फिल्म समीक्षा
    • गसिप
    • संगीत
    • विचार-विश्लेषण
    • इन्टरटेनमेन्ट लाइभ भिडियो
    • सञ्जाल
    • फेसन
    • मोडल

    स्पोर्टस लाइभ

    • फिचर
    • फुटबल
    • क्रिकेट
    • अन्य
    • लेख-विश्लेषण
    • अन्तर्वार्ता
हाम्रो बारेमा
  • हाम्रो बारेमा
बुधबार, मंसिर २, २०८३ Wed, Nov 18, 2026
  • गृहपृष्ठ गृहपृष्ठ
  • राजनीति
  • निर्वाचन विशेष
  • अनुसन्धान
  • बिजनेस लाइभ
  • इन्टरटेन्मेन्ट लाइभ
  • स्पोर्टस लाइभ
  • प्रवास
  • भिडियो

बिजनेस लाइभ

  • अर्थ समाचार
  • बैंक/बिमा/सेयर
  • पर्यटन-उड्डयन
  • अटो
  • पूर्वाधार
  • श्रम-रोजगार
  • कृषि
  • कर्पोरेट
  • सूचना-प्रविधि
  • अन्य
    • बिजनेस लाइभ भिडियो
    • बिजनेस टिप्स
    • अन्तर्वार्ता - विचार

इन्टरटेन्मेन्ट लाइभ

  • समाचार
  • सिनेमा
  • अन्तर्वार्ता
  • रंगमञ्च
  • फिल्म समीक्षा
  • गसिप
  • संगीत
  • विचार-विश्लेषण
  • इन्टरटेनमेन्ट लाइभ भिडियो
  • अन्य
    • सञ्जाल
    • फेसन
    • मोडल

स्पोर्टस लाइभ

  • मुख्य समाचार
  • फिचर
  • फुटबल
  • क्रिकेट
  • अन्य
  • लेख-विश्लेषण
  • अन्तर्वार्ता
साहित्य डबली

‘मैदारोमार्फत नेपाली आख्यानले लामो समय सम्झनामा रहनसक्ने पात्र पाएको छ’

64x64
नेपाल लाइभ आइतबार, वैशाख १, २०७६  ०७:५८
1140x725

काठमाडौं– कवितामा आफ्नो सशक्त उपस्थिति जनाइसकेका कवि भूपिन निबन्धपछि उपन्यासका साथ पाठकमाझ आएका छन्। भूपिनको नयाँ उपन्यास ‘मैदारो’को शनिबार विमोचन गरिएको छ। नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानको प्रेक्षालयमा आख्यानकार नयनराज पाण्डे, लेखक आहुति र राष्ट्रिय मानवअधिकार आयोगकी सदस्य मोहना अन्सारीले पुस्तकको विमोचन गरे।

विमोचनपछि आख्यानकार पाण्डेले उपन्यासले नेपाली आख्यानका लागि सम्झनामा रहनसक्ने पात्र दिएको धारणा राखे। ‘नेपाली आख्यानमा एक पात्रमा आधारित भएर धेरै उपन्यासहरु लेखिएका छन् र ति पात्र स्थापित भएका पनि छन्’, आख्यानकार पाण्डेले भने, ‘मैदारो पढ्दै जाँदा अन्तिमसम्ममा पाठकको दिमागमा मुख्य पात्र ‘नदिन’ बलियो गरी स्थापित भइसक्छ। यो लेखकको सफलता हो। मलाई लाग्छ मैदारोमार्फत नेपाली आख्यानले लामो समयसम्म सम्झनमा रहने एक पात्र पाएको छ।’

उनले लेखकले आफ्नै स्वभावजस्तै पात्र उपन्यासमा खडा गरेको बताए। ‘भूपिनजी आफैंमा अन्तरमुखी स्वभावको हुनुहुन्छ, धेरैजसो कुराहरु आफूसँगै रहोस् भन्ने चाहनुहुन्छ जस्तो लाग्छ, उपन्यासभरि मुख्य पात्रमा यहि व्यक्तित्व हावी छ, यो लेखनको विशेष विशेषता पनि हो।’

दलित पात्र उपन्यासको केन्द्रमा रहेपनि दलितको विषयमै उपन्यास केन्द्रित भएको भने भन्न नमिल्ने पाण्डेको तर्क थियो। उनले विभिन्न घटनाक्रमसँग जोडिएर एक दलित पात्रको मनोअवस्थाको बारेमा मात्रै लेखक केन्द्रित भएको जिकिर गरे। ‘उपन्यासमा यसबाहेक राजनीति, दर्शन र द्वन्द्व पनि भएको भए उपन्यास झनै गरिमामय बन्ने थियो’, उनले भने।

पुस्तकबारे बोल्दै अर्की वक्ता मोहना अन्सारीले दलनको साक्षी बस्न लायक पुस्तक ‘मैदारो’ रोचक र ओजिलो रचना भएको धारणा राखिन्। सामाजिक व्यवस्था निर्माण गर्न पुस्तक ‘रिफरेन्स’को रुपमा रहनसक्ने बताउँदै अन्सारीले भनिन्, ‘पछिल्लो समय सामाजमा डाइभर्स टेस्ट रुचाउने परिस्थिति विकसित भइरहेको छ, यसका लागि मैदारो राम्रो खुराक बन्न सक्छ।’

उनले युवाको संघर्ष र आक्रोषलाई सहि मार्गमा रुपान्तरण गर्न लेखक सफल भएको दाबी गरिन्। अन्सारीले भनिन्, ‘मुद्दा र पात्रमा नयाँपन ल्याउने सन्दर्भमा लेखकको मेहनत देख्न सकिन्छ।’
उपन्यास पढेपछि कालीगण्डकीको सेरेफेरो घुमेको याद ताजा भएको र पुनः सोतर्फ जान मन लागेको अन्सारीको भनाइ थियो।

कार्यक्रमको अन्तिम वक्ताको रुपमा बोल्दै लेखक आहुतिले सुरुमै विमोचन कार्यक्रमको स्वरुप बदल्नुपर्ने तर्क गरे। ‘विमोचनका दिन लेखकका परिवारजन, आफन्तहरु पनि आउनुहुन्छ, एकैदिन विमोचन र समिक्षा गर्दा सबैको दुश्मन भइन्छ। हामी कति जनाको अघि दुश्मन हुने?’, आहुतिले हास्यास्पद शैलीमा भने, ‘अब यसको स्वरुप फेरौं, विमोचनका दिन विमोचन मात्रै गर्ने, अर्को दिन बरु १०÷१२ जना मात्रै राखेर समिक्षा गर्दा राम्रो हुन्छ।’

Ncell 2
Ncell 2
nimb
nimb

बोल्ने क्रमको धेरै समय पुस्तकका कमजोर पक्षलाई मात्रै औंल्याएका उनले पुस्तकमा प्रयोग भएको भाषाशैली भने बेजोड रहेको धारणा राखे। ‘सलल्ल बग्ने भाषामा पुस्तक लेखिएको छ। कविको यो किसिमको भाषा र प्रयोग भएका बिम्बहरु पुस्तकका राम्रा पक्ष हुन्।’

उनले उपन्यासको कमजोर पक्ष औंल्याउने क्रममा कथा नै कमजोर भएको जिकिर गरे। उपन्यासमा कथा, द्वन्द्व र निष्कर्ष हुनुपर्ने तर्क गर्दै उनले भने, ‘यी तीन वटै पक्षमा लेखक अलमलमा रहेको लाग्यो। यदि बलियो लेखक नभएको भए यो कथा यति लामो हुने थिएन।’

निरपेक्ष बल प्रयोग आजको विश्वको विचार नै नभएको तर्क गर्दै उनले कुनै समय प्राकृतिक रुपमै बल प्रयोग र द्वन्द्व अपरिहार्य रहेको औंल्याए। ‘२०४६ देखि दोस्रो जनआन्दोलनसम्मको समय दलित आन्दोलन सबैभन्दा बढी सक्रिय रहेको समय हो, त्यसमाथि भयानक द्वन्द्वको समयमा पनि पात्रलाई त्यसको कुनै मतलब नै छैन, नदिन हिंसा विरोधी छ’, आहुति थप्छन्, ‘हावाले बल गरेन भने परागकणहरु कसरी फूल बन्न सक्छन्? दाँत हल्लिएको बेला फुकाल्न बल गरिएन भने दारा आउँदैन? त्यसकारण आवश्यकता अनुसार बल प्रयोग वा हिंसा प्राकृतिक र आवश्यक कुरा हो।’

max tiger cn

max tiger cn
tvs-dashain-2083

tvs-dashain-2083

उनले पुस्तकमा प्रयोग भएको पात्रको जीवनशैली र त्यो बेलाको समय हेर्दा समाजशास्त्रसँग मेल नखाएको तर्क गरे। ‘बुटवलबाट नुन ल्याएर खाने, भैंसी किन्नसक्ने, च्यातिएको भएपनि सिरक ओढ्नसक्ने सार्की परिवार भोकै बस्न सक्दैन। यसरी पात्रलाई भोकै मार्न पाइँदैन र त्यो समाजशास्त्रसँग पनि मेल खाँदैन’, यसै सन्दर्भमा आहुतिले थपे, ‘अधिकांश अवस्थामा जोसुकै महिलालाई पनि तिमी भनिएको छ, यो पनि समाजशास्त्रसँग त्यति मेल खाँदैन।’

हाल लैंगिक मुद्दा पेचिलो बनेर गएको स्मरण गर्दै लेखक आहुतिले भने, ‘हलीले होहो भनेको छ, रोपारले लोकगीत गा’को छ, यसमा के महिला किसान नै होइनन् त भन्ने प्रश्न उठ्छ।’

आख्यानकार पाण्डेको भनाइमा सहमति जनाउँदै उनले पात्र दलित परिवारको भएकै आधारमा मात्र यसलाई दलित भेदभाव र छुवाछुतको कथा भन्न नमिल्ने तर्क गरे। दलित पात्रले भेदभावको कुनै द्वन्द्व नभोगेको जिकिर गर्दै उनले पुस्तकमा ललितकलाको विद्यर्थीको कथा बलियोगरि समेटिएको रुपमा अथ्र्याए। उनले लेखक विशेषगरी चित्रकलामा पोख्त ज्ञान भएको व्यक्ति हो भन्ने कुरा पुस्तक पढ्दा लाग्ने अनुभव साटे।

अन्तिममा लेखकीय मन्तव्य राखेका भूपिनले पुस्तकमाथि टिप्पणी गरिदिएकोमा वक्ताहरुलाई धन्यवाद दिए। पुस्तकमाथि उठेका सवाल र टिप्पणीमाथि गम्भीर ढंगबाट आत्मसमिक्षा गर्ने बताउँदै उनले सामाजिक यथार्थवाद र स्वैरकल्पनाको नजिक रहेर पुस्तक लेख्ने प्रयास गरेको प्रष्ट पारे।

शनिबार नै जन्मदिन परेका लेखक भूपिनले कार्यक्रमको अन्तिममा केकसमेत काटेका थिए।

भूपिनका यसअघि ‘क्षतिग्रस्त पृथ्वी र मुल सडक’, हजार वर्षको निद्रा र सुप्लाको हवाइजहाज गरी तीन कविता संग्रह तथा ‘चौबीस रिल’ निबन्धसंग्रह प्रकाशित छन्।

‘मैदारो’ उपन्यास बुकहिल पब्लिकेसनले बजारमा ल्याएको हो।

प्रकाशित मिति: आइतबार, वैशाख १, २०७६  ०७:५८

नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा पठाउनु होला।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
64x64
नेपाल लाइभ
Nepal’s independent digital media. Offers quick current affairs update, analysis and fact-based reporting on politics, economy and society. http://nepallive.com
लेखकबाट थप
आईजिपी कार्कीको मुद्दामा सर्वोच्चले दियो कारण देखाउ आदेश
बलियो जनमतको आडमा भारतसँग राष्ट्रिय मुद्दा उठाउन प्रधानमन्त्रीलाई पूर्व राजदुतहरुको सुझाव
बराह ग्रुपका अध्यक्ष शिव लामिछाने पक्राउ
सम्बन्धित सामग्री
महाकवि देवकोटा : बिखर्चीदेखि मासुका सौखिनसम्म देवकोटाजी यस्ता थिए, उस्ता थिए भनेर अनेक अफवाह फैलाइएको पाइन्छ। तलब थापेको दिन बाटोमा बाँड्दै हिँड्थे, आफ्नो कोट नै फुकालेर गरिबलाई... आइतबार, कात्तिक २२, २०८३
यस्ता थिए महाकवि पुष्करको भनाइ थियो, पण्डितहरुसँग कुरा भएर लेख्न बसेको हुनाले वार्णिक छन्दमै त्यो लेखिनुपर्थ्यो। तर, देवकोटाले वार्णिक र मात्रिक छन्द... आइतबार, कात्तिक २२, २०८३
जो महाकवि देवकोटालाई ‘देउता’ मान्छन् [भिडियोसहित] देवकोटाको रचनाले पारेको प्रभावबारे सोध्दा उनी महाकविलाई देउतासरह नै मान्ने बताउँछन्। देवकोटासहित लेखनाथ र समलाई उनी त्रिदेव मान्छन्। आइतबार, कात्तिक २२, २०८३
ताजा समाचारसबै
आईजिपी कार्कीको मुद्दामा सर्वोच्चले दियो कारण देखाउ आदेश बुधबार, मंसिर २, २०८३
बलियो जनमतको आडमा भारतसँग राष्ट्रिय मुद्दा उठाउन प्रधानमन्त्रीलाई पूर्व राजदुतहरुको सुझाव बुधबार, मंसिर २, २०८३
बराह ग्रुपका अध्यक्ष शिव लामिछाने पक्राउ बुधबार, मंसिर २, २०८३
झन्डै ५४ करोड बिगो तोकिएका फरार व्यवसायीलाई सीआईबीले पक्राउ गर्‍यो बुधबार, मंसिर २, २०८३
गृहमन्त्रीकी आमाको भिडिओ सार्वजनिक गर्ने युट्युबर पक्राउ बुधबार, मंसिर २, २०८३
सबै हेर्नुहोस
भिडियो ग्यालरीसबै
नेपाली कांग्रेस देउवा पक्षको राष्ट्रिय भेला (लाइभ)
नेपाली कांग्रेस देउवा पक्षको राष्ट्रिय भेला (लाइभ) शुक्रबार, साउन २९, २०८३
जरुरी सम्बोधनको बाध्यता किन? कांग्रेस बैठकमा विश्वप्रकाश शर्मा बोल्दै (लाइभ)
जरुरी सम्बोधनको बाध्यता किन? कांग्रेस बैठकमा विश्वप्रकाश शर्मा बोल्दै (लाइभ) शुक्रबार, साउन २९, २०८३
शेरबहादुर देउवा स्वदेश फर्किनुअघि विमानस्थलमा नेताकार्यकर्ताहरूकाे भीड
शेरबहादुर देउवा स्वदेश फर्किनुअघि विमानस्थलमा नेताकार्यकर्ताहरूकाे भीड बिहीबार, साउन २८, २०८३
लेखा समितिको बैठक (लाइभ)
लेखा समितिको बैठक (लाइभ) बुधबार, साउन २७, २०८३
राष्ट्रिय सभा बैठक (लाइभ)
राष्ट्रिय सभा बैठक (लाइभ) बुधबार, साउन २७, २०८३
सबै हेर्नुहोस
ट्रेण्डिङ
बसबरिया गाउँपालिकाका अध्यक्ष पक्राउ बुधबार, मंसिर २, २०८३
आईजीपी पुनर्बहालीका लागि सर्वोच्चको इजलासमा बहस, दानबहादुर कार्कीलाई आजै काममा फर्काउने आदेश गर्न वरिष्ठ अधिवक्ताहरूको जोडबल बुधबार, मंसिर २, २०८३
निरन्तर ओरालो लागेको सुनको मूल्य कतिसम्म पुग्छ ? मंगलबार, मंसिर १, २०८३
लोहोरो प्रहारबाट श्रीमतीको मृत्यु, श्रीमान पक्राउ मंगलबार, मंसिर १, २०८३
काठमाडौं महानगरको मेयरमा उम्मेदवारी दिने सुमना श्रेष्ठको घोषणा बुधबार, मंसिर २, २०८३
सबै हेर्नुहोस
अन्तर्वार्ता
लुम्बिनी लायन्सलाई अझ बलियो बनाउँदै नेपाली क्रिकेटमा योगदान दिन चाहन्छौँ : अध्यक्ष जिसी नेपाल लाइभ
दरबारको दशैं सधैं सम्झिरहन्छु : आनन्द कार्की [दशैं वार्ता] नेपाल लाइभ
दशैंमा स्वास्थ्यको ख्याल राखौं, सन्तुलित खाना खाउँ नेपाल लाइभ
सबै हेर्नुहोस
विचारसबै
छठ घाटमा राजनीतिक उपस्थिति : ‘भक्ति’ कि ‘शक्ति’ को खोजी धर्मेन्द्र झा
रावणका दश शिरदेखि लुसिफरको पतनसम्मः नेपालको राजनीतिमा शक्ति र अहंकार सुरेश गिरी
लोकपर्व छठ र यसका विभिन्न महत्वहरु आनन्द अस्तित्व
विश्वव्यापी बन्दै छठ पर्व नेपाल लाइभ
सबै हेर्नुहोस
ब्लग
आईजीपी प्रकरणः दोहोरिएला रुक्मांगद कटवाल काण्ड? शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
राइड शेयरिङमा मनपरी भाडा र असमान प्रतिस्पर्धा शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
भिन्तुना आन्दोलनः म्हपुजाको दिन प्रधानमन्त्री उपस्थित भएको त्यो क्षण मंगलबार, कात्तिक २४, २०८३
सबै हेर्नुहोस
लोकप्रिय
विरोध हुँदाहुँदै सूचना प्रकाशन शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
पृथ्वी राजमार्गसहित दुई सडकखण्ड अवरुद्ध शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
बझाङमा अटो दुर्घटना अपडेट: मृत्यु हुनेको संख्या ४ पुग्यो, चालक नियन्त्रणमा सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
माइक्रोबस दुर्घटनामा १० जनाको मृत्युु, पाँच घाइते बिहीबार, कात्तिक २६, २०८३
बसबरिया गाउँपालिकाका अध्यक्ष पक्राउ बुधबार, मंसिर २, २०८३
सबै हेर्नुहोस
Nepal Live
Nepal Live

सम्पर्क ठेगाना

Nepal Live Publication Pvt. Ltd.,
Anamnagar, Kathmandu, Nepal

DEPARTMENT OF INFORMATION
AND BROADCASTING
Regd Number :

1568/ 076-077
अध्यक्ष : अनिल न्यौपाने
प्रधान सम्पादक : राम प्रसाद दाहाल

टेलिफोन

News Section: +977-1-5705056
Account : +977-1-5705056
Sales & Marketing: 9841877998 (विज्ञापनका लागि मात्र)
Telephone Number: 01-5907131

ईमेल

[email protected]
[email protected]

मेनु

  • गृहपृष्ठ
  • मुख्य समाचार
  • बिजनेस लाइभ
  • ईन्टरटेनमेन्ट लाइभ
  • स्पोर्टस लाइभ
  • महाधिवेशन विशेष
  • अभिलेख
  • कोरोना अपडेट
  • स्थानीय निर्वाचन
  • प्रतिनिधि सभाकाे निर्वाचन
  • युनिकोड
Nepal Live

सूचना विभाग दर्ता नं.

१५६९/०७६-७७

ईमेल

[email protected]
© 2026 Nepal Live. All rights reserved. Site by: SoftNEP
सर्च गर्नुहोस्