राजविराज– पठन संस्कृतिको विकास तथा शैक्षिक उन्नयनको उद्देश्य राखी ६० वर्षअघि राजविराज नगरपालिकामा स्थापित ‘लेखनाथ आदर्श पुस्तकालय’ नाममा मात्र सिमित भएको छ। संरक्षण र संवर्द्धनको भरपर्दो व्यवस्था नहुँदा पुस्तकालयको अस्तित्व संकटमा परेको हो।
पुस्तकालयमा रहेका करिब ५ हजार पुुस्तक धमिरा लागेर काम नलाग्ने अवस्थामा पुगेका छन्। २०७२ साल बैसाखमा आएको विनाशकारी भुकम्पले भवनमा क्षति पर्याएपछि पुस्तकालय पूर्ण रुपमा बन्द भएको छ।
तत्कालीन वडा हाकिम बद्रिविक्रम थापाको विशेष पहलमा २०१६ सालमा पुस्तकालयको स्थापना गरिएको थियो। अध्ययनप्रति युवापुस्ताको सोच वृद्धि गर्ने तथा पुराना पुस्तक र रचनाहरुको जगेर्ना गर्ने उद्देश्यले स्थापना भएपनि हाल पुस्तकालय पूर्णरुपमा बन्द रहेको राजविराज नगरपालिकाका सूचना अधिकारी प्रफुल्ल श्रेष्ठ बताउँछन्।
‘प्रविधिको विकास र इमेल/इन्टरनेटको चलन सुरु भएपछि पुस्तकालयप्रतिको चासो घट्दै गयो’, उनी भन्छन्, ‘जसोतसो चल्दै थियो, भूकम्पले भवन जिर्ण भएपछि सुरक्षाका दृष्टिकोणले बन्द गर्नुपर्यो।’ तत्कालै अर्को भवनको व्यवस्था गर्न नसकिएको र पुस्तकालयप्रतिको आकर्षण पनि घट्दै गएपछि आधुनिक रुपमा सञ्चालन गर्ने सोचका साथ तत्कालका लागि पुस्तकालय बन्द गरिएको उनले जानकारी दिए।
भवनको अवस्था देखाएर नगरपालिकाले पुस्तकालय बन्द गरेपनि सोही भवनको माथिल्लो तलामा रहेका कोठा भने अहिले पनि भाडामा लगाइएको छ। श्रेष्ठ भन्छन्, ‘सुरक्षाका कारण कोठा खाली गर्न हामीले सूचना जारी गरेका छौं, तर खाली भएको छैन।’
यता पुस्तकालय पुरानै अवस्थामा सञ्चालनमा ल्याउने वा आधुनिकीकरण गर्ने भन्ने विषयमा अहिले पनि ठोस निर्णय हुन नसकेको श्रेष्ठले बताए।
यसअघि लेखनाथ आदर्श पुस्तकालयलाई ई–लाइब्रेरीको रुपमा विकास गर्ने निर्णय नगरपालिकाले ५ वर्ष अघि नै गरेको थियो। तर उक्त निर्णय हालसम्म पनि कार्यान्वयनमा आउन सकेको छैन।
आर्थिक वर्ष २०६८/०६९ को नगरपरिषद्को बैठकले पुस्तकालयलाई ई–लाइब्रेरीको रुपमा सञ्चालन गर्न ‘नगर सूचना केन्द्र सवलीकरण र सूचना सम्प्रेषण’ शिर्षक अन्तर्गत ५ लाख रुपैयाँ बजेट समेत छुट्याइएको थियो। तर, उक्त रकम कहाँ खर्च भयो भन्ने विषयमा नगरपालिका कार्यालय समेत अन्यौलमा छ।
नगरपालिकाका प्रमुख प्रशासकिय अधिकृत चन्द्रबहादुर कार्कीले चाँडै नै पुस्तकालयको विषयमा सम्पूर्ण जानकारी लिएर पुनः सञ्चालनका लागि पहल गर्ने बताए। ‘पुस्तकालयका अन्य सम्पूर्ण सामग्री यथाअवस्थामै छन्, तर भवनको व्यवस्थापन हुन नसकेर ढिलाइ भयो’, उनले भने, ‘पुस्तकालयको विषयलाई नगरकार्यपालिकाको बैठकमा राखेर सञ्चालनको प्रकृया अगाडि बढाउने तयारी गर्नेछौं।’
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1764146706.png)
