आलेखको सुरुमा नै जानिफकार पाठकहरुलाई प्रस्ट पारिदिऊँ कि, तलका प्रसंग र विचारहरु मेरो नितान्त व्यक्तिगत हो। र, यी विचारले मभन्दा बाहेक अरु कसैलाई प्रतिनिधित्व गर्दैनन्। यदि कसैलाई चित्त बुझेमा म आफूलाई निकै भाग्यशाली सम्झनेछु र कसैलाई चित्त नबुझेमा पंक्तिकार अल्पज्ञानी भएकाले क्षमा दिनुहुनेछ भन्ने आशा गरेको छु।
केही व्यक्तिको निजी सफलताबाट सुरु भएको गैरआवासीय नेपाली संघ (एनआरएन) को सदस्य बनेर फूर्ति लगाउन दौडधुप गर्नेहरुलाई देख्दा म अचम्म पर्छु। यसको सदस्य भएर पाइने उपलब्धि के हो त्यो मेरो अल्पमस्तिष्कले बुझ्न सकेको छैन। एनआरएनमा आबद्ध महापुरुषहरु दशैंको छेकोमा नेपाल आउने अनि टीका लगाएर पाँचतारे होटलमा सम्मेलन गर्दै ठूलाठूला कुरा गर्ने प्रचलनले केही वर्षयता निरन्तरता पाउँदै आएको छ। यस्ता सम्मेलन निकै तामझामपूर्ण हुन्छन् र सञ्चार माध्यमहरुले पनि प्राथमिकताका साथ समाचार सम्प्रेषण गर्छन्।
अरु देशमा एनआरएनमा सक्रिय भएर लाग्नेहरु के-कस्ता छन् त्यो मैले बुझेको छैन तर अमेरिकामा भने मुख्यतः ३ किसिमका मान्छे एनआरएनमा लागेको देखियो।
पहिलो, उच्च शिक्षित, राम्रो नोकरी वा व्यापार गरेर धन सम्पत्ति आर्जन गरेका र नामका लागि पछि लागेका। यस्ता मान्छे सञ्चार माध्यममा समाचार र अन्तर्वार्ता आउँछ र यसो चर्चामा रहन पाइन्छ भनेर लागेका हुन्छन्।
दोस्रो, साधारण काम गर्ने तर नेपालको ह्याङओभरले नछाडेका, ट्याक्सी चलाउने र प्लेट उठाउने काम गरे पनि एनआरएन भनेर फूर्ति लगाउन र मौका परे ठग्न पाइने दाउमा लागेकाहरु।
तेस्रो, माथिका दुई वर्गका मानिसले भनेका कुरा काट्न नसक्नेहरु। यिनीहरुले प्राय मन नलागे पनि सदस्यता लिएका हुन्छन्। यी तीनै वर्गमा नपर्ने नेपालीलाई एनआरएनको कुनै पनि गतिविधिसँग मतलब छैन र भए पनि नकारात्मक छ।
अमेरिकामा बस्ने नेपालीमध्य अधिकांसको मुख्य समस्या भनेको वैधानिकताको हो। अब यसबारे सहयोग गर्न सक्ने हैसियत कुनै एनआरएनको छैन र हुने कुरा पनि भएन। उदहारणका लागि लस एन्जल्सबाट सोस्टन आउन साढे ५ घन्टाको हवाई यात्रा गर्नुपर्छ। त्यसमा कुनै नेपालीलाई आपतविपद पर्यो भने त्यो एनआरएनको पदाधिकारी आफ्नो काम छोडेर आउँछ कि आउँदैन?
अमेरिकामा बस्ने अधिकांस नेपालीको जीवन आरामले चलेको बाहेक त्यस्तो उत्पात पैसा कमाउने निकै कम छन्। पैसा भएर नेपालमा लगानी गर्ने नै हो भने पनि, एउटा सानो उद्योग/व्यापार गर्दा त १० बटाभन्दा बढी मजदुर युनियनको इकाइ खुल्ने अवस्था छ। लगानीको सुरक्षा र वातावरणमा कमजोर देशभित्र लगेर किन लगानी गर्ने र कसरी लगानी गर्ने भन्ने प्रश्न खडा हुन्छ।
अन्तमा, यो एनआरएन भन्ने संस्था मेरो हिसाबमा अर्थहीन संस्था हो। पैसा भएकाहरुलाई रिटायर्ड जीवनमा नाम कमाउन र मनोरञ्जन गर्न बाहेक यसले कुनै माखो मार्ने छाँटकाँट अहिलेसम्म देखाएको छैन। एनआरएनले वैदेशिक लगानी भित्र्याएर देश सम्पन्न हुन्छ भन्ने कामना गर्नु बेकार हो। व्यक्तिगत रुपमा व्यापार गर्नेहरु केही-केही होलान्, तिनले यो संस्था नभए नि लगानी गर्छन् तर संस्थागत रुपमा यो कुरा सोच्नु दिवास्वप्न हो।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।