• गृहपृष्ठ
  • मुख्य समाचार
  • नेपाल लाइभ

    • राजनीति
    • निर्वाचन विशेष
    • अनुसन्धान
    • प्रवास
    • विचार
    • फिचर
    • समाचार
    • ब्लग
    • समाज
    • अन्तर्वार्ता
    • सुरक्षा/अपराध
    • साहित्य डबली
    • विश्व
    • कोरोना अपडेट
    • नेपाल लाइभ विशेष
    • जीवनशैली
    • भिडियो

    बिजनेस लाइभ

    • अर्थ समाचार
    • बैंक/बिमा/सेयर
    • पर्यटन-उड्डयन
    • अटो
    • पूर्वाधार
    • श्रम-रोजगार
    • कृषि
    • कर्पोरेट
    • सूचना-प्रविधि
    • बिजनेस लाइभ भिडियो
    • बिजनेस टिप्स
    • अन्तर्वार्ता - विचार

    इन्टरटेनमेन्ट लाइभ

    • समाचार
    • सिनेमा
    • अन्तर्वार्ता
    • रंगमञ्च
    • फिल्म समीक्षा
    • गसिप
    • संगीत
    • विचार-विश्लेषण
    • इन्टरटेनमेन्ट लाइभ भिडियो
    • सञ्जाल
    • फेसन
    • मोडल

    स्पोर्टस लाइभ

    • फिचर
    • फुटबल
    • क्रिकेट
    • अन्य
    • लेख-विश्लेषण
    • अन्तर्वार्ता
हाम्रो बारेमा
  • हाम्रो बारेमा
मंगलबार, मंसिर १, २०८३ Tue, Nov 17, 2026
  • गृहपृष्ठ गृहपृष्ठ
  • राजनीति
  • निर्वाचन विशेष
  • अनुसन्धान
  • बिजनेस लाइभ
  • इन्टरटेन्मेन्ट लाइभ
  • स्पोर्टस लाइभ
  • प्रवास
  • भिडियो

बिजनेस लाइभ

  • अर्थ समाचार
  • बैंक/बिमा/सेयर
  • पर्यटन-उड्डयन
  • अटो
  • पूर्वाधार
  • श्रम-रोजगार
  • कृषि
  • कर्पोरेट
  • सूचना-प्रविधि
  • अन्य
    • बिजनेस लाइभ भिडियो
    • बिजनेस टिप्स
    • अन्तर्वार्ता - विचार

इन्टरटेन्मेन्ट लाइभ

  • समाचार
  • सिनेमा
  • अन्तर्वार्ता
  • रंगमञ्च
  • फिल्म समीक्षा
  • गसिप
  • संगीत
  • विचार-विश्लेषण
  • इन्टरटेनमेन्ट लाइभ भिडियो
  • अन्य
    • सञ्जाल
    • फेसन
    • मोडल

स्पोर्टस लाइभ

  • मुख्य समाचार
  • फिचर
  • फुटबल
  • क्रिकेट
  • अन्य
  • लेख-विश्लेषण
  • अन्तर्वार्ता
विचार

बेइजिङको बगैंचा

64x64
नेपाल लाइभ शुक्रबार, चैत १५, २०७५  ०७:००
1140x725

चीनका लागि नेपाली राजदूत लीलामणि पौड्यालको ‘वि च्याट मोमेन्ट’मा एउटा स्टाटससहित केही फोटा देखिए। स्टाटसमार्फत विदेशका लागि जनमैत्री संघ बेइजिङ र बेइजिङ नगर सरकारले आयोजना गरेको वृक्षारोपण कार्यक्रममा भाग लिन पाउँदा उनले खुसी व्यक्त गरे।

आफूले बागमती सरसफाइ अभियान चलाएको र उक्त अभियान नेपालमा भइरहेको पनि उनले सम्झिए। ‘बेइजिङको वायुको गुणस्तरमा सुधार आइरहेको छ र केही वर्षदेखि हरियाली पनि बढेको छ। पर्यावरण संरक्षणमा चीनले विश्वको नेतृत्व लिदैं जानेछ’, पाैड्यालले भनेका छन्।

भर्खरै मात्र हिउँदलाई बिदा गरेर वसन्तको स्वागत सत्कारमा व्यस्त  छ - बेइजिङ।

हिउँदको उराँठलाग्दो वातावरण, पात झरेर मुर्झाएका रूखमा बल्ल वसन्तले पालुवा भर्न थालेको छ। कतै-कतै रूखमा फुलेका सेता, पहेंला र गुलाबी फूलहरूले भमराहरूलाई मोहनी लगाउन थालेका छन्। मरूभूमी जस्तै रूखो लागेको शहर अहिले हरियालीकाे दिशातर्फ उन्मुख छ।

मार्च १३ तारिखका दिन बिहान ९ बजेतिर बेइजिङको पापाओसानबाट पढ्नका लागि कुलौताचे भन्ने ठाउँमा जाँदै थिएँ। सडक किनारभरि फूलका बगैँचामा पानी हालिरहेको देखेँ। शरद ऋतुले गर्दा कुनै बेला हरिया, लोभलाग्दा ती फूलका बोटहरू सुकेर खंग्रङ्ग देखिन्थे। ती फूलहरुलाई पूनर्जीवन दिन पानी हालिँदै थियाे भन्ने बुझ्न मलाई समय लागेन।

मैले उनीहरूले काम गरिरहेको त्यो दृश्य फोटोमा कैद गर्न लागें। तर, सधैं र सबै ठाउँमा फाेटाे लिनु उपयुक्त हुँदैन भन्ने चेत त्यतिबेला आयाे, जतिबेला उताबाट गाली गरेको जस्तै आवाज सुनें। त्यसपछि म डराएर छिटो-छिटो त्यहाँबाट भागें। म त्यति चिनियाँ भाषा नबुझ्ने भएकाले उनीहरूको कुरा त्यतिबेला बुझिन।

अलि पर पुगेपछि त्यो कामदारले भनेको वाक्य मोबाइलबाट अनुवाद गर्दा त आफैंदेखि हाँसो उठ्यो। उसले आफ्नो साथीलाई ‘तिमी उता पानी हाल्नु, म यता हाल्छु’ भनेको रहेछ। हुन त चिनियाँ भाषा बोल्दा आरोहअवरोह गरेर बोल्नुपर्ने हुन्छ। त्यसैले बानी नपरेका म जस्ता विदेशीलाई उनीहरूको बोल्ने तरिका नै झगडा गरेको जस्तो अथवा गाली गरेको जस्ताे लाग्नु स्वभाविक थियाे।

बेइजिङको सडकमा हिँड्दा देखिने हरियालीले मलाई आफ्नो गाउँघरको सम्झना दिलाउँछ अनि रूखहरूमा उफ्रिँदै खेलेको दृश्य आँखा वरिपरि नाच्न थाल्छ। मलाई अझै पनि सम्झना छ, ती बाल्यकालका क्षणहरू। म सानोमा अति चन्चल स्वभावकी थिएँ। फुर्सद भयो कि साथीसंगी बटुलेर खेल्न हिँड्ने। तराईमा प्राय: बगैंचाहरू धेरै हुन्छन्। गर्मीयाममा शीतल हुने भएकाले बगैँचा हाम्रो खेल्ने स्थल थियो। मेरो फुपूहरूको बारीको बिचमा पनि आँप र लिचीको बगैँचा थियो। त्यो बगैँचा भने फुपूकाे घरबाट टाढा बारीको बीचमा पर्थ्यो।

Ncell 2
Ncell 2
nimb
nimb

असार साउनमा फलफूल लटरम्म फलेका हुन्थे। ती सिजनमा भने त्यहाँ रेखदेख गर्ने मान्छे राखिएकाे हुन्थ्यो। हामी त्यो बेलामा त्यहाँ डरले जाँदैनथ्यौं। साथी बटुलेर लग्दा मैले गाली खान्थें। फलफूल सकिएपछि भने हामी मज्जाले खेल्न पाउँथ्यौँ। जति उफ्रिए पनि बगैँचाको शीतल हावाले हाम्रो मन चङ्गाझैँ हावामा सररररर उडिरहन्थ्यो।

बगैँचाको बीचमा हाँगा फैलिएको सानो चिटिक्कको रूख थियो। हामी सबै चढ्नसक्ने भएकाले उफ्रने थलो बनेको थियो त्यो रूख। रूखको हाँगाको माथि अर्को हाँगामा चढेर पालैपालो मच्चाउथ्यौँ पनि।

२०५५ सालतिर नै हुनुपर्छ सदाझैँ हामी करिब ६/७ जना साथी त्यही रूखमा उफ्रिँदै थियौँ। रूखमुनि खेतबारीमा पानी लगाउनका लागि कुलो खनिएको थियो। उफ्रिँदै गर्दा अचानक रूखको हाँगा भाँचिन पुग्छ। केहीबेर अघिसम्म रमाइरहेका हामी अचानक गर्लम्म त्यही पानीमा खस्न पुग्याैं। धन्न कसैलाई ठूलो चोटपटक चाहिँ लागेन। मेरो मात्र ढाडले दु:ख पायो। कति दिनसम्म म निहुरिन नै सकिन। ममीले थाहा पाउनुहुन्छ भनेर कत्रो होसियारी अपनाउँदै केही नभएको जस्तो गर्थें। त्यो दुखाइ अझै मेरो स्मृतिमा ताजा छ।

उच्च शिक्षा अध्ययनका क्रममा हेटौँडा आएँ। हेटौँडा नेपालको 'ग्रीन सिटी'मा गनिन्छ। बिहेपछि भने म काठमाडाैं बस्नुपर्ने भयाे। काठमाडाैंको धूलोधुँवा यति धेरै कि त्यसै-त्यसै निस्सासिएको जस्तो हुन्थ्याे। बाटो छेउमा कतै-कतै फूल अलि-अलि देखियो, तर ती फूलहरूको पनि त्यस्तो स्याहार देखिएन।

max tiger cn

max tiger cn
tvs-dashain-2083

tvs-dashain-2083

२०७१ सालमा नेपालमा सार्क शिखर सम्मेलन हुदाँ काठमाडाैं खुब फूलहरूले सजाइएको थियो। तर, सर्वसाधारणहरू ती फूललाई किचेर, नाघेर हिंडेको समाचार सुन्दा उतिखेरै मन खिन्न भएको थियो। त्यही सहर छाेडेर म यतिखेर भने बेइजिङ आइपुगेकी थिएँ।

पहिलो पटक बेइजिङमा उत्रिँदा म रनभुल्लमा परें। राजधानी हो कि कुनै जङ्गल। बाटोको छेउछेउमा कतै रूखैरूखको जङ्गल त कतै घरैघरको जङ्गल।

विश्वमा प्रदूषित शहरमध्ये बेइजिङ पनि एक हो। जति धेरै आधुनिकता उति धेरै प्रदूषण। कतै सुनेको थिएँ, 'बेइजिङको हावामा कुनै दिन भएको बाक्लो प्रदूषण यस्तो थियो कि, जुन सास फेर्दा २१ वटा चुरोट खाए बराबरको हानी हुने खालको थियो।' कुनै बेला प्रदूषण बढेर तुवाँलोले ढाकेको जस्तो दिन पनि देखें। धेरै प्रदूषण भएको दिनमा त स्कुलहरू पनि बन्द नै हुने गर्दारहेछन्। सरकारले अफिसहरूमा माक्स पनि बाँड्दोरहेछ।

चीनमा हरेक वर्ष ४५ बिलियन चपस्टिकको प्रयोग हुन्छ। यसको लागि प्रत्येक वर्ष २ करोड रूख काट्नुपर्छ भनिन्छ। अहिले विश्वमा जलवायु परिवर्तनका कारण तापक्रम परिवर्तन हुँदै गइरहेको छ। जलवायु परिवर्तन हुनुमा प्रदूषण मुख्य कारक तत्व हो। त्यसैले चीन यसप्रति सचेत हुँदै गएको छ। शहरी क्षेत्रका कलकारखानाहरू अन्त सार्दै लगिएको छ।

चीनमा वसन्त ऋतु लाग्नासाथ अधिकांश ठाउँहरूमा वृक्षारोपणका कार्यक्रमहरू धमाधम भइरहेको देख्न सकिन्छ। 'क्यापिटल ग्रिनिङ कमिटी-२०१९' का अनुसार बेइजिङमा यस वर्ष ११ मिलियन बिरूवा रोप्ने लक्ष्य राखिएको छ। स्वयंसेवा गर्न इच्छुक व्यक्तिहरूका लागि ‘नागरिक स्वयंसेवी वृक्षारोपण’ भन्ने 'एप' 'वि च्याट'मा खोलिएको छ। त्यहाँ आफ्नो नाम दर्ता गर्न सकिन्छ।

रोचक लाग्दो कुरा त यसै वर्षदेखि ‘नागरिक स्वेच्छिक वृक्षारोपण’को 'वि च्याट एप' पनि क्यापिटल ग्रिनिङ कमिटीले सार्वजनिक गरेको छ। सहरका विभिन्न जिल्लामा रहेको क्यापिटल ग्रिनिङ कमिटीको कार्यालयअनुसार रूख रोप्न इच्छुकले उक्त एपबाट अनुमति लिनुपर्नेछ। त्यसै एपबाट कुन जमिनमा बिरूवा लगाउने भनेर निर्देशन दिइन्छ।

चीनमा सन् १९८३ देखि वृक्षारोपण कार्यक्रम सञ्चालन गरिएको हो। उक्त कार्यलाई हालसम्म पनि प्राथमिकतामा राखिएको छ। वृक्षारोपण र रेखदेखका लागि पुराना पुस्ता जोडतोडले लागेका छन्। वृद्धावस्थामा काम पनि नहुने, यत्तिकै घरमा निस्क्रिय जीवन बिताउनुभन्दा उनीहरू यस्ता काममा सक्रिय हुनेगरेकाे बताइन्छ। यसबाट बुढेसकालमा उनीहरूले केही न केही पैसा पनि कमाउन सक्ने ‍तथा समाजको एउटा समूह निस्क्रिय हुनबाट बच्ने अवस्था सिर्जना भएकाे छ।

आ-आफ्नो टोलका लागि स्वंयमसेवीहरू स्थानीय नै छानिएको हुन्छ। यसले गर्दा उनीहरूमा प्रतिस्पर्धाको भावनाको विकास हुन्छ। राम्रो काम गर्ने टोलका भित्ताहरूमा उनीहरूको सम्मानस्वरूप ठूलो फ्रेममा फोटो टाँसेको पनि देखिन्छ।

अचम्मै लाग्छ, बेइजिङमा आज खालि देखिएको जमिनमा भोलिपल्ट टेको लगाएर उभिएको रूख खडा भइरहेको हुन्छ। सहरका खालि ठाउँमा रूखैरूख लगाएर कृतिम जङ्गल जस्तै बनेको हुन्छ।

चीनमा यति दुःख गरेर रूखको संरक्षण गरेको देख्दा नेपाली वनजंगलको याद आउँछ। नेपालको हावापानीमा वनजंगल विकास गर्न यति धेरै मेहनत गर्नै पर्दैन। भौतिक विकास मानवीय आवश्यकता हो। तर, विकासको नाममा विनाश मात्रै गर्नु हुँदैन, जसले भावी पुस्ताका लागि भयावह अवस्था ल्याउनसक्छ।

मेराे भन्नु यत्ति छ- ‘हरियो वन नेपालको धन’ भन्ने नारालाई उखानमा मात्रै सीमित गर्नुभएन। सम्भवत: यसमा जाेसुकैकाे सहमति रहन्छ।

प्रकाशित मिति: शुक्रबार, चैत १५, २०७५  ०७:००

नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा पठाउनु होला।

प्रतिक्रिया दिनुहोस्
64x64
नेपाल लाइभ
Nepal’s independent digital media. Offers quick current affairs update, analysis and fact-based reporting on politics, economy and society. http://nepallive.com
लेखकबाट थप
डिकवेलाको अर्धशतकमा सुदूरपश्चिमलाई हराउँदै लुम्बिनी एनपीएलको फाइनलमा
स्थानीय निर्वाचनको तयारी र संगठन परिचालन एमालेको राष्ट्रिय भेलाको मुख्य एजेन्डा
निरन्तर ओरालो लागेको सुनको मूल्य कतिसम्म पुग्छ ?
सम्बन्धित सामग्री
छठ घाटमा राजनीतिक उपस्थिति : ‘भक्ति’ कि ‘शक्ति’ को खोजी यस वर्ष छठको रौनकले मधेसका घाटलाई तताएन मात्र बरु काठमाडौं खाल्डोको सिंहदरबार वरिपरिकेन्द्रित कोलाहल पनि केही दिनका लागि मथ्थर भयो ।... सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
रावणका दश शिरदेखि लुसिफरको पतनसम्मः नेपालको राजनीतिमा शक्ति र अहंकार सरकारको हरेक निर्णयको विरोध गर्नु प्रतिपक्ष हुनु होइन, त्यस्तै सरकारका हरेक निर्णयलाई समर्थन गर्नु पनि लोकतान्त्रिक जिम्मेवारी होइन।... आइतबार, कात्तिक २९, २०८३
लोकपर्व छठ र यसका विभिन्न महत्वहरु संसारका लगभग सबै संस्कृतिमा सूर्य उपासनाको महत्वपूर्ण स्थान रहि आएको छ तर भारत र नेपालको भोजपुरी र मैथिली भाषी क्षेत्रमा सूर्य उपासन... आइतबार, कात्तिक २९, २०८३
ताजा समाचारसबै
पशुपति गौशाला धर्मशाला पशुपतिमै फिर्ता, जिल्ला र उच्च अदालतको फैसला सर्वोच्चबाटै सदर मंगलबार, मंसिर १, २०८३
डिकवेलाको अर्धशतकमा सुदूरपश्चिमलाई हराउँदै लुम्बिनी एनपीएलको फाइनलमा मंगलबार, मंसिर १, २०८३
स्थानीय निर्वाचनको तयारी र संगठन परिचालन एमालेको राष्ट्रिय भेलाको मुख्य एजेन्डा मंगलबार, मंसिर १, २०८३
निरन्तर ओरालो लागेको सुनको मूल्य कतिसम्म पुग्छ ? मंगलबार, मंसिर १, २०८३
सुदूरपश्चिमका कप्तान दीपेन्द्रद्वारा रेकर्ड : हिर्काए ३ अर्धशतक मंगलबार, मंसिर १, २०८३
सबै हेर्नुहोस
भिडियो ग्यालरीसबै
नेपाली कांग्रेस देउवा पक्षको राष्ट्रिय भेला (लाइभ)
नेपाली कांग्रेस देउवा पक्षको राष्ट्रिय भेला (लाइभ) शुक्रबार, साउन २९, २०८३
जरुरी सम्बोधनको बाध्यता किन? कांग्रेस बैठकमा विश्वप्रकाश शर्मा बोल्दै (लाइभ)
जरुरी सम्बोधनको बाध्यता किन? कांग्रेस बैठकमा विश्वप्रकाश शर्मा बोल्दै (लाइभ) शुक्रबार, साउन २९, २०८३
शेरबहादुर देउवा स्वदेश फर्किनुअघि विमानस्थलमा नेताकार्यकर्ताहरूकाे भीड
शेरबहादुर देउवा स्वदेश फर्किनुअघि विमानस्थलमा नेताकार्यकर्ताहरूकाे भीड बिहीबार, साउन २८, २०८३
लेखा समितिको बैठक (लाइभ)
लेखा समितिको बैठक (लाइभ) बुधबार, साउन २७, २०८३
राष्ट्रिय सभा बैठक (लाइभ)
राष्ट्रिय सभा बैठक (लाइभ) बुधबार, साउन २७, २०८३
सबै हेर्नुहोस
ट्रेण्डिङ
बझाङमा अटो दुर्घटना अपडेट: मृत्यु हुनेको संख्या ४ पुग्यो, चालक नियन्त्रणमा सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
स्कुटर दुर्घटनामा दुई जनाकाे मृत्युु सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
शेख हसिनाको गृहजिल्ला गोपालगञ्जमा हिंसा र प्रदर्शन चर्कियो सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
मोटरसाइकल दुर्घटनामा एक जनाको मृत्यु सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
लोहोरो प्रहारबाट श्रीमतीको मृत्यु, श्रीमान पक्राउ मंगलबार, मंसिर १, २०८३
सबै हेर्नुहोस
अन्तर्वार्ता
लुम्बिनी लायन्सलाई अझ बलियो बनाउँदै नेपाली क्रिकेटमा योगदान दिन चाहन्छौँ : अध्यक्ष जिसी नेपाल लाइभ
दरबारको दशैं सधैं सम्झिरहन्छु : आनन्द कार्की [दशैं वार्ता] नेपाल लाइभ
दशैंमा स्वास्थ्यको ख्याल राखौं, सन्तुलित खाना खाउँ नेपाल लाइभ
सबै हेर्नुहोस
विचारसबै
छठ घाटमा राजनीतिक उपस्थिति : ‘भक्ति’ कि ‘शक्ति’ को खोजी धर्मेन्द्र झा
रावणका दश शिरदेखि लुसिफरको पतनसम्मः नेपालको राजनीतिमा शक्ति र अहंकार सुरेश गिरी
लोकपर्व छठ र यसका विभिन्न महत्वहरु आनन्द अस्तित्व
विश्वव्यापी बन्दै छठ पर्व नेपाल लाइभ
सबै हेर्नुहोस
ब्लग
आईजीपी प्रकरणः दोहोरिएला रुक्मांगद कटवाल काण्ड? शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
राइड शेयरिङमा मनपरी भाडा र असमान प्रतिस्पर्धा शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
भिन्तुना आन्दोलनः म्हपुजाको दिन प्रधानमन्त्री उपस्थित भएको त्यो क्षण मंगलबार, कात्तिक २४, २०८३
सबै हेर्नुहोस
लोकप्रिय
विरोध हुँदाहुँदै सूचना प्रकाशन शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
पृथ्वी राजमार्गसहित दुई सडकखण्ड अवरुद्ध शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
बझाङमा अटो दुर्घटना अपडेट: मृत्यु हुनेको संख्या ४ पुग्यो, चालक नियन्त्रणमा सोमबार, कात्तिक ३०, २०८३
माइक्रोबस दुर्घटनामा १० जनाको मृत्युु, पाँच घाइते बिहीबार, कात्तिक २६, २०८३
इनम कनेक्सन : कांग्रेस नेता उमेश श्रेष्ठका भाई पक्राउ शनिबार, कात्तिक २८, २०८३
सबै हेर्नुहोस
Nepal Live
Nepal Live

सम्पर्क ठेगाना

Nepal Live Publication Pvt. Ltd.,
Anamnagar, Kathmandu, Nepal

DEPARTMENT OF INFORMATION
AND BROADCASTING
Regd Number :

1568/ 076-077
अध्यक्ष : अनिल न्यौपाने
प्रधान सम्पादक : राम प्रसाद दाहाल

टेलिफोन

News Section: +977-1-5705056
Account : +977-1-5705056
Sales & Marketing: 9841877998 (विज्ञापनका लागि मात्र)
Telephone Number: 01-5907131

ईमेल

[email protected]
[email protected]

मेनु

  • गृहपृष्ठ
  • मुख्य समाचार
  • बिजनेस लाइभ
  • ईन्टरटेनमेन्ट लाइभ
  • स्पोर्टस लाइभ
  • महाधिवेशन विशेष
  • अभिलेख
  • कोरोना अपडेट
  • स्थानीय निर्वाचन
  • प्रतिनिधि सभाकाे निर्वाचन
  • युनिकोड
Nepal Live

सूचना विभाग दर्ता नं.

१५६९/०७६-७७

ईमेल

[email protected]
© 2026 Nepal Live. All rights reserved. Site by: SoftNEP
सर्च गर्नुहोस्