काठमाडौं- कोरोना भाइरसको संक्रमित १४ जना उपचारका क्रममा रहेका र शंकास्पदहरुको संख्या बढिरहे पनि सरकारले अहिलेसम्म देशभर रहेको आइसियु र भेन्टिलेटरको संख्या यकिन गर्न सकेको छैन।
स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले देशभरका कहाँ कति आइसियु र भेन्टिलेटर छन् भन्ने खोजीमै देखियो। स्वास्थ्यका अधिकारीहरु प्रदेशमा कहाँ कति स्वास्थ्य उपचार सुविधा, कुन कुन उपकरण छन् भन्ने तथ्यांक नभएको बताउँछन्।
मन्त्रालयका एक कर्मचारीले दिनहुँ देशभरमा रहेका आइसियु भेन्टिलेटरबारे जिज्ञासा आउने गरे पनि तथ्यांक व्यवस्थापन प्रणाली कमजोर हुँदा यकिन तथ्यांक नै नरहेको बताउँछन्।
संक्रमतिको संख्या बढेसँगै जोखिम बढ्न सक्ने भएकाले मन्त्रालयका अधिकारीहरु अहिले सरकारी अस्पतालमा भएका आइसियु र भेन्टिलेटरको सुचना संकलनमा केन्द्रित भएको छ।
पहिलो चरणमा प्रदेशतहका सरकारी अस्पतालमा भएका आइसियु बेड र भेन्टिलेटरको तथ्यांक संकलन गरिरहेको छ। मन्त्रालयमा आएका तथ्यांक अनुसार सात प्रदेशका सरकारी अस्पतालमा ९ सय ९ वटा आइसियु बेड र ५ सय ३९ भेन्टिलेटर छन्।
मन्त्रालयका अनुसार सबैभन्दा धेरै आइसियु र भेन्टिलेटर बागमती प्रदेशमा छ भने सबैभन्दा कम सुदुरपश्चिममा रहेको छ। सुदुरपश्चिममा पछिल्लो समय कोरोना भाइरस संक्रमितको संख्या बढिरहेको छ। चार जना त उपचाररत नै छन्। सो प्रदेशमै कमजोर स्वास्थ्य प्रणाली देखिदा जोखिम बढ्ने देखिन्छ।
प्रदेश नम्बर १ मा ४३ आइसियु बेड र २४ भेन्टिलेटर, प्रदेश २ मा १४ आइसियु बेड र ७ वटा भेन्टिलेटर, बागमती प्रदेशमा ५ सय ६४ आइसियु बेड र ४ सय २८ भेन्टिलेटर सञ्चालनमा रहेको मन्त्रालयले जनाएको छ।
गण्डकी प्रदेशमा १ सय ५९ आइसियु बेड र ५४ भेन्टिलेटर छन् भने प्रदेश नम्बर ५ मा १ सय २ आइसियु वेड र १६ वटा भेन्टिलेटर छन्। कर्णाली प्रदेशमा १७ आइसियु वेड र ८ भेन्टिलेटर , सुदुरपश्चिम प्रदेशमा १० आइसियु वेड र २ भेन्टिलेटर सञ्चालनमा रहेको छ।
कोरोना भाइरसले फोक्सोमा असर गरी श्वाशप्रश्वासमा कठिनाइ पैदागर्ने गरेको देखिएको छ। कोरोना संक्रमतिको संख्या बढेसँगै गम्भीर प्रकृतिका बिरामी पनि देखिन सक्छन्। उनीहरुको उपचारका लागि आइसियु र भेन्टिलेटर आवश्यक पर्छ नै।
नेप्लिज सोसाइटी अफ त्रिटिकल केयर मेडिसिनका महासचिव डा हेमराज पनेरु करिव २ तिहाइमा विरामीमा भेन्टिलेटर चाहिने कारण एक्युट रेस्पिरेटरी डिस्ट्रेस सिन्ड्रोम (एआरडिएस) हो।
उनी भन्छन,‘करीब दुई तिहाई बिरामीहरुमा भेन्टिलेटर चाहिने प्रमुख कारण एआरडिएस नै हो। कोभिड(१९ प्रमाणित बिरामीमध्ये करीब ५५ बिरामीहरुलाई आइसियु चाहिने आँकलन गरिएको छ।’
उनका अनुसार चीनको वुहानको अनुभवका आधारमा आइसियु चाहिएका धेरैजसो बिरामी ६० वर्षमाथिको उमेर समूहका थिए, जसमध्ये ४० प्रतिशत प्रतिशत बिरामीहरु अन्य रोगहरुले समेत पीडित (मधुमेह एवं मुटुका रोगी) व्यक्तिहरु थिए।
अहिलेसम्म देखिएका संक्रमितको अवस्था सामान्य नै छ। उनीहरुलाई आइसियु या भेन्टिलेटरमा राख्नुपर्ने भएको छैन। आइसोलेसनमै राखेर उपचार सम्भव भएको छ। तर संक्रमितको संख्या बढेसँगै स्वास्थ्य अवस्थाको जटिलता थपिन सक्छ।
आइसियु थप्ने योजनामा मन्त्रालय
बढ्दो जोखिमका कारण स्वास्थ्य मन्त्रालयले देशभर २ सय ३५ वटा आइसियु थप गर्ने निर्णय गरिसकेको छ। थप हुने आइसियुमा काठमाडौं उपत्यकामा मात्र १ सय २० छ। काठमाडौंमा एक हजार बेडको आइसोलेसन तयारी अवस्थामा छ।
स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयका प्रवक्ता डा विकास देवकोटाका अनुसार देशभर सानाठूला गरी १ सय २२ सरकारी अस्पताल छन्। त्यसमध्ये १५ वेड देखि जिल्ला तहसम्मका गरी ८५ अस्पताल छन्।
केही वर्षअघिको तथ्यांक हेर्ने हो भने, भरतपुर, भेरी धौलागिरी, हेटौडा, हुम्ला, जनकपुर, कर्णाली, कटारी ,कोशी, लुम्बिनी, महाकाली, मध्यपश्चिमाञ्चल, नारायणी, राप्ती प्रादेशिक, सगरमाथा, सेती, डडेलधुरा, राप्ती स्वास्थ्य विज्ञान र मध्यमाञ्चल अस्पतालमा गरी ९६ आइसियु भेन्टिलेटर छन्।
नेप्लिज सोसाइटी अफ त्रिटिकल केयर मेडिसिनले केही समय काठमाडौंका ५० वेडभन्दा माथि अस्पतालमा रहेको आइसियु र भेन्टिलेटरको संख्याबारे सर्वे गरेको थियो।
मेडिसिनका महासचिव डा हेमराज पनेरुले काठमाडौंका ४६ अस्पतालमा फोनबाट सर्वे गरेको बताए। उनका अनुसार काठमाडौं ५० वेडभन्दा माथिका ४६ अस्पतालमा ४ सय ४० आइसियु वेड र २ सय ५० भेन्टिलेट रहेको पाइएको छ। सर्वेमा सरकारीमा भन्दा निजी अस्पतालमा आइसियु र भेन्टिलेटरको संख्या धेरै देखिएको बताए।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।