काठमाडौं । काठमाडौं उपत्यकाको पानीको आवश्यकता पूरा गर्ने तथा वर्षायाममा संकलित पानीलाई सुख्खायाममा उपयोग गर्ने उद्देश्यले निर्माण गरिएको धाप बाँधको अवस्था हाल सामान्य रहेको आयोजनाले जनाएको छ।
कंक्रिटले अगाडिको सतह ढाकिएको ढुंगा भर्ने प्रविधिमा निर्माण गरिएको धाप बाँधमा मनसुनजन्य वर्षाका कारण जलाशय तथा बाँध आसपास पानीको बहाव बढेपछि जलाशयको पानीको सतह, बाँधको अवस्था, बाँधमा भित्रिने र बाहिरिने पानीको मात्रा तथा आसपासका क्षेत्रको नियमित निरीक्षण र निगरानी भइरहेको छ। हालसम्म बाँधको मुख्य संरचनामा कुनै असामान्य अवस्था नदेखिएको आयोजनाले जनाएको छ।
धाप बाँधको जलाशयमा पानीको सामान्य सतह समुद्री सतहबाट २०८७ दशमलव १४ मिटर रहेको छ। पानीको सतह उक्त उचाइभन्दा माथि पुगेमा अतिरिक्त पानी स्वतः निकास हुने संरचना अर्थात् पानी निकास मार्गबाट बाहिर जाने व्यवस्था गरिएको छ।
आयोजनाका अनुसार विगतको मनसुन अवधिमा करिब १५ दिनमा ४०० मिलिमिटर वर्षा हुँदा बाँधमा भित्रिने पानीको मात्रा करिब ८० लिटर प्रतिसेकेन्डसम्म पुगेको थियो। सो अवस्थामा पनि जलाशयबाट करिब ४०० लिटर प्रतिसेकेन्ड पानी निरन्तर बाहिर पठाइएको थियो। यस अवधिमा जलाशयको पानीको सतह करिब ४ दशमलव ५२ मिटर घटेको थियो।
त्यसैगरी, २०८३ भदौ २४ गते साँझ बाँधको पहिलो सहायक बाँध नजिक सडक किनारामा पहिरो गएपछि सुरक्षाका दृष्टिले सोही दिन साँझदेखि करिब ४०० लिटर प्रतिसेकेन्ड पानी निरन्तर बाहिर निकासा गरिएको छ। उक्त समयमा जलाशयको पानीको सतह २०८७ दशमलव १८ मिटर रहेकोमा हाल २०८४ दशमलव ८० मिटरमा पुगेको छ। अर्थात्, यस अवधिमा जलाशयको पानीको सतह करिब २ दशमलव ३८ मिटर घटेको छ। साथै, जलाशयमा सञ्चित पानीको करिब ३५ प्रतिशत पानी बाहिर निकासा भइसकेको आयोजनाले जनाएको छ।
पछिल्लो समय वर्षाको मात्रा क्रमशः घट्दै गएकाले बाँधमा भित्रिने पानीको मात्रा पनि घट्न सक्ने अवस्था रहेको छ। त्यसैले हाल जलाशयको पानीको सतहलाई विशेष निगरानीमा राखिएको छ।
आगामी दिनमा अपेक्षाभन्दा बढी वर्षा भई जलाशयको पानीको सतह २०८७ दशमलव १४ मिटरभन्दा माथि पुगेमा अतिरिक्त पानी स्वतः निकास हुने व्यवस्था रहेको छ। आवश्यकताअनुसार जलाशयबाट बाहिर निकालिने पानीको मात्रा व्यवस्थापन गरी पानीको सतह सुरक्षित सीमाभित्र राख्ने काम भइरहेको आयोजनाले जनाएको छ।
बाँध आसपासका केही स्थानमा देखिएको पहिरो तथा पानीको बहावलाई ध्यानमा राखी आवश्यक पानी निकास, संरक्षण तथा आपत्कालीन व्यवस्थापनका कामसमेत गरिएको छ। जलाशयको अवस्था, बाँधमा भित्रिने र बाहिरिने पानीको मात्रा तथा पानीको सतहलाई निरन्तर निगरानीमा राखी प्राविधिक मूल्याङ्कनका आधारमा आवश्यक पानी व्यवस्थापन गरिँदै आएको छ।
आयोजनाले बाँधको अवस्था र जलाशयमा रहेको पानीको मात्रा नियमित रूपमा प्राविधिक निगरानी तथा व्यवस्थापन भइरहेको भन्दै हालको अवस्थालाई लिएर सर्वसाधारणले अनावश्यक रूपमा आत्तिनुपर्ने अवस्था नरहेको जनाएको छ। धाप बाँधको सुरक्षा तथा जलाशयको सुरक्षित व्यवस्थापनलाई उच्च प्राथमिकतामा राखी आवश्यक सावधानी, पूर्वतयारी तथा निगरानीका काम निरन्तर भइरहेको जनाउँदै आयोजनाले सर्वसाधारणलाई आधिकारिक सूचनामा मात्र विश्वास गर्न आग्रह गरेको छ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1786602170.png)
