काठमाडौं–सैनिक सेवाबाट अवकाशपछि थप आर्थिक आर्जनका लागि विदेसिन खोज्दा डेढ सय भूतपूर्व सैनिकहरु ठगिएका छन्। उनीहरुलाई ‘युएई भिजिट भिसा' को फन्दामा पारेर ठग्ने गिरोहका नाइके हुन्–कालिकोटका २५ वर्षीय जयबहादुर बिक।
गिरोहले सामाजिक सञ्जालमा अनधिकृत पेजहरु बनाई सेक्युरिटी कम्पनीको माग आएको भन्दै भिजिट भिसामा युएई लगेर अलपत्र पार्ने गरेको र युवाहरुबाट ८ लाख रुपैयाँसम्म असुली गरेको पाइएको छ। त्यसरी ठगिनेमा ठूलो संख्यामा भूतपूर्व सैनिकहरुसमेत रहेको पीडितहरुबाट प्राप्त विवरणबाट खुलेको छ। ९ महिनासम्म अलपत्र परेपछि उनीहरु युएईले लगाएको हजारौं दिरामको फाइन तिरेर आफ्नै प्रयासमा रित्तो हात नेपाल फर्किएका हुन्। अहिले पीडितहरु न्यायका लागि विभिन्न निकाय चहारिरहेका छन्।
कालिकोटको साविकको चिल्खाया १ घर भएका जयबहादुर बिकको ठगी साम्राज्यलाई बिस्तार गर्ने कार्यमा योगेस परियार, बलराम थापा, वसन्तराज श्रेष्ठ, नविन बिक, सुरज थापा, समिर जोशीलगायतले सघाइरहेको पीडितहरुको भनाइ छ।
ठगिएको विषयमा पीडितहरुले वैदेशिक रोजगार न्यायाधीकरणमा जाहेरीसमेत दिएका छन्। प्रहरीले हालसम्म यो घटनामा संलग्न भोजपुर ११ आम्तेकका २२ वर्षीय प्रदीप तामाङलाई पक्राउ गरि म्याद थप गराएर डिल्लीबजार कारागारमा राखेको छ। त्यसै गिरोहमा संलग्न झापा गौरदह नगरपालिका ७ का सुरज गजुरेलसमेत डिल्लीबजार कारागारमा थुनामा छन्। तर प्रहरीले यो गिरोहका नाइके बिक तथा उनलाई सघाउनेहरु बाँकेको खजुरा गाउँपालिका २ सीतापुरका २७ वर्षीय कमल विश्वकर्मा र योगेश परियारलाई पक्राउ गर्न सकेको छैन। पीडितहरुका अनुसार योगेश परियार र जयबहादुर बिक दुवै जना युएईमै छन्।
ठगीमा संलग्नहरुले सामाजिक सञ्जालको दुरुपयोग गरि ‘द रोयल गोर्खा ओभरसिज प्रालि’ नामको अवैध म्यानपावर खडा गरि युवाहरुलाई युएईको आर्म्स गार्ड तथा भीआईपी सेक्युरिटी गार्डमा पठाउने प्रलोभन देखाउने गरेको पाइएको छ। उनीहरुले युएईमा मासिक तीन हजार पाँच सय कमाई हुने र खान–बस्नसमेत खर्च नलाग्ने बताउने गरेको पीडितहरुले बताएका छन्।
ठगी गिरोहले ‘द रोयल गोर्खा ओभरसिज प्रालि’ को नाममा बैंक खाता नम्बरसमेत खोलेको पाइएको छ। उनीहरुले कम्पनीको नाममा एनएमबि बैंकमा खाता खोलेर बाँकी रकम आ–आफ्नो व्यक्तिगत खातामा हाल्न लगाएको पाइएको छ। यस क्रममा ठगीमा संलग्न प्रदीप तामाङले एनआईसी एसिया बैंक तथा जयबहादुर बिकले माछापुछ्रे बैंकमा खाता खोलेर रकम लिने गरेको पाइएको छ। त्यस्तै कल्पना ढुंगाना र मीनादेवी पाण्डेको नाममा आईएमईमार्फत् पैसा बुझेर विभिन्न मितिमा भिजिट भिसामा युएई लगेको पाइएको छ।
ठगी गिरोहका नाइके बिकले युएई पुर्याइएका व्यक्तिहरुबाट भिजिट भिसामा जाने क्रममा नेपालबाट साटेर लागिएको १-१ हजारको डलरसमेत लिएर काममा लगाइदिने प्रतिबद्धता गर्ने गरेको पीडितहरुकाे भनाइ छ। डलर लगेपछि बिकले पुनः फेक अफर लेटर बनाई अब ड्युटी ज्वाईन गरिदिने भन्दै आफ्नो माछापुछ्रे बैंकको खातामा पैसा जम्मा गरिदिन भन्ने गरेकाे र पीडितहरुले नेपालमा परिवारमार्फत् थप पैसा जम्मा गरिदिने गरेको पाइएको छ। तर पैसा हालेपछि विभिन्न ठाउँमा सार्दै ९ महिनासम्म युएईमा राखेको पीडितहरुले बताएका छन्। युएईमा बस्ने क्रममा कहिले दाल र भात मात्र दिने गरेको र कहिले ५ दिनसम्म खाना खान नदिएको उनीहरुको भनाइ छ।
ठगी तथा मानव तस्करीमा संलग्न बिकलगायतका विरुद्ध ओमप्रकाश उप्रेतीसहित १० जनाले एक करोड १५ लाख ३५ हजार, दिपेन साँवासहित ७ जना पीडितहरुले थप ५४ लाख ३४ हजार, डिलराज डौलियाले ११ लाख ११ हजार र महेन्द्रबहादुर कुमालसहित तीन जनाले २९ लाख ३६ हजारसहित २ करोड २९ लाखभन्दा बढीको मागदावी सहित न्यायाधीकरणमा जाहेरी दिएका छन्।
ठगी धन्दामा सघाउ पुर्याउनेहरुमा चाबहिलस्थित ओम अस्पताल पछाडीको घरमा सञ्चालित जयन्ती सेक्युरिटी सर्भिसका हरिशरण गिरिसमेत रहेको पीडितहरुले बताएका छन्। कतिपयले गिरिको खाता नम्बरमा समेत पैसा डिपोजिट गरेको बताएका छन्। कतिपयले भने गजुरेलको नाममा आईएमई गरेको पाइएको छ।
एक पीडितका अनुसार ठगीमा योगेश परियारको दिदीको सासु नाता पर्ने महिलाको समेत संलग्नता रहेको पाइएको छ। ती महिलाको खातामा समेत केहीले नगद जम्मा गरिदिएका छन् भने केहीले आईएमई गरिदिएको बताएका छन्। ती महिलाको खातामा पैसा हाल्न लगाएर उक्त रकम दुबईबाटै निकाल्ने गरिएको बताइएको छ।
के छ कानुनी प्रावधान?
वैदेशिक रोजगार न्यायाधीकरणमा परेको जाहेरीमा जयबहादुर बिकसहित उनको गिरोहलाई कडा कारबाहीको माग गरिएको छ। ठगीमा संलग्नहरुको सजाय कम वा सजाय छुटको मागदाबीको आधार नभएको उल्लेख छ। ठगीमा संलग्नहरुले पीडितहरुबाट जति पैसा लिएका छन् त्यसमा थप ५० प्रतिशत थपेर दिनुपर्ने कानुनी प्रावधान छ।
पीडितहरुलाई स्वदेशमै ठगेको नभई विदेशसमेत पुर्याई अलपत्र पारेको आधारमा कसुर गर्नेहरु विरुद्ध वैदेशिक रोजगार ऐनको दफा ४३ मा तोकिएअनुसार कारबाही हुन्छ। ऐनको दफा १० मा इजाजत पत्रविना वैदेशिक रोजगार व्यवसाय सञ्चालन गर्न नपाउने उल्लेख छ। त्यसै दफालाई टेकेर कारबाही हुँदा दफा ४३ अनुसार कारबाही हुन्छ। जसअनुसार रोजगार लगाइदिन्छु भनि झुटो आश्वासन दिई वा प्रलोभन देखाई वैदेशिक रोजगारमा लगाइदिने उद्देश्यले कुनै रकम लिएमा वा विदेश पठाएमा त्यसरी लिएको रकम र सोको ५० प्रतिशतले हुने रकम हर्जानाबापत असुल गरी त्यस्तो व्यक्तिलाई विदेश जान र आउन लागेको खर्चसमेत भराई निजहरुलाई तीन लाखदेखि पाँच लाखसम्म जरिवाना र तीन वर्षदेखि सात वर्षसम्म कैद हुनेछ। ठगी गरेर विदेश नपठाएको अवस्था छ भने आधा सजाय हुने भने पनि विदेश पठाइसकेको अवस्थामा पुरै सजाय हुने ऐनमा उल्लेख छ।
पीडितहरुले इन्टरपोलमार्फत् बिक र परियारलाई नेपाल ल्याएर कारबाही गर्नुपर्ने माग गरेका छन्। पीडितहरुले उक्त गिरोहले लामो समयदेखि कैयौं नेपालीलाई अवैधानिक रुपमा विदेश लैजाने प्रलोभनमा पारेर ठगी धन्दा चलाउँदै आएको छ।
गिरोहले युएईमा नेपाल सरकारले केही गर्न नसक्ने भन्दै आफूहरुलाई पक्रेर देखाउन चुनौती दिने गरेको पीडितहरुले बताएका छन्। उजुरी दिनु अघि पटक–पटक आफू ठगिएको कारण उजुरी दिन जाने भनि जानकारी गराउँदा समेत उनीहरुले जहाँ गएर उजुरी गरे पनि आफूलाई कसैले छुन नसक्ने बताएका थिए। लामो समयदेखि ठगीधन्दा चलाउँदै आए पनि उनीहरु पक्राउ नपरेपछि पीडितहरु श्रम रोजगार तथा सामाजिक सुरक्षा मन्त्रालय जाने तयारीमा छन्। मन्त्रालयले समेत बेवास्ता गरे पत्रकार सम्मेलन गरेर सबै सत्यतथ्य बाहिर ल्याउने उनीहरुले बताएका छन्।
यसअघि पनि एक गिरोहले थाइल्यान्डमा बसेर सयौं नेपाली भूतपूर्व सैनिकहरुलाई ठगी गरेको सार्वजनिक गरेको थियो। त्यतिबेला उक्त गिरोहले आकर्षक तलबको प्रलोभन देखाई भिजिट भिसामा थाईल्याण्ड हुँदै लाओस र कम्बोडिया लगेर प्रतिव्यक्ति ५ लाखदेखि ७ लाख रुपैयाँसम्म असुलेर फरार भएको सार्वजनिक भएको थियो।


नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा पठाउनु होला।