काठमाडौं- सरकारले लकडाउन गरेपनि एकाध दिन बाहेक काम नरोकिएको माथिल्लो तामाकोशी जलविद्युत् आयोजनाको सबैभन्दा महत्वपूर्ण र जटिल निर्माणसम्बन्धी काम आइतबार पूरा हुने भएको छ।
४५६ मेगावाट क्षमताको राष्ट्रिय गौरवको आयोजना माथिल्लो तामाकोशीको जटिल मानिएको दुई ठाडो सुरुङको काम लकडाउनको समयमा सम्पन्न भएको छ। आयोजनाका प्रवक्ता डा.गणेश न्यौपानेका अनुसार कूल ६८३ मिटर लामो दुई ठाडो सुरुङमा पाइप जडानको काम पूरा भएको छ। गत असारदेखि ठाडो सुरुङमा पाइप जडानको काम शुरु भएको थियो। वर्षदिनमा जटिल काम सम्पन्न भएको हो।
उनले भने‚ ‘करिब करिब दुईवटा ठाडो सुरुङमा पाइप जडानको काम पूरा भएको छ। केही काम आज राति गरेर भोलि आइतबार पूरा हुनेछ।’ कूल ३७३ मिटर लामो तल्लो ठाडो सुरुङको पाइप जडान यसअघि नै सम्पन्न भएको छ। पाइप जडानको काम सकिएपछि अष्ट्रियन कम्पनीले थप कामका लागि भारतीय कम्पनीलाई जिम्मा लगाउँछ। एउटा पाइप राख्न न्यूनतम पाँच दिन लागेको थियो।
तल्लो ठाडो सुरुङको काम अष्ट्रियन निर्माण व्यवसायी एन्ड्रिज हाइड्रोले गरेको हो। कार्यकुशलता देखाउन नसकेको भारतीय निर्माण व्यवसायी टेक्सम्याकोले लकडाउनको समयमा आफूलाई अब्बल सावित गरेको छ। प्राप्त विवरणअनुसार कूल ३१० मिटर लामो माथिल्लो ठाडो सुरुङमा पाइप जडानको काम सकिएको छ।
प्रवक्ता न्यौपानेका अनुसार अब बाँकी २२.५ मिटरमध्ये २० मिटर शुक्रबारसम्म काम सम्पन्न गरिनेछ। बाँकी २.५ मिटर भने तेर्सो पाइपमा जोड्नुपर्ने भएकाले जडानका लागि थप केही समय लाग्नेछ। ‘सम्पन्न भएको स्थानमा कंक्रिट गर्ने काम बाँकी छ, ती काम सँगसँगै अगाडि बढेका छन्। सो काम आगामी बिहीबारसम्म सकिन्छ। हामी एउटा सकारात्मक अवस्थामा पुगेका छौं। लकडाउनको समयमा सहज रुपमा काम हुनु आफैंमा खुसीको विषय बनेको छ,’ प्रवक्ता न्यौपानेले भने।
माथिल्लो र तल्लो ठाडो सुरुङको बीचको १०० मिटर लामो सुरुङमा पाइपनै जडान गरिने भएकाले असजिलो काम सकिएपछि निर्माण व्यवसायी सो कामका लागि परिचालित हुनेछ। सो कार्यका लागि थप एक महिना समय लाग्नेछ। तेर्सो स्थानमा राखिने केही थान पाइप भारतको कोलकात्तामा छ। कोरोनाले भारतबाट ती पाइप आयातका लागि समस्या भएको छ। ‘निर्माण व्यवसायीले ती सामान ल्याउन पहल गरेको छ, कहिले आइपुग्छ भनेर अहिल्यै भन्न सकिने अवस्था छैन’ उनले भने‚ ‘हामीले सकेसम्म ती पाइप ल्याउन निरन्तर आग्रह गरिरहेका छौं।’ चालू आव सकिन अझै १७ दिन बाँकी भएकाले आयोजनाको अन्य काममा भने थप प्रगति हासिल हुने विश्वास लिइएको छ।
आयोजनामा लगानी गर्ने शेयरधनी १० लाख बढी छन्। नियमितरूपमा पूर्ण क्षमतामा काम हुन पाएको भए राष्ट्रिय गौरवको माथिल्लो तामाकोशी जलविद्युत् आयोजनाको काम करिब सम्पन्न हुने अवस्थामा पुग्ने थियो। भूकम्प, नाकाबन्दी र कोरोना कहरसँग जुधेर आयोजनाले आयोजना सम्पन्न हुने चरणमा पुगेको छ। यसअघि तय गरिएको कार्यतालिकामा निर्माण सकिएको भए दैनिक करिब ५ करोड बराबरको क्षतिसमेत नहुने अवस्था आउने थियो।
हाल सुरुङमा क्रंक्रिट लाइनिङ र ग्राउटिङको काम भइरहेको छ। बाँधस्थलको गत वैशाखमा नै परीक्षण सम्पन्न भइसकेको छ। प्रसारण लाइन निर्माणको काम पूरा भइसकेको छ।
राष्ट्रिय गौरवको आयोजना भएकाले ऊर्जा, जलस्रोत तथा सिँचाइमन्त्री वर्षमान पुनले लकडाउनको समयमा गृह मन्त्रालयसँग आवश्यक समन्वय गरेर निर्माण सामग्रीको ढुवानीमा सहजीकरण गरिदिएका थिए। थप पाइप आयातका लागि समेत मन्त्रालयले विशेष पहल गरिरहेको छ। मन्त्री पुनकै पहलमा आयोजनाले यसअघि केही अत्यावश्यक सिमेन्ट, रडलगायत सामग्रीको नियमित आयात गरेको थियो। आयोजनास्थलमा लकडाउनको समयमा झण्डै ६५० श्रमिक कार्यरत थिए।
विद्युत् उत्पादन गर्ने उपकरणलगायत सामग्री भने जडान गरेर तयारी अवस्थामा राखिएको छ। पाइप जडानलगायत अन्य प्राविधिक काम सम्पन्न गरेर सकेसम्म चाँडो पहिलो युनिट सञ्चालनमा ल्याउने तयारीमा नेपाल विद्युत् प्राधिकरण जुटेको छ। एउटा युनिटबाट ७६ मेगावाट विद्युत् उत्पादन हुनेछ। आयोजनामा कूल ६ वटा विद्युत् उत्पादन गर्ने युनिट छन्।
सो आयोजनाको हाल भौतिक प्रगति ९९ दशमलव ६ प्रतिशतको हाराहारीमा पुगेको छ। आयोजनाले भने अब प्रगति मापन नगर्ने, काम सम्पन्न गर्ने लक्ष्य राखेको छ। प्रसारण लाइन निर्माण र सबस्टेशनको काम सम्पन्न हुने चरणमा पुगेको छ। कूल २२० केभी क्षमताको प्रसारणलाइन निर्माण सकिएको भए पनि केही मल्टिसर्किटका टावरमा केही काम बाँकी रहेको आयोजनाले जनाएको छ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।
-1786602170.png)
