काठमाडौं– प्रतिनिधिसभा नियमावली पारित भएको झन्डै दुई महिनापछि ‘मिनी पार्लियामेन्ट’का रूपमा चिनिने संसदीय समितिहरू गठन भई काम सुरु भएको छ।
सोमबार प्रतिनिधिसभाका १० वटै विषयगत समितिको बैठक बसेको हो।
पहिलो बैठक जेष्ठ सदस्यको नेतृत्वमा संघीय संसद् सिंहदरबारमा बसेको हो। विषयगत समितिको पहिलो बैठक बसेसँगै सार्वजनिक सरोकार र कार्यपालिकाका काम–कारबाहीमा मिनी संसदमा पनि छलफलको बाटो खुलेको छ।
संघीय संसद्का दुवै सदनका विषयगत समिति गत बिहीबार गठन भएका हुन्। संघीय संसद्को पहिलो अधिवेशन सुरु भएको पाँच महिनापछि संसदीय समितिहरू गठन भएका हुन्। दुवै सदनको नियमावली पारित भएको करिब दुई महिना भए पनि प्रमुख विपक्षी दल नेपाली कांग्रेसले समितिमा प्रतिनिधित्व गर्ने सदस्यहरूको नाम नदिँदा समिति गठनमा ढिलाइ भएको थियो।
विषयगत समिति गठन नहुँदा सदनबाट संशोधनका लागि अनुमोदन भएका विधेयकमा प्राप्त संशोधनको दफाबार छलफल प्रक्रिया समेत अगाडि बढ्न सकेका थिएनन्। समिति गठन भएपछि विधेयकको दफाबार छलफलको बाटो खुलेको छ।
आजै बसेको प्रतिनिधिसभा बैठकले शिक्षा तथा स्वास्थ्य समितिमा चिकित्सा शिक्षा विधेयक पठाएको छ। प्रतिनिधिसभा नियमावली अनुसार यो पटक सबै विषयगत समितिले विधेयकको दफाबार छलफल गर्न पाउनेछन्। सबै समितिमा विधेयक छलफल हुने भएपछि विधायन समिति खारेज गरिएको छ।
संसदीय अभ्यास अनुसार १० समितिको क्षेत्रधिकारभित्र परेका विभागीय मन्त्रीहरू सम्बन्धित समितिमा पदेन सदस्य रहनेछन्। प्रधानमन्त्री कार्यालय राज्य व्यवस्था समितिको क्षेत्रधिकारमा पर्नेछ। राज्य व्यवस्थामा प्रधानमन्त्री कार्यालयको क्षेत्रधिकार परे पनि प्रधानमन्त्री भने सबै समितिमा पदेन सदस्य रहनेछन्।
शीर्ष नेता कुन समितिमा?
नेकपाका अध्यक्ष पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ राज्य व्यवस्था समिति सदस्य छन्। यस्तै, नेकपाकै वरिष्ठ नेता माधवकुमार नेपाल अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध समितिमा छन्।
पूर्व प्रधानमन्त्री एवं विपक्षी दलका नेता शेरबहादुर देउवा विकास समितिमा सदस्य छन्। नेकपाकै नेता एवं पूर्वप्रधानमन्त्री झलनाथ खनाल पनि विकास समितिको सदस्य छन्। पूर्व प्रधानमन्त्री डा बाबुराम भट्टराई अर्थ समिति सदस्य छन्।
यस्तै, विष्णु पौडेल, शशांक कोइराला र ज्ञानेन्द्रबहादुर कार्की अर्थ समितिका छन्। अन्तर्राष्ट्रिय सम्बन्ध समितिमा भीम रावल, पुष्पा भुसाल लगायतका २५ सदस्य छन्।
संविधानसभाका तत्कालीन अध्यक्ष सुवास नेम्वाङ कानुन तथा मानवअधिकार समितिमा छन्। उक्त समितिमा कानुन पृष्ठभूमिका सांसदहरु कृष्णभक्त पोखरेल, पदम गिरी, अतहर कमाल मुसलमानसहित २३ सदस्य छन्।
पूर्वसभामुख ओनसरी घर्ती कृषि तथा सहकारी समितिको सदस्य छिन्। नेकपाकी सचेतक शान्ता चौधरीलगायतका सांसद् उक्त समितिमा छन्। कांग्रेसका गगन थापा, नेकपाका योगेश भट्टराई लगायतका सांसद शिक्षा तथा स्वास्थ्य समितिमा छन्।
सार्वजनिक लेखा समितिमा डा मीनेन्द्र रिजाल, अमनलाल मोदी, भरतकुमार साह, राजेन्द्रकुमार केसी, लेखराज भट्ट, हृदयेश त्रिपाठी, विरोध खतिवडा, विशाल भट्टराई लगायतका सांसद् सदस्य छन्।
राष्ट्रिय सभाका ४ वटै समितिको पनि पहिलो बैठक सिंहदरवारमा बसेको छ।
समितिहरुले सभापति चयन नगरुन्जेलसम्म बैठक जेष्ठ सदस्यकै अध्यक्षतामा बस्नेछ।
नेपाललाइभमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो,
सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई nepallivenews@gmail.com मा
पठाउनु होला।